ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਮਹਾਨ ਨਾਮ ਉਪਜੇ—ਅਰੁੰਧਤੀ, ਵਸੁਰਜਾਮਾ, ਲੰਬਾ, ਭਾਨੁ ਅਤੇ ਮਰੁਤਵਤੀ। ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਦਸ ਪਤਨੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਵਾਲੀਆਂ ਸਤੀਆਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਇਹ ਸਭ ਮੰਤ੍ਰ-ਸਰੂਪੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਨਵੰਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਤ্তਿ, ਵਿਵਿੱਤੀ, ਆਕੂਤੀ ਅਤੇ ਕੂਤੀ ਵੀ ਹਨ—ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਵਜੋਂ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ ਤੁਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯਾ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੇ ਸਾਧ੍ਯਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਚੰਦ ਤੋਂ ਜੰਮੇ। ਉਹ ਮਨੁ ਦੇ ਨਾਲ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਤੁਸ਼ਿਤ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਸਾਧ੍ਯਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਅੰਤਰਾਲ ਦੌਰਾਨ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਮਹਾਨ ਸਾਧ੍ਯਾ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ, ਅਸੀਂ ਸਾਧ੍ਯਾ ਬਣ ਗਏ। ਇੰਝ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਮਨੁ ਦੇ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ ਉਪਜੇ। ਉਥੇ, ਨਰ ਅਤੇ ਨਾਰਾਯਣ ਦੁਬਾਰਾ ਜੰਮੇ। ਪਿਛਲੇ ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੋਵੇਂ, ਤੁਸ਼ਿਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਵਸਦੇ ਸਨ। ਮਨਸ ਸਮਝ ਹੈ, ਪ੍ਰਾਣ ਜੀਵਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਨਰ ਸ਼ਕਤਿਸ਼ਾਲੀ ਅਪਾਨ ਹੈ। ਵਿਭੂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਵੀ ਜੰਮੇ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬਾਰਾਂ ਸਾਧ੍ਯਾ ਉਪਜੇ। ਹੁਣ ਤੁਸ਼ਿਤਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੁਣੋ: ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਸੁਣਨ, ਸੁਆਦ, ਸੁਗੰਧ, ਸਪਰਸ਼, ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਮਨ। ਵਸੁ, ਵਸੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਧ੍ਯਾ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਤਿਊਸ਼ਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਸ਼ਾ—ਇਹ ਅੱਠ ਵਸੁ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਧ੍ਰੁਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕਾਲਾ ਸੀ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਧਰੋਮੀ ਅਤੇ ਕਲਿਲਾ, ਇਹ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਸਕੰਦ ਅਤੇ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਤੇਜਸ ਦੇ ਪੈਰ ਤੋਂ ਜੰਮੇ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿਸ਼ਾਖਾ ਅਤੇ ਨੈਗਮੇਯਾ ਹਨ, ਜੋ ਪਿੱਠ ਵਲੋਂ ਜੰਮੇ। ਅਵਿਜ਼੍ਯਾਨਾ ਅਤੇ ਗਤੀ, ਇਹ ਅਨਿਲ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਦੇਵਲਾ ਦੇ ਵੀ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਜੋ ਧੀਰਜਵਾਨ ਅਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸਨ। ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੀ ਰਹੀ, ਪਰ ਅਸਹਾਇ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਸੀ। ਕ੍ਰਤੁ, ਦਕ੍ਸ਼, ਸ਼੍ਰਵ, ਸਤ੍ਯ, ਕਾਲਾ ਅਤੇ ਇਕ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ, ਇਹ ਸਭ ਧਰਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾ ਤੋਂ ਜੰਮੇ। ਮੁਹੂਰਤਾਂ, ਮੁਹੂਰਤਾ ਤੋਂ ਜੰਮੀਆਂ, ਅਤੇ ਘੋਸ਼ਲੰਬਾ ਨਾਲ। ਜਾਮਾ ਤੋਂ ਨੌਂ ਵੀਥੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਮਾਰਗਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹਨ। ਇਹ ਧਰਮ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ। ਮੁਹੂਰਤਾਂ, ਸਾਰੇ ਤਾਰੇ, ਅਤੇ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਦੇ ਵੰਡ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਾਲ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਰੁੱਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਲਗਾਤਾਰ। ਜਦੋਂ ਸਮਾਂ ਅਦਵੈਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸਵਿਤਾ ਜਾਣੋ। ਆਪ੍ਯ, ਵੈਸ਼੍ਵਦੇਵ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ ਸਮੇਂ ਦੁਪਹਿਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਵਾਰੁਣ, ਆਰ੍ਯਮਨ ਅਤੇ ਭਗਾ ਸਮੇਂ ਵੀ ਦਿਨ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਇਹ ਰਚਨਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਤਰਾਂ ਅਤੇ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਸਦੀਵੀ ਯਾਦ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।