ਨਾਨਾਰਤ੍ਨਵਿਚਿਤ੍ਰਾਙ੍ਗੋ ਨਾਨਾਮਾਲ੍ਯਾਨੁਲੇਪਨਃ
ਉਸ ਦੀ ਕਾਇਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਲੇਪ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ।
ਵ੍ਯਾਲਯ ਜ੍ਞੋਪਵੀਤੀ ਚ ਸੁਰਾਣਾਮਭਯਙ੍ਕਰਃ
ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਜਨੇਉ ਵਜੋਂ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣਾ।
ਮੁਕ੍ਤੋ ਹਾਸਸ੍ਤਦਾ ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਮਾਪੂਰਯਞ੍ਜਗਤ੍
ਉਸ ਦੀ ਮੁਸਕਾਨ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।
ਅਥੋਵਾਚ ਮਹਾਦੇਵਃ ਪ੍ਰੀਤੋ ऽਹਂ ਸੁਰਸਤ੍ਤਮੌ
ਫਿਰ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ।
ਯੁਵਾਂ ਪ੍ਰਸੂਤੌ ਗਾਤ੍ਰੇਭ੍ਯੋ ਮਮ ਪੂਰ੍ਵਂ ਸਨਾਤਨੌ
ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਮੇਰੀਆਂ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਏ ਸੀ।
ਵਾਮੋ ਬਾਹੁਸ਼੍ਚ ਮੇ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਯੁਦ੍ਧੇष੍ਵਨਿਰ੍ਜਿਤਃ
ਮੇਰਾ ਖੱਬਾ ਬਾਂਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੈ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਜੇਤ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਮਨਸੌ ਪ੍ਰਣਤੌ ਪਾਦਯੋਃ ਪ੍ਰਭੋਃ
ਫਿਰ, ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਭਕ੍ਤਿਰ੍ਭਵਤੁ ਨੌ ਨਿਤ੍ਯਂ ਤ੍ਵਯਿ ਦੇਵ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰ
ਹੇ ਦੇਵ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸਾਡੀ ਭਗਤੀ ਤੇਰੇ ਵਿਚ ਸਦਾ ਬਣੀ ਰਹੇ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਭਗਵਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵਾਤਰਧਾਦ੍ਵਿਭੁਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਉਥੇ ਹੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਏਤਦ੍ਧਿ ਪਰਮਂ ਜ੍ਞਾਨਮਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸ਼ਿਵਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍
ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਸੁਖਮ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨਾਮ ਵਾਲਾ।
ਮਹਾਦੇਵ ਨਮਸ੍ਤੇ ऽਸ੍ਤੁ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ਨਮੋ ऽਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਹੇ ਮਹਾਦੇਵ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੋਵੇ; ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੋਵੇ।
ਨਮਸ੍ਕਾਰਂ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਾਣਾਃ ਸ਼ਙ੍ਕਰਾਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨੇ
ਸ਼ੰਕਰ, ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।
ਕਾਮਾਂਸ਼੍ਚ ਲਭਤੇ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਪਾਪੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਤਦ੍ਵਃ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਮਯਾ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰਂ ਬਲਮ੍
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਬਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਮਹਾਦੇਵਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਕੌਤੂਹਲਂ ਚ ਨਃ
ਸਾਨੂੰ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਸੁਣਨ ਦੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਹੈ।
ਚਕਾਰ ਵੇषਂ ਵਿਕृਤਂ ਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾ ਮਹਰ੍षਯਃ
ਉਸ ਨੇ ਅਜੀਬ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ।
ਆਰਾਧਯਨ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਰ੍ਥਂ ਨੈषਾਂ ਤੁष੍ਟਃ ਪੁਨਰ੍ਭਵਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕਥਯਸ੍ਵੇਹ ਤ੍ਵਂ ਨੋ ਬੁਦ੍ਧਿਮਤਾਂ ਵਰਃ
ਤੁਸੀਂ, ਜੋ ਬੁਧੀਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੋ, ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇੱਥੇ ਦੱਸੋ।
ਨਿਰ੍ਮ੍ਮਿਤਂ ਦੇਵਦੇਵੇਨ ਭਕ੍ਤਾਨਾਮਨੁਕਂਪਯਾ
ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਇਹ ਬਣਾਇਆ।
ਦੇਵਦਾਰੁਵਨਂ ਰਮ੍ਯਂ ਨਾਨਾਦ੍ਰੁਮਲਤਾਕੁਲਮ੍
ਦੇਵਦਾਰੁ ਦਾ ਸੋਹਣਾ ਜੰਗਲ, ਜਿੱਥੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਤੇ ਬੇਲਾਂ ਹਨ।
ਸ਼ੈਵਾਲ ਭੋਜਨਾਃ ਕੇਚਿਤ੍ਕੇਚਿਦਨ੍ਤਰ੍ਜਲੇਸ਼ਯਾਃ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਕਾਈ ਖਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਦੇ, ਕੁਝ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।
ਦਨ੍ਤੋਲੂਖਲਿਨਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਤ੍ਵਸ਼੍ਮਕੁਟ੍ਟਾਸ੍ਤਥਾ ਪਰੇ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਪਿਸਦੇ, ਹੋਰ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਕੁੱਟਦੇ ਸਨ।
ਕਾਲਂ ਨਯਨ੍ਤਿ ਤਪਸਾ ਤੀਵ੍ਰੇਣ ਚ ਮਹਾਧਿਯਃ
ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਤੀਬਰ ਤਪ ਕਰਕੇ ਸਮਾਂ ਗੁਜਾਰਦੇ ਸਨ।
ਭਸ੍ਮਪਾਣ੍ਡੁਰਦਿਗ੍ਧਾਙ੍ਗੋ ਨਗ੍ਨੋ ਵਿਕृਤਲਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਸੁੱਕੀ ਰਾਖ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ, ਨੰਗਾ ਤੇ ਅਜੀਬ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਉਲ੍ਮੁਕਵ੍ਯਗ੍ਰਹਸ੍ਤਸ਼੍ਚ ਰਕ੍ਤਪਿਙ੍ਗਲਲੋਚਨਃ
ਉਹ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਦੀ ਲੱਕੜ ਫੜੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਤੇ ਪੀਲੀਆਂ ਸਨ।
ਮੁਖਮਙ੍ਗਾਰਵਰ੍ਣੇਨ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇਨ ਚ ਵਿਭੂषਿਤਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਮੁਖ ਕੋਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਕਾਲਾ ਤੇ ਚਿੱਟਾ ਰੰਗ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕ੍ਵਚਿਨ੍ਨृਤ੍ਯਤਿ ਸ਼ृਙ੍ਗਾਰੀ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਰੌਤਿ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ
ਕਦੇ ਉਹ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਨੱਚਦਾ, ਕਦੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਚੀਕਦਾ ਸੀ।
ਆਸ਼੍ਰਮੇ ऽਭ੍ਯਾਗਤੋ ऽਭੀਕ੍ਸ਼੍ਣਂ ਯਾ ਚਤੇ ਚ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਉਹ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਉਂਦਾ ਅਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਭਿਖ ਮੰਗਦਾ ਸੀ।
ਵृषਨਾਦਂ ਪ੍ਰਗਰ੍ਜਨ੍ਵੈ ਖਰਨਾਦਂ ਨਨਾਦ ਚ
ਉਹ ਵੱਢ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦਾ ਅਤੇ ਗਧੇ ਵਾਂਗ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਮੁਨਯਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਃ ਕ੍ਰੋਧੇਨ ਕਲੁषੀਕृਤਾਃ
ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਭਰ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਨ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਮੈਲਾ ਹੋ ਗਿਆ।