ਇਸ ਮਹਾਨ ਕਥਾ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਹਨ, ਧਰਤੀ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਹਨ; ਉਹ, ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਕਲਪਨਯ ਹੈ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਰਾਂਗਾਂ ਤੋਂ ਵੈਸ਼, ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਦਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਸਾਰੀ ਜਾਤੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਉਪਜੀਆਂ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਪ ਹੀ ਅੰਡੇ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਹੀ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਰਾਹ ਤੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਤੇ ਵਸੇਬਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਆਦਿ ਤੱਤ ਆਪਣੇ ਆਪ ਫੈਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਿਨਾ ਚਿੱਤ ਦੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਾਪਸੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਮੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪੂਰਨ ਹੋਏ ਜੀਵ, ਸਮਾਨ ਲਕੜੀਆਂ ਵਾਲੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਭੇਜ ਕੇ, ਇਸ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਰਚਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹੋਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕਾਰਣ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਰਾਹ ਹੈ, ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਉੱਤੇ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਨੇ ਕਲਪ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਸਮੇਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪਸ਼ੂ, ਪੰਛੀ, ਪੌਦੇ, ਤੇ ਰੇਂਗਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ, ਜਦੋਂ ਇੱਥੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਣਾਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਫਿਰ ਲੜੀਵਾਰ, ਸੌ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ, ਮੀਂਹ ਦੀ ਘਾਟ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਨਾਲ, ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨਾ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ, ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਦੇ ਰੂਪ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਤੋਂ ਤੇ ਨੇਕੀਆਂ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਰਾਤ, ਜਿਸ ਦਾ ਜਨਮ ਅਪ੍ਰਤੱਖ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਜਦੋਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸੁੰਨ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਤੇ ਪਹਾੜ ਵੀ ਵਗਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਸਮੁੰਦਰ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਢੱਕ ਕੇ, ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮਿਲ ਕੇ, ਮਹੀਨੇ ਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੱਤ ਫੈਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਸੁਕਸ਼ਮ ਤੱਤ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਪਾਣੀ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਤੇ ਲੋਕ, ਜਦ ਤੱਕ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਰਾਤ ਚੱਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਹਵਾ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਹਨੇਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਸੇ ਪਾਸੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਵੰਡ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਾ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਨਾਰਾਯਣ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਣੀਆਂ ਉੱਤੇ ਸੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਹਿਲੇ ਪਗ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਥਾ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਪੇਯਾ, ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਾ। ਫਿਰ, ਉਥੋਂ, ਚੱਕਰਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਲੜੀਵਾਰ ਸਮਝਾਉਣ ਲੱਗਾ। "ਮੈਂ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ।" ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਣ ਲੱਗਾ, ਪੁਰਾਤਨ, ਭਵਿੱਖ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜੀਵਾਰ ਚੱਕਰਾਂ ਦੀ।