ਅਨੂਪਾਸ੍ਤੁਣ੍ਡਿਕੇਰਾਸ਼੍ਚ ਵੀਤਿਹੋਤ੍ਰਾ ਹ੍ਯਵਨ੍ਤਯਃ
ਅਨੂਪ, ਤੁੰਡਿਕੇਰ, ਵੀਤਿਹੋਤਰ ਅਤੇ ਅਵੰਤਿ ਦੇ ਲੋਕ,
ਅਤੋ ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪਰ੍ਵਤਾਸ਼੍ਰਯਿਣਸ਼੍ਚ ਯੇ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਅਪਪ੍ਰਾਵ ਰਣਾਸ਼੍ਚੈਵ ਊਰ੍ਣਾ ਦਰ੍ਵਾਃ ਸਹੂਹੁਕਾਃ
ਅਪਪ੍ਰਾਵ, ਰਣ, ਊਰਣਾ, ਦਰਵਾ ਤੇ ਸਹੂਹੁਕਾ—
ਚਤ੍ਵਾਰਿ ਭਾਰਤੇ ਵਰ੍षੇ ਯੁਗਾਨਿ ऋषਯੋ ऽਬ੍ਰੁਵਨ੍
ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਚਾਰ ਯੁਗ ਹਨ, ਇਹ ਗੱਲ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸੀ ਹੈ।
ਤੇषਾਂ ਨਿਸਰ੍ਗਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਉਪਰਿष੍ਟਾਦਸ਼ੇषਤਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀ ਖਾਸੀਅਤ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਆਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਨੋ ਯਥਾਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਤਂ ਭਾਰਤਂ ਤ੍ਵਯਾ
ਸਾਨੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤ ਬਾਰੇ ਜੋ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਹੈ।
ਪ੍ਲਕ੍ਸ਼ਖਣ੍ਡਃ ਕਿਂਪੁਰੁषੇ ਸੁਮਹਾਨ੍ਨਨ੍ਦਨੋਪਮਃ
ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼ ਦੇ ਪਲਕਸ਼ ਖੰਡ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਨੰਦਨ ਬਾਗ ਵਰਗੀ ਹੈ।
ਸੁਵਰ੍ਣਵਰ੍ਣਾਃ ਪੁਰੁषਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਸ਼੍ਚਾਪ੍ਸਰਸੋ ਪਮਾਃ
ਉਥੇ ਮਰਦ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਹਨ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵਾਂਗ ਹਨ।
ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਮਾਨਵਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨਿਸ੍ਤਪ੍ਤਕਨਕਪ੍ਰਭਾਃ
ਉਥੇ ਮਨੁੱਖ ਸੁਧਰੇ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ ਜੰਮਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਯ ਕਿਂਪੁਰੁषਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ऽਪਿਬਨ੍ ਹਿ ਰਸਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਸ ਥਾਂ ਸਾਰੇ ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼ ਵਧੀਆ ਰਸ ਪੀਂਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਰਜਤਸਂਕਾਸ਼ਾ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਮਾਨਵਾਃ
ਉਥੇ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡੇ ਚਾਂਦੀ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦਾਰ ਜੰਮਦੇ ਹਨ।
ਹਰਿਵਰ੍षੇ ਨਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪਿਬਨ੍ਤੀਕ੍ਸ਼ੁਰਸਂ ਸ਼ੁਫਮ੍
ਹਰੀਵਰਸ਼ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸੁੱਚਾ ਗੰਨੇ ਦਾ ਰਸ ਪੀਂਦੇ ਹਨ।
ਹਰਿਵਰ੍षੇ ਤੁ ਜੀਵਨ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵੇ ਮੁਦਿਤਮਾਨਸਾਃ
ਹਰੀਵਰਸ਼ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ ਦਿਲ ਹੋ ਕੇ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ।
ਮਧ੍ਯਮਂ ਯਨ੍ਮਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਨਾਮ੍ਨਾ ਵਰ੍षਮਿਲਾਵृਤਮ੍
ਜੋ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਖੇਤਰ ਮੈਂ ਦੱਸਿਆ, ਉਸਦਾ ਨਾਂ ਇਲਾਵ੍ਰਿਤ ਹੈ।
ਚਨ੍ਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯੈ ਸਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰੌ ਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਾਵਿਲਾ ਵृਤੇ
ਉਥੇ ਚੰਨ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਤਾਰੇ ਆਪਣੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।
ਪਦ੍ਮਪਤ੍ਰਸੁਗਨ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਮਾਨਵਾਃ
ਉਥੇ ਮਨੁੱਖ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਸੁਗੰਧੀ ਵਾਲੇ ਜੰਮਦੇ ਹਨ।
ਮਨਸ੍ਵਿਨੋ ਭੁਕ੍ਤਭੋਗਾਃ ਸਤ੍ਕਰ੍ਮਫਲਭੋਗਿਨਃ
ਉਹ ਸਿਆਣੇ ਹਨ, ਸੁਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ ਤੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਮਾਣਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਵਰ੍षਾਣਾਂ ਤੇ ਨਰੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਹ ਉੱਤਮ ਮਨੁੱਖ ਤੈਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ।
ਮੇਰੋਃ ਪ੍ਰਤਿਦਿਸ਼ਂ ਯਚ੍ਚ ਨਵਸਾਹਸ੍ਰਵਿਸ੍ਤृਤਮ੍
ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਨੌ ਹਜ਼ਾਰ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਯਤੁਰਸ੍ਰਂ ਸਮਨ੍ਤਾਚ੍ਚ ਸ਼ਰਾਵਾਕਾਰਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਇਹ ਚੌਕੋਣੀ ਆਕਾਰ ਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤਸ਼ਤਰੀ ਵਾਂਗ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਚਤੁਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਗਨ੍ਧਮਾਦਨਪਰ੍ਵਤਃ
ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਹਾੜ ਚੌਂਤੀ ਹਜ਼ਾਰ ਇਕਾਈਆਂ ਵਿਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਪਰਿਵृਦ੍ਧੋ ਮਹੀਤਲਾਤ੍
ਇਹ ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਤੋਂ ਚਾਲੀ ਹਜ਼ਾਰ ਇਕਾਈਆਂ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵੇਣ ਮਾਲ੍ਯਵਾਞ੍ਛੈਲਸ੍ਤਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਤਃ
ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮਾਲਯਵਾਨ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਾਪ ਵੀ ਉਹੀ ਹੈ।
ਤੇषਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਮਹਾਮੇਰੁਃ ਸ੍ਵੈਃ ਪ੍ਰਮਾਣੈਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਃ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹਾਂਮੇਰੂ ਆਪਣੇ ਮਾਪਾਂ ਸਮੇਤ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਵਿਸ੍ਤਰਸ੍ਤਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣਃ ਸ੍ਯਾਦਾਯਾਮੋ ਨਿਯੁਤਂ ਸ੍ਮृਤਃ
ਇਸ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਵੀ ਉਹੋ ਜਿਹੀ ਹੈ; ਲੰਬਾਈ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਿਯੁਤ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਆਯਾਮਾਃ ਪਰਿਹੀਯਨ੍ਤੇ ਚਤੁਰਸ੍ਰਸਮਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ
ਲੰਬਾਈਆਂ ਘਟ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚੌਕੋਣੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਭਿਨ੍ਨਾਞ੍ਜਨਸਂਕਾਸ਼ਾ ਜਮ੍ਬੂਰਸਵਤੀ ਨਦੀ
ਜੰਬੂ ਨਦੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਤੇ ਕਾਜਲ ਵਰਗਾ ਕਾਲਾ ਰੂਪ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨੋ ਨਾਮ ਮਹਾਞ੍ਜਮ੍ਬੂਵृਕ੍ਸ਼ਃ ਸਨਾਤਨਃ
ਉਥੇ ਇਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਜੰਬੂ ਰੁੱਖ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯ ਨਾਮ੍ਨਾ ਸਮਾ ਖ੍ਯਾਤੋ ਜਮ੍ਬੂਦ੍ਵੀਪੋ ਵਨਸ੍ਪਤੇਃ
ਉਸ ਰੁੱਖ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ, ਇਹ ਧਰਤੀ ਜੰਬੂਦਵੀਪ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਉਤ੍ਸੇਧੋ ਵृਕ੍ਸ਼ਰਾਜਸ੍ਯ ਦਿਵਂ ਸ੍ਪृਸ਼ਤਿ ਸਰ੍ਵਤਃ
ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਉਚਾਈ ਹਰ ਪਾਸੇ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹਦੀ ਹੈ।