ତଂ ରୁଦନ୍ତଂ କୁମାରଂ ତୁ ମାରୋଦୀରିତି ସୋ ଽବ୍ରଵୀତ୍
ସେଇ କାନ୍ଦୁଥିବା କୁମାରକୁ, 'କାନ୍ଦନି,' ବୋଲି କହିଲେ।
ତ୍ଵଂ ମହାଦେଵନାମାସି ଇତ୍ଯୁକ୍ତୋ ଵିରରାମ ହ
'ତୁମେ ମହାଦେବ ନାମରେ ପରିଚିତ,' ବୋଲି କହାଯିବା ପରେ ସେ ଶାନ୍ତ ହେଲେ।
ପ୍ରୋଵାଚ ନାମ୍ନାମେତେଷାଂ ସ୍ଥାନାନି ପ୍ରଦିଶେତି ହ
ସେ କହିଲେ, 'ଏମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ନାମରେ ଚିହ୍ନଟ କର।'
ସୂର୍ଯୋ ଜଲଂ ମହୀ ଵାଯୁର୍ଵ ହ୍ନିରାକାଶମେଵ ଚ
ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପାଣି, ମାଟି, ପବନ, ଅଗ୍ନି ଏବଂ ଆକାଶ।
ତେଷୁ ପୂଜ୍ଯଶ୍ଚ ଵନ୍ଦ୍ଯଶ୍ଚ ନମସ୍କାର୍ଯଶ୍ଚ ଯତ୍ନତଃ
ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଯଥାଯଥ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା, ସମ୍ମାନ ଏବଂ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ।
ଯଦୁକ୍ତଂ ତେ ମଯା ପୂର୍ଵଂ ନାମ ରୁଦ୍ରେତି ଵୈ ଵିଭୋ
ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ତୁମକୁ ଯାହା କହିଥିଲି, ସେହି 'ରୁଦ୍ର' ନାମ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତେ ତସ୍ଯ ଯତ୍ତେଜଶ୍ଚକ୍ଷୁସ୍ତ୍ଵାସୀତ୍ପ୍ରକାଶକମ୍
ଏହିପରି କହିବା ପରେ, ତାଙ୍କର ତେଜ ଚକ୍ଷୁରେ ପରିଣତ ହୋଇ ଆଲୋକିତ ହେଲା।
ଉଦ୍ଯତମସ୍ତଂ ଯନ୍ତଂ ଚ ଵର୍ଜଯେଦ୍ଦର୍ଶନେରଵିମ୍
ଉଦୟମାନ କିମ୍ବା ଅସ୍ତମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖିବାରୁ ବଞ୍ଚିବା ଉଚିତ।
ତସ୍ମାତ୍ମୂର୍ଯଂ ନ ଵୀକ୍ଷେତ ଆଯୁଷ୍କାମଃ ଶୁଚିଃ ସଦା
ଏହିପରି, ଯିଏ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ଚାହେଁ ଏବଂ ସଦା ପବିତ୍ର ରହେ, ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦୃଷ୍ଟି ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଉଭେ ସଂଧ୍ଯେ ହ୍ଯୁପାସୀନା ଗୃଣନ୍ତଃ ସାମଋଗ୍ଯଜୁଃ
ଉଭୟ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ବସି, ସାମ, ଋଗ୍ ଏବଂ ଯଜୁର୍ ବେଦ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା।
ସାମସ୍ଵଥାପରାହ୍ଣେ ତୁ ରୁଦ୍ରଃ ସଂଵିଶତି କ୍ରମାତ୍
ବିକାଳ ସମୟରେ ସାମ ଉଚ୍ଚାରଣ ସମୟରେ, ରୁଦ୍ର କ୍ରମକ୍ରମେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
ନ ରୁଦ୍ରମ୍ପ୍ରତି ମେହେତ ସର୍ଵାଵସ୍ଥଂ କଥଂ ଚନ
କେବେ ବି ରୁଦ୍ରଙ୍କ ବିପକ୍ଷରେ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଥିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ତତୋ ଽପ୍ରଵୀତ୍ପୁନର୍ବ୍ରହ୍ମା ତଂ ଦେଵଂ ନୀଲଲୋହିତମ୍
ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା ପୁନି ସେ ନୀଳ ଓ ଲାଲ୍ ବର୍ଣ୍ଣର ଦେବତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ବୋଧନ କଲେ।
ଏତସ୍ଯାପୋ ଦ୍ଵିତୀଯା ତେ ତନୁର୍ନାମ୍ନା ଭଵତ୍ଵିତି
ଏହାର ଦ୍ୱିତୀୟ ରୂପ ଭାବେ ପାଣି ତୁମର ନାମ ହେଉ।
ଵିଵେଶ ତତ୍ତଦା ଯସ୍ତୁ ତସ୍ମାଦାପୋ ଭଵଃ ସ୍ମୃତଃ
ସେ ସେତିକି ବେଳେ ପାଣିରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ତେଣୁ ସେ 'ପାଣିର ଭବ' ଭାବେ ସ୍ମୃତ।
ଭଵନାଦ୍ରାଵନାଚ୍ଚୈଵ ଭୂତାନାମୁଚ୍ଯତେ ଭଵଃ
ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଓ ଭିଜାଇବାରୁ ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ 'ଭବ' ବୋଲି କୁହାଯାନ୍ତି।
ନ ନିଷ୍ଠୀଵେନ୍ନାଵଗାହେନ୍ନୈଵ ଗଚ୍ଛେଚ୍ଚ ମୈଥୁନମ୍
ପାଣିରେ କେବେ ବି ଥୁକିବା, ସ୍ନାନ କରିବା କିମ୍ବା ମିଳନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ମୈଧ୍ଯାମେଧ୍ଯାସ୍ତ୍ଵପାମେତାସ୍ତନଵୋ ମୁନିଭିଃ ସ୍ମୃତାଃ
ପବିତ୍ର ଓ ଅପବିତ୍ର ପାଣିର ରୂପଗୁଡ଼ିକୁ ମୁନିମାନେ ତାଙ୍କର ଦେହ ଭାବେ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି।
ଅପାଂ ଯୋନିଃ ସମୁଦ୍ରସ୍ତୁ ତସ୍ମାତ୍ତଂ କାମଯନ୍ତି ତାଃ
ପାଣିର ମୂଳ ସମୁଦ୍ର; ଏହିକାରଣରୁ ପାଣିମାନେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି।
ତସ୍ମାଦପୋ ନ ରୁନ୍ଧୀତ ସମୁଦ୍ରଂ କାମଯନ୍ତି ତାଃ
ଏହିପରି, ପାଣିକୁ କେବେ ବି ଅଟକାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ସେମାନେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି।
ତତୋ ଽବ୍ରଵୀତ୍ପୁନର୍ବ୍ରହ୍ମା କୁମାରଂ ନୀଲଲୋହିତମ୍
ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା ପୁନିଥରେ ନୀଳଲୋହିତ ନାମକ ଶିଶୁଙ୍କୁ କହିଲେ।
ତସ୍ଯ ଭୂମିସ୍ତୃତୀଯସ୍ଯ ତନୁର୍ନାମ୍ନା ଭଵତ୍ତ୍ଵିଯମ୍
ତୁମର ତୃତୀୟ ରୂପ ଭୂମି ଅଟୁଟ ନାମରେ ପରିଚିତ।
ଵିଵେଶ ତତ୍ତଦା ଭୂମିଂ ଯସ୍ମାତ୍ସା ଶର୍ଵ ଉଚ୍ଯତେ
ସେ ତାହାପରେ ଭୂମିକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ଏହିକାରଣରୁ ସେଙ୍କୁ ଶର୍ବ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ନ ଚ୍ଛାଯାଯାଂ ତଥା ମାର୍ଗେ ସ୍ଵଚ୍ଛାଯାଯାଂ ନ ମେହଯେତ୍
କେବେ ଛାୟାରେ, ପଥରେ କିମ୍ବା ନିଜ ଛାୟାରେ ମଳମୁତ୍ର କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଏଵଂ ଯୋ ଵର୍ତତେ ଭୂମୌ ଶର୍ଵସ୍ତଂ ନ ହିନସ୍ତି ଵୈ
ଏଭଳି ଭୂମିରେ ଯିଏ ଆଚରଣ କରେ, ଶର୍ବ ସେଠି ତାଙ୍କୁ କେବେ ହାନି କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ଈଶାନେତି ଚତୁର୍ଥ ତେ ନାମ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ମଯେହ ଯତ୍
ତୁମର ଚତୁର୍ଥ ନାମ ଯାହା ମୁଁ ଏଠାରେ କହିଛି, ସେହି ନାମ ହେଉଛି ଈଶାନ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତେ ଯଚ୍ଛରୀରସ୍ଥଂ ପଞ୍ଚଧା ପ୍ରାଣସଂଜ୍ଞିତମ୍
ଏହିପରି କହିବା ପରେ, ଶରୀର ଭିତରେ ଥିବା ଯାହା ପଞ୍ଚ ପ୍ରକାର ପ୍ରାଣ ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲା।
ତସ୍ମାନ୍ନୈନଂ ପରିଵଦେତ୍ପ୍ରଵାନ୍ତଂ ଵାଯୁମୀଶ୍ଵରମ୍
ଏହିକାରଣରୁ, ଚଳିତ ବାୟୁ ଯେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି, ସେହି ବାୟୁଙ୍କୁ କେବେ ନିନ୍ଦା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଏଵଂ ଯୁକ୍ତଂ ମହେଶାନୋ ନୈଵ ଦେଵୋ ହିନସ୍ତି ତମ୍
ଏଭଳି ଯେଉଁଠି ଠିକ୍ ଭାବେ ଆଚରଣ କରାଯାଏ, ମହେଶାନ ସେଠି କେବେ ତାହାକୁ କ୍ଷତି କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ନାମ ଯଦ୍ଵୈ ପଶୁପତିରିତ୍ଯୁକ୍ତଂ ପଞ୍ଚମଂ ମଯା
ମୁଁ କହିଥିବା ପଞ୍ଚମ ନାମ ହେଉଛି ପଶୁପତି।