ਇਸ ਪ੍ਰਚੀਨ ਕਥਾ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੰਧਰਵ, ਕਿੰਨਰ, ਯਕਸ਼, ਰਾਖਸ਼ਸ, ਵਿਦਿਆਧਰ ਅਤੇ ਸੱਪ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਜਗਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਿਰਾਤ, ਪੁਲਿੰਦ, ਕੁਰੁ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵੀ ਵਸੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸੁਹਮਾ, ਉੱਤਰਾ, ਵੰਗ ਅਤੇ ਤਾਮਰਲਿਪਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵੀ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ 'ਚ ਵੱਸ ਰਹੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ ਲੂਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਨੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਨਿਸ਼ਾਧ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਗਰਤ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਦਿੱਤਾ। ਕੇਕਰ, ਔਸ਼ਠਕਰਨ ਅਤੇ ਕਿਰਾਤ ਵੀ ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਆਏ। ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਕੁਝ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਲੁਕ ਗਏ। ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚੰਗੇ ਰਸਤੇ, ਪਾਵਯਾ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਇੰਦਰਦਯੁਮਨ ਸਰੋਵਰ ਵੀ ਹਨ। ਵਿਚਕਾਰ, ਉਹ ਜਾਨਕੀ, ਫਿਰ ਕੁਠਾ ਤੇ ਪ੍ਰਵਰਣਾ ਪਹੁੰਚੀ। ਫਿਰ, ਨਲਿਨੀ ਨਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਧੀ। ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਕਈ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਭੇਦ ਗਈ। ਰੇਤਲੇ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਰੇਤਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਪਹੁੰਚੀ, ਜਿੱਥੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ-ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵਹ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਵਕਵਉਕਸਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੁਰਭੀ ਵਨ ਹੈ, ਜੋ ਯਗਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਅਤੁਟ ਬਲ ਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚਾਰ, ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਧਰਮ, ਕਾਮ ਅਤੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਦੋਗੁਣੇ ਹਨ। ਗਿਆਨਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕਰਕੇ, ਇੱਥੇ ਜੋਤਿਸ਼ਮਤੀ ਵੀ ਹੈ। ਨਿਸ਼ਾਧ ਦੇ ਪਰਮ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਨੁਪਾਦ ਨਾਮਕ ਸਰੋਵਰ ਹੈ। ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪਾਸੋਂ ਚੰਦਰਪ੍ਰਭਾ ਨਾਮ ਦਾ ਮਹਾਨ ਸਰੋਵਰ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਯੋਦਾ ਸਰੋਵਰ ਗੂੜ੍ਹਾ ਨੀਲਾ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਫੈਦ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸਰਯੂ ਨਦੀ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਮਨਸਾ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ। ਕੁਰੂ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਰੋਵਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਮਲ, ਮੱਛੀਆਂ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਹੋਰ ਵੀ ਇੱਥੇ ਅਨੇਕ ਸਰੋਵਰ ਹਨ, ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਪਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਮਧੁਰ ਨਦੀਆਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਝਰਨੇ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉੱਚ-ਕੁਲ ਨਦੀਆਂ ਵਹਿ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਲੰਬੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਲੂਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ ਵਧਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਮਹਾਨ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਧਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵੀ ਲੂਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਹਾੜ ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਕ ਫੈਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਸਮਵਰਤਕ ਨਾਮ ਦਾ ਅੱਗ ਉਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸਾੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬਾਰਾਂ ਪਹਾੜ ਲੂਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਚੰਦ ਉੱਤੇ ਜੋ ਚਿੱਟਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੀ ਆਕਾਰ ਦਿਸਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਵੀ, ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਬਿਲਕੁਲ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਿਸਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਸਿਹਤ, ਉਮਰ ਅਤੇ ਮਾਪ ਧਰਮ, ਕਾਮ ਅਤੇ ਅਰਥ ਨਾਲ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਉਂ ਇਹ ਧਰਤੀ ਪੂਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਅਤੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂਆਂ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ, ਹੇ ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚਾਈ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਘੇਰਾਬੰਦੀ ਹਰ ਪਾਸੇ ਦੋਗੁਣੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਖੇਤਰ ਧਰਮਮਈ ਹਨ, ਅਤੇ ਲੋਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮਰਦੇ ਨਹੀਂ। ਉੱਥੇ ਵੀ ਸੱਤ ਪਵਿੱਤਰ ਪਹਾੜ ਹਨ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ।