ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਖਮਈ ਸੀ—ਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ, ਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੰਢ। ਇਸ ਆਨੰਦਮਈ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਧਿਆਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਪਾਤਾਲ ਤੋਂ ਉੱਠ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਐਸੇ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ੁੱਧੀ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨੌਜਵਾਨ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਜਨਮ ਅਤੇ ਰੂਪ ਸਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਜੁਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਜੀਉਂਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦਾ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਨਹੀਂ ਸੀ—ਨਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਨਾ ਉਮਰ, ਨਾ ਹੁਨਰ, ਨਾ ਕੰਮ ਵਿੱਚ। ਕੋਈ ਵੀ ਕਰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮਾੜੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਬੰਦ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ, ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਇੱਛਾ ਸੀ, ਨਾ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਸਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲੋਭ ਜਾਂ ਲਾਲਚ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਭੋਗ-ਵਿਲਾਸ ਸਿਰਫ ਮਨ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੇ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਦ੍ਵਾਪਰ ਯੁਗ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਝਗੜੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਕਲੀ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਚੋਰੀ ਆ ਗਈ। ਕਲੀ ਯੁਗ ਸਭ ਤੋਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਗੁਣ ਅਤੇ ਆਚਰਨ ਤਮੋ ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਚਾਰ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਹੀ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਆਪਣੇ ਸੰਧਿਆ ਭਾਗ ਸਮੇਤ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੰਧਿਆ ਕਾਲ ਹੀ ਕਾਲ ਦਾ ਸੰਧਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਦੀ ਪੂਰੀ ਅਵਧੀ ਇੱਕ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਯੁਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ—ਕ੍ਰਿਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ। ਤ੍ਰੇਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਈ ਪਰਿਪੂਰਨਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਅੱਠ ਪਰਿਪੂਰਨਤਾਵਾਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘਟਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਮਨਵੰਤਰੇ ਵਿੱਚ, ਚਾਰ ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਵਿਭਾਜਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਹਿੱਸੇ ਲਈ ਹੀ ਉਸਦੇ ਅਧੀਨ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਯੁਗਾਂ ਦੇ ਗੁਣ—ਤਪ, ਗਿਆਨ, ਤਾਕਤ, ਤੇ ਆਯੁ—ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘਟਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਸੁਹਾਵਣਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨਤਾ ਘਟ ਗਈ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਆ ਗਈ। ਬੱਦਲਾਂ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਤੋਂ, ਪਿੱਠ ਵੱਲੋਂ ਸਰਵਣ ਹੋਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਦਰੱਖਤ ਹੀ ਘਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਰੱਖਤਾਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਸੁਭਾਵ ਚੰਚਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਪਰ ਇਹ ਹਾਲਤ ਯੁਗ ਦੀ ਤਾਕਤ ਕਰਕੇ ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। ਫਿਰ, ਉਸੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਾਹੀਂ, ਸੰਭੋਗ ਵੀ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਗਲਤ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਜਦ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਗਰਭਧਾਰਣ ਹੋਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਰੱਖਤ-ਘਰ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਸਮਾਂ, ਜਦ ਲੋਕ ਸੱਚੇ ਮਨ ਦੇ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੂਰਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਕੱਪੜੇ, ਫਲ ਅਤੇ ਗਹਿਣੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਚਰਚਾ ਦੀ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲੀ, ਅਤੇ ਹਰ ਛੱਤੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਦ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵਧੀ ਤੇ ਉਹ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਏ। ਪਰ ਫਿਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਹ ਦਰੱਖਤ ਫੜ ਕੇ, ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਸ਼ਹਿਦ ਜਾਂ ਮਧੂਮੱਖੀਆਂ ਲੈਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕਾਂ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਆਲੇ-ਵਿਰੋਧ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਈ।