ਕਥ੍ਯਤੇ ਵਾ ਕਥਾ ਯਸ੍ਯ ਨ ਤਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਸਮਾਨਕਮ੍
ਜੇ ਕਿਸੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਮਝ ਲਓ ਕਿ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ।
ऋਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਭਗਿਨੀ ਰਕ੍ਸ਼ਾ ਵਾਨਰਸ੍ਯ ਬਲੀਯਸਃ
ਭਾਲੂ ਦੀ ਭੈਣ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ।
ऋਕ੍ਸ਼ਰਾਜਂ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞਂ ਜਾਂਬਵਨ੍ਤਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨਮ੍
ਭਾਲੂਆਂ ਦਾ ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ, ਜਾਮਬਵੰਤ।
ਵਾਸੁਦੇਵਸ੍ਯ ਸਾ ਦਤ੍ਤਾ ਪਿਤ੍ਰਾ ਰਾਜੀਵਲੋਚਨਾ
ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ, ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ।
ਜਯਨ੍ਤੋ ऽਥ ਚ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋ ਮृਗਰਾਟ੍ ਸਂਕृਤਿਰ੍ਜਯਃ
ਜਯੰਤ, ਫਿਰ ਸਰਵਜ੍ਯ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸੰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਜਯਾ।
ਭੋਜੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਜਿਚ੍ਚੈਵ ਪਿਸ਼ਾਚਵਨਗੋਚਰੌ
ਭੋਜ, ਜੋ ਰਾਖਸਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਜੋ ਪਿਸਾਚਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤੇषਾਂ ਪੁਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਤਸ਼ੋ ऽਥ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੌਤਰੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਮਾਰ੍ਜਾਰਸ੍ਯ ਤੁ ਮਾਰ੍ਜਾਰਾ ਵਾਦ੍ਯਾਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਮਹਾਬਲਾਃ
ਬਿੱਲੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਬਿੱਲੀਆਂ ਹੀ ਹਨ, ਜੋ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਹਨ।
ਆਚਾਰ੍ਯਾਃ ਸ਼੍ਵਾਪਦਾਦੀਨਾਂ ਸ਼ਰਭਾਣਾਂ ਮਹੌਜਸਃ
ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਸ਼ਰਭ ਹਨ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਊਰਜਾ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਲਾਘਵੇ ਪ੍ਲਵਨੇ ਯੁਕ੍ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਾਵਸਾਦਕਾਃ
ਉਹ ਚੁਸਤ ਤੇ ਉੱਚੀ ਛਾਲ ਮਾਰਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਗृਹੇषੁ ਗृਹਗਰ੍ਭੇषੁ ਗृਹਵਾਸਾਵਲਂਬਿਨਃ
ਉਹ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਘਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਅਤੇ ਘਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਥਾ ਵਨਚਰਾਸ਼੍ਚੈਵ ਸ੍ਵਭਾਵਾਤ੍ਸਮਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕੁਝ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤ ਅਨੁਸਾਰ।
ਨੀਲਜੀਮੂਤਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਚ ਕਪਿਲਾ ਕੇਕਰਾਰੁਣਾਃ
ਕੁਝ ਕਾਲੀ ਬਦਲਾਂ ਵਰਗੇ, ਕੁਝ ਪੀਲੇ, ਚਿੱਟੇ-ਕਾਲੇ ਤੇ ਕੁਝ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ ਹਨ।
ਨਖਦਂष੍ਟ੍ਰਾਯੁਧਾ ਘੋਰਾ ਮਯੂਰਸਮਭਾषਣਾਃ
ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਹਨ, ਨਖ ਤੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਹਥਿਆਰਬੰਦ, ਅਤੇ ਮੋਰਾਂ ਵਾਂਗ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਯਾਮਸ਼੍ਚ ਸ਼ਬਲਸ਼੍ਚੈਵ ਯਮਸ੍ਯਾਨੁਚਰੌ ਸ੍ਮृਤੌ
ਕਾਲੇ ਤੇ ਚਿੱਟੇ-ਕਾਲੇ, ਯਮ ਦੇ ਸਾਥੀ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਮਾਪ੍ਤਃ ਪੁਨਰ੍ਵਂਸ਼ਃ ਸਾਰਮੇਯੇषੁ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੰਸ਼ ਸਦਾ ਹੀ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿषਾਦਯਨ੍ਤਿ ਚ ਨਰਾਨ੍ਸਰ੍ਵਜਾਤਿਸਮਨ੍ਵਿਤਾਨ੍
ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਯ ਇਦਂ ਸ਼ृਣੁਯਾਜ੍ਜਨ੍ਮ ਦਂष੍ਟ੍ਰਿਣਾਂ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਤ੍ਤੁ ਯਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਦੰਦ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਜਨਮ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ,
ਤਾਤ੍ਕਾਲਮਰਣਂ ਚੈਵ ਭਵਤੀਤਿ ਵਿਨਿਰ੍ਣਯਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੀ ਮੌਤ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੈ।
ਵਾਨਪ੍ਰਸ੍ਥਾ ਸ਼੍ਰਿਤਂ ਧਰ੍ਮਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮੁਨਿਸੇਵਿਤਮ੍
ਜੋ ਵਨਵਾਸੀ ਇਹ ਧਰਮ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਹੀ ਗੁਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸਨਮਾਨਿਆ।
ਚ੍ਯਵਤੇ ਨ ਚ ਜ੍ਞਾਨੇਨ ਜਾਯਤੇ ਦੇਵਯੋਨਿषੁ
ਉਹ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਹਟਦਾ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ऋਕ੍ਸ਼ਾ ਮਾਰ੍ਜਾਰਲੋਹਾਸਾ ਵਾਨਰਾ ਮਾਯਵਸ੍ਤਥਾ
ਭਾਲੂ, ਬਿੱਲੀਆਂ, ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਬਾਂਦਰ ਤੇ ਜੋ ਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ।
ਏषਾਂ ਪ੍ਰਣੇਤਾ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਵਾਲੀ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍
ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦਾ ਨੇਤਾ, ਵੱਡਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਾ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਹ੍ਯ ਹਨ੍ਤਾ ਰੌਦ੍ਰਾਣਾਮਸੁਰਾਣਾਂ ਬਲੀਯਸਾਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਜਬਰਦਸਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਪਕ੍ਸ਼ ਏष ਸਮੁਦ੍ਦਿष੍ਟੋ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸਹਾਯਵਾਨ੍
ਇਹ ਟੋਲ ਮਹਿੰਦਰ ਦੇ ਸਾਥੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੇਤੇ ਹਰਯਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਇਰਾਵਤ੍ਯਾ ਨਿਬੋਧਤ
ਇਰਾਵਤੀ ਦੇ ਇਹ ਹਰੇ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ; ਹੁਣ ਹੋਰ ਸੁਣੋ।
ਹਸ੍ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਪਰਿਗृਹ੍ਯਾਥ ਰਥਨ੍ਤਰਮਗਾਯਤ
ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ ਰਥੰਤਰਾ ਗੀਤ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਸਂਪ੍ਰਾਯਚ੍ਛਦਿਰਾਵਤ੍ਯੈ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਸ ਤੁ ਭੌਵਨਃ
ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਇਹ ਇਰਾਵਤੀ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖਾਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਦੇਵਰਾਜੋਪਵਾਹ੍ਯਤ੍ਵਾਤ੍ਪ੍ਰਥਮਃ ਸ ਮਤਙ੍ਗਰਾਟ੍
ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਮਤੰਗ ਰਾਜਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਞ੍ਜਨਸ੍ਯੈਕਮੂਲਸ੍ਯ ਸੁਵਰ੍ਣਾਭਸ੍ਯ ਹਸ੍ਤਿਨਃ
ਅੰਜਨਾ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਵਾਲਾ ਹਾਥੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਇੱਕ ਹੀ ਜੜ ਹੈ।