ਪਿਛਲੇ, ਵਰਤਮਾਨ ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਜਿਹੜੀਆਂ ਲੌਕਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਮੁੱਖ, ਇੰਦਰ, ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਜੀਵ—ਇਹ ਸਭ ਹੀ ਸਮੇਤ ਹਨ। ਯਜ੍ਯ, ਗੰਧਰਵ, ਰਾਖਸ਼ਸ, ਪਿਸ਼ਾਚ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ—all ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਇੰਦਰ, ਅਚਾਰਯ, ਪ੍ਰਭੂ, ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਪਿਤਰ—all ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਹੀ ਰੂਪ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਇੰਦਰਾਂ ਦੀ ਇਹ ਆਮ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇੱਥੇ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਾਧੀਜ, ਗਿਆਨੀ ਕੌਸ਼ਿਕ, ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭਰਦਵਾਜ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਖ਼ਿਆਤ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਆਯੰਭੂਵ, ਧੰਨਾਤਮਾ ਅਤ੍ਰਿ, ਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮਕੋਸ਼ ਹਨ। ਵਤਸਰ ਤੇ ਕਸ਼੍ਯਪ—ਇਹ ਸੱਤ ਜਣੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਖ਼ਵਾਕੁ, ਨ੍ਰਿਗ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟ, ਅਤੇ ਸ਼ਰਯਾਤੀ, ਫਿਰ ਕਰੂਸ਼, ਪ੍ਰਿਸ਼ਧ੍ਰ, ਅਤੇ ਪਾਂਸ਼ੁ—ਇਹ ਨੌਵੇਂ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੰਝ ਹੀ ਇਹ ਸਾਰੇ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਇਹੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਹੋਰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਦੱਸਾਂ? ਆਉ, ਹੁਣ ਤੀਜੇ ਭਾਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੀਏ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੈਂ ਦਿਆਂਗਾ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਤੁਸੀਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਇਸ ਭਾਗ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ। ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜੰਮੇ ਹੋਏ, ਤੁਸੀਂ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਤੇ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਸੁਣੋ। ਇਸ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਦਾਨਵ, ਮਨੁੱਖ, ਪਸ਼ੂ, ਪੰਛੀ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ—all ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮੈਂ ਵੈਵਸਵਤ ਮਨੁ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਵਸਵਤ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਕੇ। ਪਿਛਲੇ ਸੁਆਯੰਭੂਵ ਮਨਵੰਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੋਏ। ਡਕ੍ਸ਼, ਭਰਿਗੁ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ—ਇਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਪਸ ਜੰਮੇ। ਫਿਰ ਸੱਤ ਮਨ-ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਰਿਸ਼ੀ ਹੋਏ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ, ਜੋ ਸੰਤਾਨ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਤਾਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਤੇ ਕਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ। ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੁਬਾਰਾ ਭਰ ਗਈ, ਗ੍ਰਹਾਂ ਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ। ਉਹ ਸਭ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਵੀ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ। ਫਿਰ, ਜਦ ਹੋਰ ਇਕ ਮਨਵੰਤ੍ਰ ਆਇਆ, ਉਹ ਵੈਵਸਵਤ ਹੀ ਸੀ। ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਇਕ ਵਾਰੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁੜ ਜੰਮਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ, ਜਦ ਵੱਡੇ ਯਜ੍ਯ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵਰੁਣ ਨੇ ਕੀਤਾ, ਉਥੇ ਆਏ। ਇਹ ਸਭ ਪ੍ਰਜਾਪਿਤਾ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਹਨ, ਇਹ ਸਾਡੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਸਵਾਂਭੂਵ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਰਚਨਾ ਲਈ ਆਏ ਸਨ। ਵੱਡੇ ਦੇਵ ਯਜ੍ਯ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਵਾਰੁਣੀ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਸ ਲੰਮੇ ਯਜ੍ਯ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀ ਜੰਮੇ—ਇਹ ਦੂਜੀ ਰਚਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਤ੍ਰਿ ਅਤੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਆਦਿ, ਇਹ ਆਠੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਯਜ੍ਯ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਤੇ ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਵਸ਼ਟਕਾਰ ਵੀ ਉੱਥੇ ਹੋਏ। ਉਥੇ ਰਿਗਵੇਦ ਜੰਮਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਯਜ੍ਯ ਲਈ, ਸੂਕਤ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਗ੍ਰੰਥ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਵਿਧਿਤ, ਇਹ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ। ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੁ ਆਦਿ ਗੰਧਰਵ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਅੰਗੀਰਸ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੋ-ਸਰੀਰ ਤੇ ਦੋ-ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਵਸ਼ਟਕਾਰ ਉਸਦਾ ਆਧਾਰ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਯਮ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਕਰਮ ਵੀ।