ਚਰਨ੍ਤਿ ਪृਥਿਵੀਂ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਾਂ ਤਤ੍ਰ ਤੇ ਦੇਵਲੌਕਿਕਾਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵ ਲੋਕ ਦੇ ਜੀਵ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਵਪਿ ਚ ਨੀਲਾਯਾ ਵਿਕਚਾ ਨਾਮ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀ
ਉਸ ਨੀਲਾ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਖਸੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵਿਕਚਾ ਸੀ।
ਵਿਰੂਪਕੇਨ ਤਸ੍ਯਾਂ ਵੈ ਨੈਰृਤੇਨ ਇਹ ਪ੍ਰਜਾਃ
ਵਿਰੂਪਕ ਨੈਰਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਤੋਂ ਸੰਤਾਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ।
ਦਂष੍ਟ੍ਰਾਕਰਾਲਾ ਵਿਕृਤਾ ਮਹਾਕਰ੍ਣਾ ਮਹੋਦਰਾਃ
ਉਹ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ, ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ, ਵੱਡੇ ਕੰਨ ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੇਟ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਰੇਰਵਾਕਾਃ ਪਿਸ਼ਾਚਾਸ਼੍ਚ ਵਾਹਕਾਸ੍ਤ੍ਰਾਸਕਾਃ ਪਰੇ
ਕੁਝ ਚੀਖਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਪਿਸਾਚ ਹਨ, ਕੁਝ ਵਾਹਕ ਹਨ, ਤੇ ਹੋਰ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਚਰਨ੍ਤ੍ਯਦृष੍ਟਪੂਰ੍ਵਾਸ੍ਤੁ ਨਾਨਾਕਾਰਾ ਹ੍ਯਨੇਕਸ਼ਃ
ਉਹ ਅਜੋਕੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ।
ਲਕ੍ਸ਼ਮਾਤ੍ਰੇਣ ਚਾਕਾਸ਼ਂ ਸ੍ਵਲ੍ਪਾਤ੍ਸ੍ਵਲ੍ਪਂ ਚਰਨ੍ਤਿ ਵੈ
ਲੱਖ ਮਾਪ ਵਿਚ, ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ-ਥੋੜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਚਲਦੇ ਹਨ।
ਭੂਮਿਰਾਕ੍ਸ਼ਸਕੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰਨੇਕੈਃ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ
ਧਰਤੀ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਖਸਾਂ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਛੋਟੇ ਰਾਖਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸਮਾਸਾਭਿਹਿਤਾਸ਼੍ਚੈਵਹ੍ਯष੍ਟੌ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮਾਤਰਃ
ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ, ਅੱਠ ਰਾਖਸ ਮਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਦ੍ਰਕਾ ਨਿਕਰਾਃ ਕੇਚਿਦਜ੍ਞਨਿष੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਕਾਃ
ਕੁਝ ਟੋਲੀਆਂ ਭਦਰਕਾ ਹਨ, ਜੋ ਅਗਿਆਨ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੂਤਰਾ ਮਾਤृਸਾਮਾਨ੍ਯਾਸ੍ਤਥਾ ਭੂਤਭਯਙ੍ਕਰਾਃ
ਪੂਤਰਾ ਮਾਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣੇ ਵੀ ਹਨ।
ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹਾਦਯੋ ਹਾਸ੍ਯਾ ਆਪਕਾਸ੍ਤ੍ਰਾਸਕਾਦਯਃ
ਸਕੰਦਗ੍ਰਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਹਾਸੇ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਆਪਕ ਅਤੇ ਤ੍ਰਾਸਕ ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਕਨ੍ਦਗ੍ਰਹਵਿਸ਼ੇषਾਣਾਂ ਮਾਯਿਕਾਨਾਂ ਤਥੈਵ ਚ
ਸਕੰਦਗ੍ਰਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁਝ ਖਾਸ ਹਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਮਾਇਆ ਵਾਲੇ ਵੀ ਹਨ।
ਏਵਂ ਗਣਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਚਰਨ੍ਤਿ ਪृਥਿਵੀਮਿਮਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਥੇ ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਫਿਰਦੇ ਹਨ।
ਯਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਚ ਪੌਲਸ੍ਤ੍ਯਾਗਸ੍ਤਯਸ਼੍ਚ ਯੇ
ਯਕਸ਼, ਰਾਖਸ ਅਤੇ ਪੌਲਸਤਿਆ ਤੇ ਅਗਸਤਿਆ ਵੰਸ਼ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ,
ਯਕ੍ਸ਼ਾਦृष੍ਟ੍ਯਾ ਪਿਬਨ੍ਤੀਹ ਨॄਣਾਂ ਮਾਂਸਮਸृਗ੍ਵਸੇ
ਕੁਝ ਯਕਸ਼ਾਂ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਮਾਸ ਤੇ ਲਹੂ ਪੀਂਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਲਕ੍ਸ਼ਣਸਂਪਨ੍ਨਾਃ ਸਮਾਮੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਦੈਵਤੈਃ
ਉਹ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗੇ ਹੀ ਹਨ।
ਅਨਾਭਿਭਾਵ੍ਯਾ ਵਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਲੋਕਨਮਸ੍ਕृਤਾਃ
ਉਹ ਅਜਿੱਤ, ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹਨ।
ਦੇਵਾਨਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਹ੍ਯੇਤਦਸੁਰਾਣਾਂ ਤਥੈਵ ਚ
ਇਹੀ ਲਕੜੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੀ ਵੀ ਇੱਥੇ ਹੀ ਹੈ।
ਗਨ੍ਧਰ੍ਵੇਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਿਭਿਃ ਪਾਦੈਰ੍ਹੀਨਾ ਗੁਹ੍ਯਕਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ
ਗੰਧਰਵਾਂ ਨਾਲੋਂ ਗੁਹ੍ਯਕ ਤੇ ਰਾਖਸ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹਨ।
ਏਵਨ੍ਧਨੇਨ ਰੂਪੇਣ ਆਯੁषਾ ਚ ਬਲੇਨ ਚ
ਧਨ, ਰੂਪ, ਉਮਰ ਤੇ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਵੀ,
ਦੇਵਾਸੁਰੇਭ੍ਯੋ ਹੀਯਨ੍ਤੇ ਤ੍ਰੀਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਪਾਦਾਨ੍ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍
ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹਨ।
ਅਤਃ ਸ਼ृਣੁਤ ਭਦ੍ਰਂ ਵਃ ਪ੍ਰਜਾਃ ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਾਨ੍ਵਯਾਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ ਸੁਣੋ, ਤੁਹਾਡੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜੋ।
ਤਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਪੁਲਹਸ੍ਯਾਸਨ੍ਨਾਮਤੋ ਮੇ ਨਿਬੋਧਤ
ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਪੁਲਹਾ ਦੀ ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ, ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੁਣੋ।
ਭੂਤਾ ਚ ਕਪਿਸ਼ਾ ਦਂष੍ਟ੍ਰਾ ऋषਾ ਤਿਰ੍ਯਾ ਤਥੈਵ ਚ
ਭੂਤਾ, ਕਪਿਸ਼ਾ, ਦੰਸ਼ਟਰਾ, ਸ਼ਾ ਤੇ ਤਿਰਿਆ ਵੀ।
ਮृਗ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਹਰਿਗਾਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਮृਗਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਸ਼ਸ਼ਾਸ੍ਤਥਾ
ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਂਦਰ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਹਰਣ ਤੇ ਖਰਗੋਸ਼ ਹਨ।
ऋਕ੍ਸ਼ਾਸ਼੍ਚ ਮृਗਮਨ੍ਦਾਯਾ ਗਵਯਾਸ਼੍ਚਾਪਰੇ ਤਥਾ
ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਾ ਤੋਂ ਰਿੱਛ ਹਨ, ਤੇ ਹੋਰ ਗਵਯਾ ਵੀ ਹਨ।
ਹਰ੍ਯ੍ਯਾ ਸ੍ਤੁ ਹਰਯਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਗੋਲਾਙ੍ਗੂਲਾਸ੍ਤਰਕ੍ਸ਼ਵਃ
ਹਰਿਆ ਤੋਂ ਬਾਂਦਰ, ਗੋਲਾਂਗੂਲ ਤੇ ਬਾਘ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।
ਸਿਂਹਾਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਨੀਲਾਸ਼੍ਚਦ੍ਵੀਪਿਨਃ ਕ੍ਰੋਧਿਤਾਧਰਾਃ
ਸ਼ੇਰ, ਬਾਘ, ਨੀਲੇ ਚੀਤੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਬੜੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਮਣ੍ਡੂਕਾ ਨਕੁਲਾਸ਼੍ਚੈਵ ਵਲ੍ਕਕਾ ਵਨਗੋਚਰਾਃ
ਮੇਡਕ, ਨਕੁਲ ਅਤੇ ਵਲਕਕਾ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।