ତତ୍ରାତ୍ରିଃ ସର୍ଵଲୋକାନାଂ ତସ୍ଥୌ ସ୍ଵେନୌଜସା ଵୃତଃ
ସେଠାରେ ଅତ୍ରି ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଘିରି ଦୃଢ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ।
କାଷ୍ଠକୁଡ୍ଯଶିଲାଭୂତ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ଵବାହୁର୍ମହାଦ୍ଯୁତିଃ
ତାଙ୍କର ହାତ ଉପରକୁ ଉଠିଥିଲା, ତେଜସ୍ବୀ ଥିଲେ, ଲକଡ଼ି, ଦେଉଳ ଓ ପଥରରେ ତିଆରି।
ତ୍ରୀଣି ଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ଦିଵ୍ଯାନୀତି ହି ନଃ ଶ୍ରୁତମ୍
ତିନି ହଜାର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ଅଟେ, ଏହି କଥା ଆମେ ଶୁଣିଛୁ।
ସୋମତ୍ଵଂ ତନୁରାପେଦେ ମହାବୁଦ୍ଧିଃ ସ ଵୈ ଦ୍ଵିଜଃ
ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବୁଦ୍ଧିଶାଳୀ ସେ ଦ୍ୱିଜ ଜଣେ ସୋମ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ।
ନେତ୍ରାଭ୍ଯା ମସ୍ରଵତ୍ସୋମୋ ଦଶଧା ଦ୍ଯୋତଯନ୍ ଦିଶଃ
ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଠାରୁ ସୋମ ଝରିଲା, ଦଶ ଦିଗକୁ ଆଲୋକିତ କରିଲା।
ସମେତ୍ଯ ଧାରଯାମାସୁର୍ନ ଚ ତାଃ ସମଶକ୍ନୁଵନ୍
ସେମାନେ ଏକଠା ହେଇ ଧରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ସମ୍ଭବ ହେଲା ନାହିଁ।
ପପାତ ଭାସଯଂଲ୍ଲୋକାଞ୍ଛୀତାଂଶୁଃ ସର୍ଵଭାଵନଃ
ସେ ଶୀତଳ କିରଣରେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଆଲୋକିତ କରି, ତଳକୁ ପଡିଲେ; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରିଥିଲେ।
ତତଃ ସହାଭିଃ ଶୀତାଂଶୁର୍ନିପପାତ ଵସୁଂଧରାମ୍
ତାପରେ, ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ ସହିତ ଶୀତଳ କିରଣ ଧାରୀ ସେ ପୃଥିବୀରେ ଅବତରିଲେ।
ରଥମାରୋପଯାମାସ ଲୋକାନାଂ ହିତକାମ୍ଯଯା
ସମସ୍ତ ଜଗତର ଭଲ ପାଇଁ ସେ ରଥ ଉପରେ ବସିଲେ।
ଯୁକ୍ତେ ଵାଜିସହସ୍ରେଣ ରଥେ ଽଧ୍ଯାସ୍ତେତି ନଃଶ୍ରୁତମ୍
ଆମେ ଶୁଣିଛୁ, ସେ ହଜାର ଘୋଡା ଯୋଗାଯୋଗିତ ରଥ ଉପରେ ବସିଥିଲେ।
ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପୁତ୍ରା ମାନସାଃ ସପ୍ତ ଵିଶ୍ରୁତାଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସପ୍ତ ମନସ୍ପୁତ୍ର, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଜଣେ, ସେଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ଋଗ୍ଭିର୍ଯଜୁର୍ଭିର୍ବହୁଭିରଥର୍ଵାଙ୍ଗିରସୈରପି
ଋଗ୍, ଯଜୁର୍ ଓ ଅଥର୍ବାଙ୍ଗିରସ୍ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ବହୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ଆପ୍ଯାଯମାନଂ ଲୋକାଂସ୍ତ୍ରୀନ୍ଭାଵଯାମାସ ସର୍ଵଶଃ
ସେ ତିନି ଜଗତକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପୋଷଣ କରି, ଉନ୍ନତ କରିଲେ।
ତ୍ରିଃସପ୍ତକୃତ୍ଵୋ ଽତିଯଶାଶ୍ଚକାରାଭିପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍
ସେ ତିନି ବେଳା ସାତ ଥର ଚକ୍ର ପରିକ୍ରମା କଲେ, ଅତି ମହିମାମୟ ଭାବରେ।
ଓଷଧ୍ଯସ୍ତାଃ ସମୁଦ୍ଭୂତାସ୍ତେଜସା ଖଂ ଜ୍ଵଲତ୍ଯୁତ
ତାଙ୍କର ତେଜରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଔଷଧିମାନେ ଆକାଶରେ ଚମକୁଥିଲେ।
ପୋଷ୍ଟା ହି ଭଗଵାନ୍ସୋମୋ ଜଗତୋ ହି ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଏହି ପବିତ୍ର ସୋମ ଜଗତର ପୋଷକ, ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ତଵସ୍ତେପେ ମହାଭାଗଃ ସମାନାଂ ନଵତୀର୍ଦଶ
ସେ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ୍ ନବେ ଦିନ ତପସ୍ୟା କଲେ।
ଵିଭୁସ୍ତାସାଂ ମୁଦା ସୋମଃ ପ୍ରଖ୍ଯାତଃସ୍ଵେନ କର୍ମଣା
ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୋମ ନିଜ କର୍ମରେ ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।
ବୀଜୌଷଧୀନାଂ ଵିପ୍ରାଣାମପାଂ ଚ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ଔଷଧି, ଦ୍ୱିଜ ଏବଂ ଜଳର ବୀଜ ସେ, ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଲୋକାନ୍ଵୈ ଭାଵଯାମାସ ତେଜସ୍ଵୀ ତପତାଂ ଵରଃ
ତେଜସ୍ବୀ ଏବଂ ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରଧାନ ସେ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ପୋଷଣ କଲେ।
ଦଦୌ ପ୍ରାଚେତସୋ ଦକ୍ଷୋ ନକ୍ଷତ୍ରାଣୀତି ଯା ଵିଦୁଃ
ପ୍ରଚେତସର ପୁଅ ଦକ୍ଷ ନକ୍ଷତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଦାନ କଲେ, ଯାହାକୁ ଲୋକେ ଚିହ୍ନିଥାନ୍ତି।
ସମାରେଭେ ରାଜସୂଯଂ ସହସ୍ରଶତଦକ୍ଷିଣମ୍
ସେ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ହଜାର ହଜାର ଦାନ ଦେଲେ।
ସଦସ୍ଯସ୍ତତ୍ର ଭଗଵାନ୍ହରିର୍ନାରାଯଣଃ ପ୍ରଭୁଃ
ସେଠି ଭଗବାନ ହରି ନାରାୟଣ ସଦସ୍ୟ ଭାବେ ବସିଥିଲେ।
ସନତ୍କୁମାରପ୍ରମୁଖୈରାଦ୍ଯୈର୍ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଭିର୍ଵୃତଃ
ସନତକୁମାର ଆଦି ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ସେଠି ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ, ସେମାନେ ସେଠି ଘେରି ରହିଥିଲେ।
ତେଭ୍ଯୋ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମୁଖ୍ଯେଭ୍ଯଃ ସଦସ୍ଯେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୈ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଏହି ମହାନ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ଓ ସଦସ୍ୟମାନେ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ,
କୀର୍ତ୍ତିର୍ଧୃତିଶ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ମୀଶ୍ଚ ନଵ ଦେଵ୍ଯଃ ସିଷେଵିରେ
କୀର୍ତ୍ତି, ଧୃତି, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ନଉଟି ଦେବୀମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ସେବା କରୁଥିଲେ।
ଅତିରେଜେ ହି ରାଜେନ୍ଦ୍ରୋ ଦଶଧା ଭାସଯନ୍ଦିଶଃ
ସତ୍ୟରେ, ରାଜା ଦଶଗୁଣା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଆଲୋକିତ କରିଥିଲେ।
ଵିବଭ୍ରାମ ମତିର୍ଵିପ୍ରା ଵିନଯାଦନଯାଵୃତା
ତାଙ୍କର ମନ ବିପ୍ରମାନେ, ବିନୟ ଓ ଅବିନୟରେ ଆବୃତ ହୋଇ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିଲା।
ଜହାର ସହସା ସର୍ଵାନଵମତ୍ଯାଙ୍ଗିରଃସୁତାନ୍
ସେ ଅଙ୍ଗିରାସଙ୍କର ସମସ୍ତ ପୁଅମାନେକୁ ଅପମାନ କରି ହଠାତ୍ ନେଇ ନେଲେ।
ନୈଵ ଵ୍ଯସର୍ଜଯତ୍ତାରାଂ ତସ୍ମା ଅଙ୍ଗିରସେ ତଦା
ସେ ସମୟରେ, ତାରାକୁ ଅଙ୍ଗିରାସଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଦେଲେନି।