ମନ୍ଵନ୍ତରାଣାଂ ସପ୍ତାନାଂ ସଂତାନଶ୍ଚ ଶ୍ରୁତଶ୍ଚ ତେ
ସପ୍ତ ମନ୍ବନ୍ତରର ବଂଶ ପ୍ରସାର ବିଷୟ ତୁମେ ଶୁଣିଛ।
ଯଥା ପ୍ରଵୃତ୍ତିସ୍ତେଷାଂ ଵୈ ପ୍ରଵୃତ୍ତାନାଂ ତଥା କ୍ଷଯଃ
ଯେପରି ସେମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ, ସେପରି ଶେଷ ମଧ୍ୟ ହୁଏ।
ଏତେନ କ୍ରମଯୋଗେନ ଐଲେକ୍ଷ୍ଵାକ୍ଵନ୍ଵଯା ଦ୍ଵିଜାଃ
ଏହି କ୍ରମ ଅନୁସାରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଏଇଲ ଓ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁଙ୍କ ବଂଶ ଚାଲିଥାଏ।
ଅନୁଯାନ୍ତି ଯୁଗାଖ୍ଯାଂ ତୁ ଯାଵନ୍ମନ୍ଵନ୍ତରକ୍ଷଯଃ
ସେମାନେ ଯୁଗ ଗଣନାକୁ ଅନୁସରି, ମନ୍ବନ୍ତର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥାନ୍ତି।
କୃତେଯଂ ସଂକୁଲା ସର୍ଵା କ୍ଷତ୍ରିଯୈର୍ଵସୁଧାଧିପୈଃ
କୃତଯୁଗରେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ କ୍ଷତ୍ରିୟ ରାଜାମାନେ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା।
ଐଲସ୍ଯେକ୍ଷ୍ଵାକୁନନ୍ଦସ୍ଯ ପ୍ରକୃତିଃ ପରିଵର୍ତ୍ତତେ
ଏଇଲ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ଓ ନନ୍ଦଙ୍କ ବଂଶର ଗୁଣ ଏକ ଏକ କାଳରେ ବଦଳିଯାଏ।
ଏଲଵଂଶସ୍ଯ ଯେ ଖ୍ଯାତାସ୍ତଥୈଵେକ୍ଷ୍ଵାକଵୋ ନୃପାଃ
ଏଲ ବଂଶର ଯେଉଁ ରାଜାମାନେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଏଭଳି ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ।
ତାଵଦେଵ ତୁ ଭୋଜାନାଂ ଵିସ୍ତରୋ ଦ୍ଵିଗୁଣଃ ସ୍ମୃତଃ
ବୋଝମାନେ ଯେତେ ଦୂର ପ୍ରସାରିତ, ସେଠାରେ ସେମାନଙ୍କର ବିସ୍ତାର ଦୁଇଗୁଣା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ତେଷ୍ଵତୀତାଃ ସମାନା ଯେ ବ୍ରୁଵତସ୍ତାନ୍ନିବୋଧତ
ଏବେ ମୁଁ ଯେଉଁମାନେ ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ କହୁଛି, ଶୁଣ।
ଧୃତ ରାଷ୍ଟ୍ରଶ୍ଚୈକଶତମଶୀତିର୍ଜନମେଜଯାଃ
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଏକଶତ ଅଷ୍ଟି ଜନମେଜୟ।
ତତଃ ଶତଂ ତୁ ପୌଲାନାଂ ଶ୍ଵେତକାଶ୍ଯ କୁଶାଦଯଃ
ତାପରେ ଏକଶତ ପୌଳ, ଶ୍ୱେତକାଶ୍ୟ, କୁଶ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ।
ଈଜିରେ ଚାଶ୍ଵମେଧୈସ୍ତେ ସର୍ଵେ ନିଯୁତଦକ୍ଷିଣୈଃ
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ପ୍ରଚୁର ଦାନ ଦେଇ।
ମନୋର୍ଵୈଵସ୍ଵତସ୍ଯାସ୍ମିନ୍ଵର୍ତ୍ତମାନେଂଽତରେ ତୁ ଯେ
ଏହି ବର୍ତ୍ତମାନ ମନ୍ବନ୍ତର, ମାନବ ବୈବସ୍ବତଙ୍କର।
ନ ଶକ୍ଯେଵିସ୍ତରସ୍ତାସାଂ ସଂତତୀନାଂ ପରସ୍ପରମ୍
ସେମାନଙ୍କ ବଂଶର ବିସ୍ତାର, ଏକ ପରେ ଏକ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କୁହିହେବ ନୁହେଁ।
ଅଷ୍ଟାଵିଂଶଦ୍ଯୁଗାଖ୍ଯାସ୍ତୁ ଗତା ଵୈଵସ୍ଵତେନ୍ତରେ
ବୈବସ୍ବତ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଅଷ୍ଟାବିଂଶତି ଯୁଗ ଚାଲିଯାଇଛି।
ଚତ୍ଵାରିଂଶତ୍ତ୍ରଯଶ୍ଚୈଵ ଭଵିଷ୍ଯାଃ ସହ ରାଜଭିଃ
ଏବଂ ଚଉଵାଳିଶି ଯୁଗ ଓ ସେମାନଙ୍କ ରାଜାମାନେ ଆସିବେ।
ଏତଦ୍ଵଃ କଥିତଂ ସର୍ଵେ ସମାସଵ୍ଯାସଯୋଗତଃ
ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ତୁମକୁ ସାର ଓ ବିସ୍ତାରରେ କୁହାଯାଇଛି।
ଏତେ ଯଯାତିପୁତ୍ରାଣାଂ ପଞ୍ଚ ଵଂଶା ଵିଶାଂ ହିତାଃ
ଏହେଁ ଯୟାତିଙ୍କ ପଞ୍ଚ ପୁଅର ବଂଶ, ଲୋକଙ୍କ ଉପକାରୀ।
ଲଭତେ ଚ ଵରାନ୍ପଞ୍ଚ ଦୁର୍ଲଭା ନିହ ଲୌକିକାନ୍
ଏହି ପଞ୍ଚ ବଂଶର କଥା ଶୁଣିବା ଓ ମନେ ରଖିବା ଦ୍ୱାରା ପଞ୍ଚଟି ଦୁର୍ଲଭ ଲୋକୀୟ ଵର ମିଳେ।
ଧାରଣାଚ୍ଛ୍ରଵଣାଚ୍ଚୈଵ ପଞ୍ଚଵଂଶସ୍ଯ ଧୀମତଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନ ପଞ୍ଚ ବଂଶର କଥା ଶୁଣିବା ଓ ଧାରଣ କରିଲେ ଏହି ଵର ମିଳେ।
ଵିସ୍ତରେଣାନୁପୂର୍ଵ୍ଯା ଚ କିଂ ଭୂଯୋ ଵର୍ଣଯାମ୍ଯହମ୍
ଏହାଠାରେ ଆଉ କଣ ମୁଁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଏକ ପରେ ଏକ କହିବି?
ଇତି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡେ ମହାପୁରାଣେ ଵାଯୁପ୍ରୋକ୍ତେ ମଧ୍ଯମଭାଗେ ତୃତୀଯ ଉପୋଦ୍ଧାତପାଦେ ଵଂଶାନୁଵର୍ଣନଂ ନାମ ଚତୁଃସପ୍ତତିତମୋ ଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ମହାପୁରାଣରେ ବାୟୁଙ୍କ କଥାନୁସାରେ ମଧ୍ୟମ ଭାଗର ତୃତୀୟ ଉପୋଦ୍ଧାତ ପାଦରେ 'ବଂଶାନୁବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଚୁଅତ୍ତରିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ତତଶ୍ଚତୁର୍ଥଂ ପପ୍ରଚ୍ଛୁଃ ପାଦଂ ଵୈ ଋଷିସତ୍ତମାଃ
ତାପରେ ଉତ୍ତମ ଋଷିମାନେ ଚତୁର୍ଥ ପାଦ ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ।
ଚତୁର୍ଥଂ ଵିସ୍ତରାତ୍ପାଦଂ ସଂହାରଂ ପାରିକୀର୍ତ୍ତଯ
ଚତୁର୍ଥ ପାଦ, ଅର୍ଥାତ୍ ସଂହାର ବିଷୟଟିକୁ ଆମକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ କହ।
ସପ୍ତର୍ଷୀଣାମଥୈତେଷାଂ ସାଂପ୍ରତସ୍ଯାନ୍ତରେ ମନୋଃ
ଏହି ସମୟର ମନ୍ବନ୍ତରରେ ସପ୍ତ ଋଷିମାନେ କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି—
ଵିସ୍ତରେଣାନୁପୂର୍ଵ୍ଯା ଚ ସର୍ଵମେଵ ବ୍ରଵୀହି ନଃ
ସବୁ କଥାକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଏକ ପରେ ଏକ ଆମକୁ କହ।
ପାଦଂ ତ୍ଵିମଂ ସସଂହାରଂ ଚତୁର୍ଥଂ ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ଉତ୍ତମ ମୁନିମାନେ, ଏହି ଚତୁର୍ଥ ପାଦ ସହିତ ସଂହାର ବିଷୟଟି—
ଵିସ୍ତରେଣାନୁପୂର୍ଵ୍ଯା ଚ ନିସର୍ଗଂ ଶୃଣୁତ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଦ୍ୱିଜମାନେ, ସୃଷ୍ଟି ବିଷୟରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଏକ ପରେ ଏକ ଶୁଣନ୍ତୁ।
ପ୍ରଲଯଂ ଚୈଵ ଲୋକାନାଂ ବ୍ରୁଵତୋ ମେ ନିବୋଧତ
ମୁଁ ଯେତେବେଳେ ଲୋକମାନଙ୍କର ସଂହାର ବିଷୟରେ କହୁଛି, ସେଥିରେ ମନ ଲଗାଇ ଶୁଣ।
ମନ୍ଵନ୍ତରାଣି ସଂକ୍ଷେପାଚ୍ଛୃଣୁତା ନାଗତାନି ମେ
ଆସନ୍ତା ମନ୍ବନ୍ତରମାନେ ବିଷୟରେ ମୋ ପାଖରୁ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଭାବେ ଶୁଣ।