ਇਕ ਵਾਰ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਇੰਦਰ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਯਜਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਇਸ ਦੀ ਵਿਧੀ ਕੀ ਹੈ?” ਇੰਦਰ ਦੇ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ, “ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਇਸ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂ ਹੱਤਿਆ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਧਰਮ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਅਧਰਮ ਹੈ। ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ।” ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਯਜਨ ਸਹੀ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਾਪ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਧ ਤੋਂ ਵਧ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਹਨਾਂ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਜੋ ਅੰਕੁਰ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦੇ। ਇੰਦਰ, ਜੋ ਸਾਰਾ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ, ਸਤਿਆ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, “ਕਿਹੜੇ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਯਜਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ?” ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਲਝਣ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਹ ਵਾਸੁ ਨੂੰ, ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇੰਦਰ ਵੱਲੋਂ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਉਤਤਨਪਾਦ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਸਾਡੇ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ।” ਵਾਸੁ ਨੇ ਵੇਦ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਯਜਨ ਦੀ ਸੱਚੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ: “ਯਜਨ ਪਸ਼ੂ, ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।” ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੈਵੀ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਅਧਿਕਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਮੈਂ ਇਹ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਯਜਨ ਕਰ। ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੇਰੀ ਗੱਲ ਝੂਠੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਅਣਿਵਾਰਯ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਭ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਏ। ਵਾਸੁ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਸੀ, ਹੁਣ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵਸਣ ਲੱਗਾ। ਰਾਜਾ ਵਾਸੁ, ਜਿਸ ਨੇ ਧਰਮ ਸੰਬੰਧੀ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕੀਤੇ, ਨੀਵਾਂ ਹੋ ਗਿਆ। ਧਰਮ ਦਾ ਰਸਤਾ, ਕਈ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਸੁਖਮ ਅਤੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਹੈ। ਮਨੁ, ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਨਾ ਦੇਵਤਾ, ਨਾ ਰਿਸ਼ੀ, ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਿਆ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਰੋੜ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਪस्या ਦੁਆਰਾ ਸਵਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਸੰਨਿਆਸੀ, ਜੋ ਚੁਣੀ ਹੋਈਆਂ ਦਾਣਿਆਂ, ਜੜਾਂ, ਫਲਾਂ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਧਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ—ਅਹਿੰਸਾ, ਲੋਭ ਰਹਿਤਤਾ, ਤਪ, ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਦਇਆ ਅਤੇ ਸਵ-ਸੰਯਮ—ਇਹ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਦੀ ਮੁਢਲੀ, ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਜੜ ਹੈ। ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ, ਉਤਤਨਪਾਦ, ਧ੍ਰੁਵ, ਮੇਧਾਤਿਥੀ, ਵਾਸੁ, ਪ੍ਰਾਜੀਨਬਰਹੀ, ਪਰਜਨਯ, ਹਵਿਰਧਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਤਪਸਿਆ ਰਾਹੀਂ ਰਚਿਆ ਸੀ। ਯਜਨ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਤਪਸਿਆ ਉਪਵਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਿਕ ਕਰਮ ਤਿਆਗ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਚ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਿਆਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡਾ ਵਿਵਾਦ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਰ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮੰਨ ਲਿਆ। ਜਦ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿਖੇੜੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਯਜਨ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਯਜਨ ਕਾਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਦਲਦਾ ਗਿਆ। ਜਦ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਖਤਮ ਹੋਇਆ, ਦਵਾਪਰ ਯੁਗ ਆ ਗਿਆ। ਜਦ ਦਵਾਪਰ ਵੀ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਰੀਤਾਂ ਮਿਟ ਗਈਆਂ। ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਪ ਹੋ ਗਿਆ, ਕਰਮ ਉਲਟ ਗਏ। ਦਵਾਪਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਰਜ ਰਾਗ ਅਤੇ ਅੰਧਕਾਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਵਾਪਰ ਵਿੱਚ, ਧਰਮ ਭਟਕ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਕਲੀ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਲੀ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਵੇਦ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੁਹਰਿਆ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਅਣਿਸ਼ਚਿਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਧਰਮ ਦੀ ਸੱਚੀ ਸਾਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ।