ਪੀਡਾਬਨ੍ਧਵਧਾਸਂਗਾਦਪ੍ਰਤੀਕਾਰਲਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਉੱਥੇ ਕਦੇ ਨਾ ਮੁੱਕਣ ਵਾਲਾ ਦੁੱਖ, ਬੰਨ੍ਹਣ ਤੇ ਮਾਰਕੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉੱਥੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ।
ਦੁਃਖੋਤ੍ਕਰ੍षਸ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਹ੍ਯਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਨਿਮਿਤ੍ਤਤਃ ਕੂਟਾਗਾਰਪ੍ਰ ਮਾਣੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ਰੀਰੈਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨਾਰਕਾਃ
ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਂ ਕਰਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੁੱਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਲੋਹੇ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਰਕ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਮਾਪੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦੁਃਖਪ੍ਰਕਰ੍षਸ਼੍ਚੋਗ੍ਰਸ੍ਤੁ ਤੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਵੈ ਸ੍ਮृਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੁੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦੁਃਖਪ੍ਰਕਰ੍षਸ਼੍ਚੋਗ੍ਰਸ੍ਤੁ ਤੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਵੈ ਸ੍ਮृਤਃ
ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਨੁਭੂਯਤੇ ਦੁਃਖਂ ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਕਰ੍ਮਣਿ ਵੈ ਪੁਨਃ
ਉਥੇ, ਜਦੋਂ ਕਰਮ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੁੱਖ ਮੁੜ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵਾਂਸ਼੍ਚ ਤਾਰਕਾਸ਼੍ਚੈਵ ਹ੍ਯੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਂ ਚਾਧਸ਼੍ਚ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਤਾਰੇ ਉੱਤੇ ਵੀ ਹਨ ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਵੀ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਉਪਭੋਗਾਰ੍ਥਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰੌਪਪਤ੍ਤਿਕਕਰ੍ਮਤਃ
ਭੋਗ ਲਈ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਰਮ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਨੁਸਾਰ।
ਨਾਰਕਾਂਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਦੇਵਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਪਸ਼੍ਯਂ ਤ੍ਯਧੇਮੁਖਾਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਰਕ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਿਹਰਿਆਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਮਧੋਭਾਵੋ ਲੋਕਾਲੋਕੇ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਹੇਠਾਂ ਕੋਈ ਲੋਕ ਜਾਂ ਅਲੋਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਅਥਾਬ੍ਰੁਵਨ੍ਪੁਨਰ੍ਵਾਯੁਂਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਸਤ੍ਰਿਣਸ੍ਤਦਾ
ਫਿਰ, ਉਸ ਵੇਲੇ, ਯਜਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਵਾਯੂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪੁਕਾਰਿਆ।
ਸਂਸਾਰੇ ਸਂਸਰਨ੍ਤੀਹ ਯਾਵਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਾਣਿਨਸ਼੍ਚ ਤੇ
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਜੀਵ ਫਿਰਦੇ ਹਨ,
ऋषੀਣਾਂ ਤਦ੍ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਰੁਤੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਉਹ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਰੁਤਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ ਵੈ ਪ੍ਰਸਂਖ੍ਯਾਤੁਮਤੋ ਹ੍ਯਨ੍ਤੇ ਨ ਚ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਗਿਣਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਦੋਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਓ, ਪਰ ਅੰਤ ਤੇ ਨਹੀਂ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਸਂਜ੍ਞਿਤਂ ਯਤ੍ਤੁ ਸਂਖ੍ਯਯਾ ਤਨ੍ਨਿਬੋਧਤ
ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਗਿਣਤੀ ਨਾਲ ਹੈ।
ਪਾਰ੍ਥਿਵਾਃ ਕृਮਯਸ੍ਤਾਵਤ੍ਸਂਸੇਕਾਦ੍ਯੇषੁ ਸਂਭਵਃ
ਧਰਤੀ ਦੇ ਕੀੜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹਨ, ਜਿੰਨੇ ਗਿੱਲੇ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਔਦਕਾ ਜਨ੍ਤਵਃ ਸਰ੍ਵੇ ਨਿਸ਼੍ਚਯਾਤ੍ਤਨ੍ਨਿਧਾਰ੍ਯਤਾਮ੍
ਸਾਰੇ ਜਲਚਰ ਜੀਵ, ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਜਾਣ ਲਵੋ।
ਵਿਹਙ੍ਗਮਾਸ੍ਤੁ ਵਿਜ੍ਞੇਯਾ ਲੌਕਿਕਾਸ੍ਤੇ ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਣੋ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ।
ਪਸ਼ਵਸ੍ਤਤ੍ਸਮਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਲੌਕਿਕਾਸ੍ਤੁ ਚਤੁष੍ਪਦਾਃ
ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਜਾਣੋ, ਅਤੇ ਚੌਪਾਇਆ ਸੰਸਾਰੀ ਜੀਵ।
ਦ੍ਵਿਪਦਾਸ੍ਤਤ੍ਸਹਸ੍ਰੇਣ ਸਂਮਿਤਾ ਧਾਰ੍ਮਿਕਾਃ ਪੁਨਃ
ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲੇ ਜੀਵ, ਉਹਨਾਂ ਧਰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਹਨ।
ਯਃ ਸਹਸ੍ਰਤਮੋ ਭਾਗੋ ਧਾਰ੍ਮਿਕਾਣਾਂ ਭਵੇਦ੍ਦਿਵਿ
ਧਰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਰਗ ਵਿਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗੋਪਪਾਦਕੈਸ੍ਤੁਲ੍ਯਾ ਯਾਤਨਾਸ੍ਥਾਨਵਾਸਿਨਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਪੀੜਾ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੁਰਗ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਰਗੇ ਹੀ ਹਨ।
ਰੌਰਵੇ ਤਮਸਿ ਹ੍ਯੇਤੇ ਸ਼ੀਤੋष੍ਣਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ ਤੇ
ਰੌਰਵ ਅਤੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਠੰਢ ਤੇ ਗਰਮੀ ਦੋਵੇਂ ਸਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਉष੍ਣਸ੍ਤੁ ਰੌਰਵੋ ਜ੍ਞੇਯਸ੍ਤੇਜੋਘੋਰਰਸਾਤ੍ਮਕਃ
ਰੌਰਵ ਨਰਕ ਗਰਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਤੇਜੀ ਅਤੇ ਤਪਸ਼ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਣ ਲੈ।
ਏਵਂ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਾਃ ਸਂਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਵਾ ਧਾਰ੍ਮਿਕਾ ਨਰਾਃ
ਚਾਹੇ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਨੇਕ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਗਣਾਨਾ ਦਿਨਿਵृਤ੍ਤੈषਾ ਸਂਖ੍ਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀ ਤ੍ਵਮਾਨੁषੀ
ਇਹ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਬ੍ਰਹਿਮਾ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਤੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਗਿਣਤੀ ਜਾਣ।
ਉਕ੍ਤਾ ਹ੍ਯੇਤੇ ਤ੍ਵਯਾ ਲਾਕਾ ਲਾਕਾਨਾਮਨ੍ਤਰਣ ਚ
ਤੂੰ ਇਹ ਲੋਕ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਵਾਅਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸ ਵਾਯੁਰ੍ਦृष੍ਟਤਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਥ ਇਦਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਮੁਵਾਚ ਹ
ਉਹ ਵਾਯੂ, ਸੱਚੀ ਹਕੀਕਤ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਇਹ ਸੱਚ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਤਰ੍ਕੇਣ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਯੋਗਾਤ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ
ਜੋ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਸਿੱਧਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤਰਕ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਸਮਝ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ऋਭੁਃ ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰਾਦ੍ਯਾਃ ਸਂਬੁਦ੍ਧਾਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਬੁਦ੍ਧਯਃ
ਰਿਭੂ, ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਜਾਗਰੂਕ ਹੈ,
ਅਕ੍ਸ਼ਯਾਃ ਪ੍ਰੀਤਿਸਂਯੁਕ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਯੋਗਿਨਃ
ਜੋ ਯੋਗੀ ਅਟੱਲ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਿਮਾ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।