ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਦੱਖਾ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਇੱਕ ਔਖੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਕੰਮ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਫਲ ਨਾ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲਏ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਯਗਨ ਵਿੱਚ ਦੱਖਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੱਖਾ ਨੂੰ ਆਖਰੀ ਯੁੱਗ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸਵਰਗ ਛੱਡ ਕੇ ਇਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਪਿਆ। ਫਿਰ, ਰੁਦ੍ਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਊਰਜਾ ਅਸੀਮ ਹੈ, ਨੇ ਦੱਖਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੇਹ ਛੱਡ ਕੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਇਥੇ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਪੂਰਾ ਯਗਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਂ ਦੇਵੀ ਉਮਾ ਨੂੰ ਮੇਨਾ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਮਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਵ ਦੀ ਪਤਨੀ ਰਹੀ ਹੈ; ਭਵ ਕਦੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਤੋਂ ਉਮਾ ਨੂੰ ਵੱਖ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਜਿਵੇਂ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ, ਅਤੇ ਸ਼ਚੀ ਮਘਵਾਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਛੱਡਿਆ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰਾਚੇਤਸਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੱਖਾ, ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਏ। ਉਹ ਉਸ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜਨਮ ਲਏ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਦੂਜੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਮਨੁ ਵੈਵਸਵਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਅਫ਼ਸੋਸ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਇਸ ਲਈ, ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਪ੍ਰਾਣੀ ਆਪਣੀ ਕੀਰਤੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ; ਇਸ ਲਈ, ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਐਸਾ ਵਿਵਹਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਖਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਥਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵਯਾਮਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਯਗਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਉਹ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੇ ਮਨ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ, ਮਨ ਤੋਂ ਤਿੰਤੀ-ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਾਸਾ, ਕ੍ਰਤੁ, ਪ੍ਰਯਾਤੀ, ਵਿਸ਼੍ਰੁਤ, ਅਤੇ ਦਯੁਤੀ; ਅਸਮਾ, ਉਗ੍ਰਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਸੁਨਯਾ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਚਿਸ਼੍ਰਵਾ; ਤੁਰੀਆ, ਇਦਰਯੁਕ, ਯੁਕਤ, ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਵਜਿਤ; ਜਰਾ, ਵਿਭੂ, ਵਿਭਾਵਾ, ਰਚੀਕ, ਅਤੇ ਦੁਰਦਿਹਾ—ਇਹ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸੋਮ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੰਦਰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਭ ਕੁਝ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਸੀ। ਸੁਪਰਣ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ, ਪਿਸ਼ਾਚ, ਨਾਗ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ—ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਐਸੇ ਅਣਗਿਣਤ ਜੀਵ ਆਏ ਤੇ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰਿਤ ਕਥਾ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਾਈ ਜਾਂਦੀ, ਤਾਂ ਕਿ ਕਥਾ ਭਟਕ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਜੋ ਕੁਝ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਹੋ ਚੁਕਿਆ, ਉਹ ਮੌਜੂਦਾ ਵੈਵਸਵਤ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਰਪ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੀ ਹੋਏ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਸੁਣੋ: ਅਤ੍ਰੀ ਅਤੇ ਵਸੀਸ਼ਠ, ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ—ਜੋਤਿਸ਼ਮਾਨ, ਦਯੁਤਿਮਾਨ, ਹਵਿਆ, ਸਵਨਾ, ਅਤੇ ਸਤ੍ਰਾ—ਤੇ ਜੋ ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਯੁੱਗ ਦੇ ਰਾਜਾ। ਪਿਸ਼ਾਚ, ਮਨੁੱਖ, ਸੁਪਰਣ, ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਣਗਿਣਤ ਨਾਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ? ਵੱਡਾ ਸਮਾਂ, ਕਈ ਸੂਰਜੀ ਚੱਕਰ, ਸਾਲ, ਅਤੇ ਯੁੱਗਾਂ ਦੀ ਘੜੀ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਚੁਕਿਆ ਹੈ। ਕਿਸ ਦੀ ਉਪਤੀ, ਕਿਹੜਾ ਆਰੰਭ, ਕਿਹੜੀ ਸੱਚੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਅਤੇ ਕਿਹੜੀ ਮੂਲਤਾ? ਕੀ ਨਾਂ ਹੈ, ਕੀ ਸਵਰੂਪ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੀ ਸੱਚਾ ਤੱਤ? ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।