ਭਾਰ੍ਯਾ ਗਰੁਤ੍ਮਤਸ਼੍ਚੈਵ ਭਾਸੀ ਕ੍ਰੈਞ੍ਚੀ ਤਥਾ ਸ਼ੁਕੀ
ਗਰੁਤਮਾਨ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਭਾਸੀ, ਕ੍ਰੈੰਚੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕੀ ਸਨ।
ਸ਼ੁਕੀਗਰੁਤ੍ਮਤਃ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਸੁषੁਵੇ षਟ੍ ਪਰਿਸ਼੍ਰੁਤਾਨ੍
ਸ਼ੁਕੀ ਨੇ ਗਰੁਤਮਾਨ ਨੂੰ ਛੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ।
ਤੇषਾਂ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਗਰੁਡਾਨਾਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੌਤਿਆਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਗਰੁੜ ਸਨ।
ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰਵਿਸਰ੍ਗਾਚ੍ਚ ਤੇषਾਂ ਵੈ ਵਂਸ਼ਵਿਸ੍ਤਰੈਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨਾਲ,
ਸ਼ਾਲ੍ਮਲਿਦ੍ਵੀਪਮਖਿਲਂ ਦੇਵਕੂਟਂ ਚ ਪਰ੍ਵਤਮ੍
ਸਾਰਾ ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਦੇਵਕੂਟ ਪਹਾੜ,
ਪਰ੍ਣਮਾਲਂ ਸੁਕੇਸ਼ਂ ਚ ਸ਼ਤਸ਼ृਙ੍ਗਂ ਤਥਾਚਲਮ੍
ਪਰਣਮਾਲਾ, ਸੁਕੇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਤਸ਼੍ਰਿੰਗ ਪਹਾੜ,
ਪ੍ਰਚਣ੍ਡਵਾਯੁਪ੍ਰਜਵੈਰ੍ਦੀਪਿਤੈਃ ਪਦ੍ਮਰਾਗਿਭਿਃ
ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਤੋਂ ਜਣੇ ਹੋਏ, ਪਦਮਰਾਗ ਰਤਨਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
ਭਾਸੀਪੁਤ੍ਰਾਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਭਾਸਾ ਉਲੂਕਾਃ ਕਾਕਕੁਕ੍ਕੁਟਾਃ
ਭਾਸੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭਾਸਾ, ਉਲੂਕ (ਉਲੂ), ਕਾਂ ਅਤੇ ਕੁੱਕੜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰੈਞ੍ਚਾ ਵਾਧ੍ਰੀਣਸਾਃ ਸ਼੍ਯੇਨਾਃ ਕੁਰਰਾਃ ਸਾਰਸਾ ਬਕਾਃ
ਕ੍ਰੈੰਚਾ, ਵਾਧਰੀਣਸਾ, ਸ਼ੇਨ, ਕੁਰਰਾ, ਸਾਰਸ ਅਤੇ ਬਕਾ ਪੰਛੀ।
ਧृਤਰਾष੍ਟ੍ਰੀ ਤੁ ਹਂਸਾਸ਼੍ਚ ਕਲਹਂਸਾਂਸ਼੍ਚ ਭਾਮਿਨੀ
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੇ ਹੰਸ ਅਤੇ ਸੋਹਣੇ ਕਲਹੰਸ ਪੰਛੀ ਜਣੇ।
ਸ਼੍ਯੇਨ੍ਯਨਨ੍ਤਂ ਵਿਜਜ੍ਞੇ ਤੁ ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਸ਼ੇਨੀ ਨੇ ਅਣਗਿਣਤ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੌਤਿਆਂ ਜਣੇ, ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮੇ।
ਇਰਾ ਵਿਜਜ੍ਞੇ ਕਨ੍ਯਾ ਵੈ ਤਿਸ੍ਰਃ ਕਮਲਲੋਜਨਾਃ
ਇਰਾ ਨੇ ਤਿੰਨ ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਧੀਆਂ ਜਣੀਆਂ।
ਲਤਾ ਚੈਵਾਲਤਾ ਚੈਤਿ ਵੀਰੁਧਾ ਚੈਤਿ ਤਤ੍ਰ ਯਾ
ਲਤਾ, ਆਲਤਾ ਅਤੇ ਵੀਰੁਧਾ ਉਥੇ ਜਣੀਆਂ।
ਪੁष੍ਪੈਃ ਫਲਗ੍ਰਹੈਰ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਾਨਲਤਾ ਸਮਸੂਯਤ
ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਫਲ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਲਤਾ ਜਣੀ।
ਵੀਰੁਧਸ੍ਤਦਪਤ੍ਯਂ ਹਿ ਵਂਸ਼ਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਸਮਾਪ੍ਯਤੇ
ਵੀਰੁਧਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹੈ, ਤੇ ਇਥੇ ਵੰਸ਼ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤੇषਾਂ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਯੈਰਿਦਂ ਸਂਤਤਂ ਜਗਤ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੌਤਿਆਂ ਹੀ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਮਾਰੀਚੋ ਵਃ ਪ੍ਰਜਾਸਰ੍ਗਃ ਸਮਾਸੇਨ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਤਃ
ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਅਦਿਤਿਰ੍ਧਰ੍ਮਸ਼ੀਲਾ ਤੁ ਬਲਸ਼ੀਲਾ ਦਿਤਿਸ੍ਤਥਾ
ਅਦਿਤੀ ਨੇਕ ਆਚਰਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਤੇ ਦਿਤੀ ਬਲਵਾਨ ਸੁਭਾਵ ਦੀ ਹੈ।
ਗਨ੍ਧਸ਼ੀਲਾ ਮੁਨਿਸ਼੍ਚੈਵ ਕ੍ਰੋਧਾਧ੍ਯਾਯਨਸ਼ੀਲਿਨੀ
ਗੰਧਾ ਸੁਗੰਧੀ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਮੁਨੀ ਚਿੰਤਨ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਕ੍ਰੋਧਾ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕ੍ਰੋਧਸ਼ੀਲਾ ਤਥਾ ਕਦੂਃ ਕ੍ਰੋਧਾ ਚ ਸ਼ੁਚਿਸ਼ੀਲਿਨੀ
ਕ੍ਰੋਧਾ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਕਦੂ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਸੁਭਾਵ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਸ਼ੁਚੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਰਾਨੁਗ੍ਰਹਸ਼ੀਲਾ ਤੁ ਹ੍ਯਨਾਯੁਰ੍ਭਕ੍ਸ਼ਣੇ ਰਤਾ
ਇਰਾ ਦਇਆ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਤੇ ਅਨਾਯੁ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਤਃ ਸ਼ੀਲਤੋ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਕ੍ਸ਼ਮਯਾ ਬਲਰੂਪਤਃ
ਧਰਮ, ਆਚਰਣ, ਬੁੱਧੀ, ਮਾਫੀ, ਤੇ ਬਲ-ਸਰੂਪ ਰਾਹੀਂ—
ਮਾਤੁਸ੍ਤੁਲ੍ਯਾਭਿਜਾਤਾਸ਼੍ਚ ਕਸ਼੍ਯਪਸ੍ਯਾਤ੍ਮਜਾਃ ਪ੍ਰਭੋਃ
ਕਸ਼ਯਪ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਪਿਸ਼ਾਚਾਃ ਪਸ਼ਵਸ਼੍ਚੈਵ ਮृਗਾਃ ਪਤਗਵੀਰੁਧਃ
ਪਿਸ਼ਾਚ, ਪਸ਼ੂ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ, ਪੰਛੀ, ਤੇ ਪੌਦੇ—
ਮਨੁष੍ਯਪ੍ਰਕृਤੀਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦੇਵਾਦੀਂਸ਼੍ਚ ਵਿਜਾਨਤੇ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛ੍ਰੇष੍ਠਾਸ੍ਤੁ ਮਾਨੁषਾਃ
ਸਾਰੇ ਮਨਵੰਤਰਾ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ।
ਤਤੋਰ੍ऽਵਾਕ੍ਸ੍ਰੋਤਸਸ੍ਤੇ ਵੈ ਉਤ੍ਪਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਸੁਰਾਸੁਰਾਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ, ਹੇਠਾਂ ਵਗਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯੇष ਵਂਸ਼ਪ੍ਰਭਵਃ ਪ੍ਰਸਂਖ੍ਯਾਤਸ੍ਤੁ ਵਿਸ੍ਤਰਾਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਉਪਪਤੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਗਿਣਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਯਕ੍ਸ਼ਰਕ੍ਸ਼ਃ ਪਿਸ਼ਾਚਾਨਾਂ ਸੁਪਰ੍ਣੋਰਗਪਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਯਕਸ਼, ਰਾਖਸ਼, ਪਿਸ਼ਾਚ, ਸੁਪਰਨ, ਸੱਪ ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ—
ਕृਮਿਕੀਟਪਤਙ੍ਗਾਨਾਂ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਾਣਾਂ ਜਲਚਾਰਿਣਾਮ੍
ਕੀੜੇ, ਕਿਟ, ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ, ਛੋਟੇ ਜੀਵ ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ—