ਸਦ੍ਯਃ ਸਞ੍ਜਾਯਤੇ ਜ੍ਞਾਨਂ ਸਾ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾ ਸ਼ਾਮ੍ਭਵੀ ਮਤਾ
ਗਿਆਨ ਤੁਰੰਤ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਦীক্ষਾ ਸ਼ਾਂਭਵੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਸ਼ਿष੍ਯੋ ऽਪਿ ਤਦ੍ਰੂਪਃ ਸਮ੍ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ
ਗੁਰੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਸ਼ਿਸ਼੍ਯ ਵੀ ਉਹੀ ਰੂਪ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤੂष੍ਣੀਂ ਸਂਕਲ੍ਪਯੇਚ੍ਛਿष੍ਯਂ ਸਾ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾ ਮਾਨਸੀ ਮਤਾ
ਉਸਤਾਦ ਚੁੱਪਚਾਪ ਚੇਲੇ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚੇ; ਇਹ ਮਨ ਦੀ ਦਿਖਿਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਆਦੌ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਕ੍ਰਿਯਾਦੀਕ੍ਸ਼ਾਂ ਤਤ੍ਪ੍ਰਕਾਰਃ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਰਸਮੀ ਦਿਖਿਆ ਕਰੇ; ਇਸ ਦੀ ਰੀਤ ਅੱਗੇ ਦੱਸਾਂਗੇ।
ਜਿਹ੍ਵਾਸ੍ਯਮਲਸ਼ੁਦ੍ਧਿਂ ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਜਿਹਵਾ ਤੇ ਮੂੰਹ ਦੀ ਸੁਚਤਾ ਕਰਕੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਨ੍ਹਾ ਲਵੇ।
ਏਕਾਨ੍ਤੇ ਨਿਵਸਞ੍ਛ੍ਰੀਮਾਨ੍ਮੌਨੀ ਚ ਨਿਯਤਾਸ਼ਨਃ
ਇਕੱਲਾ ਰਹੇ, ਭਾਗ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਚੁੱਪ ਰਹੇ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖੇ।
ਦੇਵੀਸੂਕ੍ਤੇਨ ਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਵਿਦ੍ਯਾਨ੍ਯਾਸਂ ਸਮਾਤृਕਮ੍
ਉਹ ਦੇਵੀ ਸੂਕਤ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆ ਦਾ ਸਥਾਪਨ ਕਰੇ।
ਆਵਾਹਨਾ ਸਨੇ ਪਾਦ੍ਯਮਰ੍ਧ੍ਯਮਾਚਮਨਂ ਤਥਾ
ਆਵਾਹਨ, ਪੈਰਾਂ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਅਰਘ, ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਦੀ ਰੀਤ ਨਾਲ।
ਧੂਪਦੀਪੌ ਚ ਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਤਾਮ੍ਬੂਲਂ ਚ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ
ਧੂਪ, ਦੀਵੇ, ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾਵਾ, ਪਾਨ ਅਤੇ ਘੁੰਮ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ।
ਅਥ ਪੁष੍ਪਾਞ੍ਜਲਿਂ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਰਵਿਦ੍ਯਯਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਅੰਜਲੀ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਨੋਚੇਤ੍ਤਤ੍ਪੂਜਨਂ ਵ੍ਯਰ੍ਥਮਿਤ੍ਯਾਹੁਰ੍ਵੇਦਵਾਦਿਨਃ
ਜੇ ਐਸਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵੈਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਪੂਜਾ ਵਿਅਰਥ ਹੈ।
ਤਾਵਦ੍ਭਿਸ੍ਤਣ੍ਡੁਲੈਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧੈਃ ਸ਼ਸ੍ਤਾਰ੍ਣੈਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨੂਤਨਮ੍
ਜਿੰਨੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇ, ਉਤਨੇ ਸੁੱਚੇ ਤੇ ਵਧੀਆ ਚੌਲ ਨਵੇਂ ਹੀ ਵਰਤੇ ਜਾਣ।
ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਾਸ਼੍ਵਤ੍ਥਮਾਕਨ੍ਦਜਂਬੂਦੁਮ੍ਬਰਸ਼ਾਖਿਨਾਮ੍
ਵਟ, ਪੀਪਲ, ਆਮ, ਜਾਮੁਨ ਤੇ ਗੂਦਰ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ।
ਕੁਮ੍ਭਾਗ੍ਰੇ ਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍ਪਕ੍ਵਂ ਨਾਰਿਕੇਲਫਲਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਕੁੰਭ ਦੇ ਮੂੰਹ 'ਤੇ ਪੱਕਾ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਨਾਰੀਅਲ ਰੱਖੇ।
ਸ਼੍ਰੀਚਿਨ੍ਤਾਮਣਿਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਤੁ ਹृਦਿ ਮਾਤृਕਮਾਜਪੇਤ੍
ਉਹ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਚਿੰਤਾਮਣੀ ਮੰਤ੍ਰ ਤੇ ਮਾਤਾ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰੇ।
ਅष੍ਟੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤੇ ਜਾਤੇ ਪੁਨਰ੍ਦੀਪਂ ਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਯੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਅਠ ਉੱਤਰ ਸੌ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਣ, ਫਿਰ ਦੀਵਾ ਦਿਖਾਏ।
ਕਾਰਯਿਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਣਾਮਾਨਾਂ ਸਾष੍ਟਾਙ੍ਗਾਨਾਂ ਤ੍ਰਯਂ ਗੁਰੁਃ
ਉਸਤਾਦ ਚੇਲੇ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਪੂਰੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਵਾਏ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਥਕਰੁਣਾਰਾਸ਼ੇ ਪਰਞ੍ਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਮਯੇਸ਼੍ਵਰਿ
ਹੇ ਸ਼੍ਰੀਨਾਥ, ਦਇਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਪਰਮ ਜੋਤਿ, ਹੇ ਮਾਤਾ!
ਪਰਂ ਧਾਮ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਮਮ ਤ੍ਵਂ ਪਰਦੇਵਤਾ
ਤੁਸੀਂ ਪਰਮ ਠਾਂ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ, ਮੇਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਦੇਵੀ ਹੋ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਗੁਰੁਪਾਦਾਵ੍ਜੇ ਸ਼ਿष੍ਯੋ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਵਿਧਾਰਯੇਤ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਚੇਲਾ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖੇ।
ਗੁਰੁਣਾ ਕਮਲਾਸਨਮੁਰਸ਼ਾਸਨਪੁਰਸ਼ਾਸਨਸੇਵਯਾ ਲਬ੍ਧੇ
ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ ਕੇ — ਜੋ ਖੁਦ ਕਮਲ-ਅਸਨ ਤੇ ਬੈਠੇ ਪ੍ਰਭੂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਮਨਚਾਹਾ ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਦীক্ষਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਵਾਮਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਗੁਰੋਸ੍ਤਿष੍ਠੇਦਮਾਨੀ ਵਿਨਯਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਗੁਰੂ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੋਵੇ।
ਵਿਮੁਚ੍ਯ ਨੇਤ੍ਰਬਨ੍ਧਂ ਤੁ ਦਰ੍ਸ਼ਯੇਦਰ੍ਚਨਕ੍ਰਮਮ੍
ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਬੰਨ੍ਹ ਹਟਾ ਕੇ, ਉਹ ਪੂਜਾ ਦੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਵਿਧੀ ਦਿਖਾਏ।
ਮਹਾਤ੍ਰਿਪੁਰਸੁਨ੍ਦਰ੍ਯਾ ਨੈਵੇਦ੍ਯਮਿਤਿ ਚਾਦਿਸ਼ੇਤ੍
ਉਹ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਵੇ, 'ਇਹ ਮਹਾਤ੍ਰਿਪੁਰਾਸੁੰਦਰਿ ਲਈ ਭੋਗ ਹੈ।'
ਤਤੋ ਬਹਿਰ੍ਵਿਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਦਾਰ੍ਵਾਸਨੇ ਸ਼ੁਚਿਮ੍
ਫਿਰ ਬਾਹਰ ਜਾ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ੁੱਧ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਲੱਕੜ ਦੇ ਅਸਨ ਤੇ ਬਿਠਾਏ।
ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੀਕੁਮ੍ਭਸਲਿਲੈਰਭਿषਿਞ੍ਚੇਤ੍ਸਮਨ੍ਤ੍ਰਕਮ੍
ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਕੰਭ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮੰਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰੇ।
ਅष੍ਟੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਰਾਮਥਾਵਿਸ਼ੇਤ੍
ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੌ ਅਠ (੧੦੮) ਵਾਰੀ ਜਪ ਕੇ, ਫਿਰ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ।
ਦੁਃਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਤੁ ਜਪਂ ਕੁਰ੍ਯਾਦष੍ਟੋਤ੍ਤਰਸਹਸ੍ਰਕਮ੍
ਜੇ ਮਾੜਾ ਸੁਪਨਾ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਅਠ (੧੦੦੮) ਵਾਰੀ ਜਪੇ।
ਯਦਾ ਨ ਦृष੍ਟਃ ਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ऽਪਿ ਤਦਾ ਸਿਦ੍ਧਿਸ਼੍ਚਿਰਾਦ੍ਭਵੇਤ੍
ਜੇ ਸੁਪਨਾ ਵੀ ਨਾ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਸਿਧੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਮਿਲੇਗੀ।
ਸਦ੍ਯ ਏਵ ਸ ਸ਼ਿष੍ਯਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਪਙ੍ਕ੍ਤਿਪਾਵਨਪਾਵਨਃ
ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਭੋਜਨ ਵਾਲੀ ਲੜੀ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।