ਪਰਾਸ਼ਰਸ੍ਯ ਪ੍ਰਦ੍ਵੇਪੋ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ऋषਿਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਇੱਥੇ ਪਰਾਸ਼ਰ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ ਵਲੋਂ ਵੈਰ ਵੀ ਵਰਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੇਵੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਵਿਪ੍ਰ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਹਿਤੈषਿਣਾ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਦੇਵਤੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹੋਇਆ।
ਏਕਂ ਵੇਦਂ ਚਤੁष੍ਪਾਦਂ ਚਤੁਰ੍ਦ੍ਧਾ ਪੁਨਰੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਕ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਵੇਦ ਸੀ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਚਾਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਿष੍ਯਪ੍ਰਸ਼ਿष੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ਾਖਾ ਵੇਦਾਯੁਤਾਃ ਕृਤਾਃ
ਉਸਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਵੇਦ ਦੀਆਂ ਅਣਗਿਣਤ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ।
ਪृष੍ਟ ਵਨ੍ਤੋ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਾਸ੍ਤੇ ਮੁਨਯੋ ਧਰ੍ਮਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਉਹ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ, ਹੋਰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਸੁਨਾਭਂ ਦਿਵ੍ਯਰੂਪਾਭਂ ਸਪ੍ਤਾਙ੍ਗਂ ਸ਼ੁਭਸ਼ਂਸਨਮ੍
ਸੁਨਾਭ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਸੱਤ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਚੰਗੀ ਵਡਿਆਈ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਪृष੍ਠਤੋ ਯਾਤ ਨਿਯਤਾਸ੍ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਥ ਪਾਟਿਤਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਤਾਰ ਵਿਚ ਚੱਲੋ, ਫਿਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਾਠ ਸੁਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਪੁਣ੍ਯਃ ਸ ਦੇਸ਼ੋ ਮਨ੍ਤਵ੍ਯਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਤਦਾ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਹ ਥਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਗਙ੍ਗਾ ਗਰ੍ਭ ਯਵਾਹਾਰਾ ਨੈਮਿषੇਯਾਸ੍ਤਥੈਵ ਚ
ਗੰਗਾ, ਗਰਭਾ, ਯਵਾਹਾਰ ਅਤੇ ਨੈਮੀਸ਼ੇ ਵੀ ਉਥੇ ਸਨ।
ਈਸ਼ਿਰੇ ਚੈਵ ਸਤ੍ਰੇਣ ਮੁਨਯੋ ਨੈਮਿषੇ ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਨੈਮੀਸ਼ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਯਗ ਕਰਿਆ।
ऋषਯੋ ਨੈਮਿषੇਯਾਸ਼੍ਚ ਦਯਯਾ ਪਰਯਾ ਯੁਤਾਃ
ਨੈਮੀਸ਼ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਡੀ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ।
ਪ੍ਰੀਤਿਂ ਚੈਵ ਕृਤਾਤਿਥ੍ਯਂ ਰਾਜਾਨਂ ਵਿਧਿਵਤ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਿਹਮਾਨਦਾਰੀ ਕੀਤੀ ਤੇ ਪਿਆਰ ਦਿੱਤਾ।
ਦ੍ਰੁਤੇ ਰਾਜਨਿ ਰਾਜਾਨੁ ਮਦ੍ਰਤੇ ਮੁਨਯਸ੍ਤਤਃ
ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਹੋਰ ਰਾਜੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੀ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਏ।
ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਃ ਪੁਨਸ੍ਤਸ੍ਯ ਤਥਾ ਯਜ੍ਞੇ ਮਹਰ੍षਿਭਿਃ
ਫਿਰ ਉਥੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਯਜਨ ਲਈ ਇਕ ਵੱਡੀ ਸਭਾ ਕੀਤੀ।
ਤਦਾ ਵੈ ਨੈਮਿषੇਯਾਨਾਂ ਸਤ੍ਰੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਵਾਰ੍षਿਕੇ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਨੈਮੀਸ਼ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਯਜਨ ਦੌਰਾਨ,
ਜਨਯਿਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਰਣ੍ਯਂ ਵੈ ਯਦੁਪੁਤ੍ਰਮਥਾਯੁਤਮ੍
ਯਦੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤਵਰਣਿਆ ਅਤੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਇਤਿ ਕृਤ੍ਯਸਮੁਦ੍ਦੇਸ਼ਃ ਪੁਰਾਣਾਂਸ਼ੋਪਵਰ੍ਣਿਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਰਤਵਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਸੁਖਮਰ੍ਥਃ ਸਮਾਸੇਨ ਮਹਾਨਪ੍ਯੁਪਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ
ਵੱਡੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦਾ ਸਾਰ ਵੀ ਇੱਥੇ ਛੋਟੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਖ ਲਈ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਾਦਮਾਦ੍ਯਮਿਦਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ ਯੋ ऽਧੀਤੇ ਵਿਜਿਤੇਦ੍ਰਿਯਃ
ਜੋ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ,
ਯੋ ਵਿਦ੍ਯਾਚ੍ਚਤੁਰੋ ਵੇਦਾਨ੍ ਸਾਂਗੋਪਨਿषਦਾਨ੍ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਅਤੇ ਜੋ ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਤੇ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਸਮੇਤ, ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਦੁਜਾਤੀ,
ਬਿਭੇਤ੍ਯਲ੍ਪਸ਼੍ਰੁਤਾਦ੍ਵੇਦੋ ਮਾਮਯਂ ਪ੍ਰਹਰਿष੍ਯਤਿ
ਵੇਦ ਥੋੜ੍ਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਾਲੇ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹੈ, ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।
ਨਾਪਦਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮੁਹ੍ਯੇਤ ਯਥੇष੍ਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਯਾਦ੍ਗਤਿਮ੍
ਇਹ ਭਾਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਭਟਕਦਾ ਨਹੀਂ ਤੇ ਆਪਣੀ ਚਾਹੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਰੁਕ੍ਤਮਸ੍ਯ ਯੋ ਵੇਦ ਸਰ੍ਵਪਾਪੈਃ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਇਸ ਦੀ ਨਿਰੁਕਤੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਂਸਰ੍ਗਕਾਲੇ ऽਪਿ ਕਰੋਤਿ ਮਰ੍ਗ ਸਂਹਾਰ ਕਾਲੇ ਚ ਨ ਵਾਸ੍ਤਿ ਭੂਯਃ
ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਸਮੇਂ ਵੀ ਇਹ ਰਾਹ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਨਾਸ ਦੇ ਸਮੇਂ ਫਿਰ ਮੁੜ ਆਉਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਕੁਤ੍ਰ ਸਤ੍ਰਂ ਸਮਭਤ੍ਤੇਵषਾਮਦ੍ਭੁਤਕਰ੍ਮਣਾਮ੍
ਕਿੱਥੇ ਉਹ ਯਜਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਅਚੰਭੇ ਵਾਲੇ ਕਰਤਬ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਕੀਤਾ?
ਆਚਚਕ੍ਸ਼ੇ ਪੁਰਾਣਂ ਚ ਕਥਂ ਤਤ੍ਸਪ੍ਰਭਞ੍ਜਨਃ
ਅਤੇ ਉਥੇ, ਉਹ ਗਿਆਨੀ ਨੇ ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਵੇਂ ਸੁਣਾਇਆ?
ਇਤਿ ਸਂਚੋਦਿਤਃ ਸੂਤਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਸ਼ੁਭਂ ਵਚਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਸੂਤ ਨੇ ਚੰਗੇ ਬਚਨ ਆਖੇ।
ਯਾਵਨ੍ਤਂ ਚਾਭਵਤ੍ਕਾਲਂ ਯਥਾ ਚ ਸਮਵਰ੍ਤਤ
ਜਿੰਨਾ ਸਮੇਂ ਉਹ ਯਜਨ ਚਲਿਆ, ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ, ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ।
ਸਤ੍ਰਂ ਹਿ ਤੇ ऽਤਿਪੁਣ੍ਯਂ ਚ ਸਹਸ੍ਰਪਰਿਵਤ੍ਸਰਾਨ੍
ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਯਜਨ ਬਹੁਤ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਚਲਿਆ।
ਇਡਾਯਾ ਯਤ੍ਰ ਪਤ੍ਨੀਤ੍ਵਂ ਸ਼ਾਮਿਤ੍ਰਂ ਯਤ੍ਰ ਬੁਦ੍ਧਿਮਾਨ੍
ਉਥੇ ਇਡਾ ਪਤਨੀ ਬਣੀ, ਤੇ ਸ਼ਾਮਿਤ੍ਰਾ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸੀ।