ਕਾਲਞ੍ਜਰੇ ਦਸ਼ਾਰ੍ਣਾਯਾਂ ਨੈਮਿषੇ ਕੁਰੁਜਾਙ੍ਗਲੇ
ਕਾਲੰਜਰ, ਦਸ਼ਾਰਣਾ, ਨੈਮਿਸ਼ ਅਤੇ ਕੁਰੁਜੰਗਲ ਵਿੱਚ।
ਤਤ੍ਰ ਯੋਗੇਸ਼੍ਵਰੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਤਸ੍ਯਾਂ ਦਤ੍ਤਮਥਾਕ੍ਸ਼ਯਮ੍
ਉਥੇ ਯੋਗ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਕੁਝ ਉਥੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਬੋ ਹੋਮਸ੍ਤਥਾ ਧ੍ਯਾਨਂ ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਸੁਕृਤਂ ਭਵੇਤ੍
ਜਪ, ਹੋਮ, ਧਿਆਨ ਤੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਹੋਵੇ—
ਸਾ ਤੁ ਦੇਵੀ ਸਮੁਦ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਚੈਵ ਨਾਮਭਿਃ
ਉਹ ਦੇਵੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਕਈ ਨਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਗਯਾਂ ਗृਧ੍ਰਵਟੇ ਚੈਵ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਦਤ੍ਤਂ ਮਹਾਫਲਮ੍
ਗਯਾ ਅਤੇ ਗ੍ਰਿਧਰ ਵੱਟ ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਵੱਡਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਭਰਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮੇ ਪੁਣ੍ਯੇ ऽਰਣ੍ਯਂ ਪੁਣ੍ਯਤਮਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਭਰਤ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਥਾਪਿਤਂ ਧਰ੍ਮਸਰ੍ਵਸ੍ਵਂ ਲੋਕਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਨਿਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਉਥੇ ਧਰਮ ਦਾ ਸਾਰਾ ਰੂਪ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਨਮੂਨੇ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਾਹੁਰ੍ਵਿਸ਼ਲ੍ਯੇਤਿ ਤੀਰ੍ਥਂ ਸਦ੍ਯੋ ਨਿਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਲਯ ਨਾਮ ਦਾ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਉਨ੍ਮਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਤਥਾ ਲਗ੍ਨ ਯੇ ਵੈ ਪਾਪਕृਤੋ ਜਨਾਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਉਥੇ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਾਗਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਹ੍ਰਦੇ ਚ ਕੌਸ਼ਿਕ੍ਯਾਂ ਦਤ੍ਤਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਮਹਾਫਲਮ੍
ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਵੱਡਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬਹੁਦੇਵਯੁਗਾਂਸ੍ਤਪ੍ਤ੍ਵਾ ਤਪਸ੍ਤੀਵ੍ਰਂ ਸੁਦਸ਼੍ਚਰਮ੍
ਕਈ ਦੇਵ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰਕੇ—
ਪਾਪ੍ਮਾਨਮੁਤ੍ਸृਜਤ੍ਯਾਸ਼ੁ ਜੀਰ੍ਣਾਂ ਤ੍ਵਚਮਿਵੋਰਗਃ
ਇਨسان ਪਾਪ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਚਮੜੀ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਲੇਲਿਹਾਨੈਰ੍ਮਹਾਘੋਰੈ ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਸੁਮਹੋਰਗੈਃ
ਉਹ ਥਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਡਰਾਉਣੇ, ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਚੁੰਘਦੇ ਸੱਪਾਂ ਨੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਉਦੀਚ੍ਯਾਂ ਮੁਣ੍ਡਪृष੍ਟਸ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਿਗਣਸੇਵਿਤਮ੍
ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੁੰਡਪ੍ਰਿਸ਼ਟ ਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਟੋਲੀ ਵੱਸਦੀ ਹੈ—
ਦਤ੍ਤਂ ਵਾਪਿ ਸਦਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਮਕ੍ਸ਼ਯ੍ਯਂ ਸਮੁਦਾਹृਤਮ੍
ਉਥੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਟੱਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਨਸੇ ਸਰਸਿ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂਨਿਰ੍ਵਰ੍ਤ੍ਤਯੇਤ੍ਤਤਃ
ਮਾਨਸ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਰੁਹ੍ਯ ਤੁ ਜਪਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਿਦ੍ਧੋ ਯਾਤਿ ਦਿਵਂ ਤਤਃ
ਉਥੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਜਪ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਿਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠੇ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਮਹਾਦਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਉਸ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਵੱਡਾ ਤੇ ਅਜੋਬਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਗਙ੍ਗਾ ਤ੍ਰਿਪਥਗਾ ਦੇਵੀ ਵਿष੍ਣੁਪਾਦਾਚ੍ਚ੍ਯੁਤਾ ਸਤੀ
ਗੰਗਾ, ਤਿੰਨ ਰਾਹਾਂ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਸੀ।
ਜਾਂਬੂਨਦਮਯਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸ੍ਵਗਦ੍ਵਾਰਮਿਵਾਯਤਮ੍
ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਜਾਮਬੂ ਰੁੱਖ ਦੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ, ਤੇ ਸਵਰਗ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਂਗ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਪਾਵਨੀ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਾਨਾਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਸਾਗਰਂ ਪਸ਼੍ਚਿਮਂ ਯਾਤੋ ਦਿਵ੍ਯਃ ਸਿਂਧੁਨਦੋ ਵਰਃ
ਵਧੀਆ ਤੇ ਦਿਵਿਆ ਸਿੰਧੂ ਦਰਿਆ ਪੱਛਮੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਆਯਤੋ ਵੈ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਬਹੁਨਿ ਤੁ
ਉਹ ਦਰਿਆ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਪੁष੍ਕਰਿਣੀ ਰਮ੍ਯਾ ਸੁषੁਮ੍ਣਾ ਨਾਮ ਨਾਮਤਃ
ਉਥੇ ਸੁੰਦਰ ਝੀਲ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸੁਸ਼ੁਮਣਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਭਵਤਿ ਚਾਨਨ੍ਤਂ ਤਤ੍ਰ ਦਤ੍ਤਂ ਮਹੋਦਯਮ੍
ਉਥੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸ਼ਰਾਧ ਅਖ਼ੂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਥੇ ਦਿੱਤਾ ਦਾਨ ਵੱਡਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਹਿਮਵਾਨ੍ਪੁਣ੍ਯੋ ਗਙ੍ਗਾ ਪੁਣ੍ਯਾ ਸਮਨ੍ਤਤਃ
ਹਿਮਾਲਾ ਹਰ ਥਾਂ ਪਵਿਤ੍ਰ ਹੈ, ਤੇ ਗੰਗਾ ਹਰ ਪਾਸੇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਹੈ।
ਏਵਮਾਦਿषੁ ਚਾਨ੍ਯੇषੁ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਨਿਰ੍ਵਰ੍ਤਯੇਦ੍ਬੁਧਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੇਲਸਾਨੁषੁ ਸ਼ृਙ੍ਗੇषੁ ਕਨ੍ਦਰੇषੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ
ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ, ਚੋਟੀਆਂ, ਖੱਡਾਂ ਤੇ ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ,
ਪੁਲਿਨੇष੍ਵਾਪਗਾਨਾਂ ਚ ਤਥੈਵ ਪ੍ਰਭਵੇषੁ ਚ
ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਵੀ,
ਸੁਸਂਮृष੍ਟੋਪਲਿਪ੍ਤੇषੁ ਤ੍ਦृਦ੍ਯੇषੁ ਸੁਰਭਿष੍ਵਥ
ਜਿੱਥੇ ਥਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ਼, ਲੀਪਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਹੋਵੇ,