ପୂର୍ଣେନ୍ଦୁଵତ୍ସକଲଲୋକମନୋ ଽଭିରାମଃ ସାର୍ଦ୍ଧ ପ୍ରଜାଭିରଖିଲାଭିରଲଂ ଜହର୍ଷ
ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ, ସେ ନିଜ ପ୍ରଜାମାନେ ସହିତ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡେ ମହାପୁରାଣେ ଵାଯୁପ୍ରୋକ୍ତେ ମଧ୍ଯମାଭାଗେ ତୃତୀଯ ଉପୋଦ୍ଧାତପାଦେ ସାଗରୋପାଖ୍ଯାନେଶୁମତୋ ରାଜ୍ଯପ୍ରାପ୍ତିର୍ନାମ ପଞ୍ଚପଞ୍ଚଶତ୍ତମୋ ଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି, ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ମହାପୁରାଣରେ, ବାୟୁଙ୍କ କଥାନୁସାରେ, ମଧ୍ୟମ ଭାଗର ତୃତୀୟ ଉପୋଦ୍ଧାତ ପାଦରେ, ସାଗର ଉପାଖ୍ୟାନରେ, ସୁମତିଙ୍କ ରାଜ୍ୟପ୍ରାପ୍ତି ନାମକ ପଞ୍ଚପଞ୍ଚାଶିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ସଂକ୍ଷେପଵିସ୍ତରାଭ୍ଯାଂ ତୁ କଥିତଂ ପାପନାଶନମ୍
ସଂକ୍ଷେପ ଓ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ, ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା କଥା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ନଵଯୋଜନସାହସ୍ରଂ ଵିସ୍ତାରପରିମଣ୍ଡଲମ୍
ଏହାର ପରିଧି ନବ ହଜାର ଯୋଜନା ରହିଛି।
ଯୋଜନାନାଂ ସହସ୍ରଂ ତୁ ଖାତ୍ଵାଷ୍ଟୌ ଵିନିପାତିତାଃ
ହଜାର ଯୋଜନା ଖୋଦି, ଏଠାରୁ ଆଠଟି ତଳକୁ ପକାଯାଇଥିଲେ।
ତତଃ ପ୍ରଭୃତି ଲୋକେଷୁ ସାଗରାଖ୍ଯାମଵାପ୍ତଵାନ୍
ସେଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଏହା ସାଗର ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା।
ଅବ୍ଧିଃ ସଂକ୍ରମଯାମାସ ପରିକ୍ଷିପ୍ଯ ନିଜାଂଭସା
ସାଗର ନିଜ ପାଣିରେ ଏହାକୁ ଘେରି, ପ୍ରବାହିତ ହେବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲା।
ଇତସ୍ତତଶ୍ଚ ସଂଜାତା ଦୁଃଖେନ ମହତାନ୍ଵିତାଃ
ଏଠି ସେଠି ବଡ଼ ଦୁଃଖ ସହିତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।
ସାର୍ଦ୍ଧଯୋଜନଵିସ୍ତାରଂ ତୀରେ ପଶ୍ଚିମ ଵାରିଧେଃ
ସାଗରର ପଶ୍ଚିମ କୂଳରେ ଅର୍ଧ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତ ଏକ ଭୂମି ଅଛି।
ଵସଂତି ସିଦ୍ଧସଂଘାଶ୍ଚ କ୍ଷେତ୍ରେ ତସ୍ମିନ୍ପୁରା ନୃପ
ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଭୂମିରେ ପୂର୍ବରୁ ସିଦ୍ଧମନ୍ଦଳୀ ରହୁଥିଲେ।
ତତ୍ତୀର୍ଥମବ୍ଧେରପତଦ୍ଭାଗେ ଦକ୍ଷିଣପଶ୍ଚିମେ
ସାଗର କୂଳର ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମ ଅଂଶରେ ସେ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି।
ନିର୍ଵାଣଂ ପରମଂ ପ୍ରାପ୍ତାଃ ପୁନରାଵୃତ୍ତିଵର୍ଜିତମ୍
ସେଠାରେ ସେମାନେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୋକ୍ଷ ପାଇଥିଲେ।
ଦେଵ୍ଯା ଚ ସକଲୈର୍ଦେଵୈର୍ନିତ୍ଯଂ ଵସତି ଶଙ୍କରଃ
ସେଠାରେ ଦେବୀ ଓ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଶଙ୍କର ସଦା ବାସ କରନ୍ତି।
ନୃଣାମାଶୁ ପ୍ରଣଶ୍ଯନ୍ତି ପ୍ରଵାତେ ଶୁଷ୍କପର୍ଣଵତ୍
ସେଠାରେ ମଣିଷମାନଙ୍କର ପାପ ବଡ଼ ବାତାସରେ ଶୁଖିଲା ପତ୍ର ପରି ଶୀଘ୍ର ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।
ସମୀପେ ଵସମାନୋନାମପି ପୁଂସାଂ ଦୁରାତ୍ମନାମ୍
ଖରାପ ମନ ଥିବା ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ନିକଟରେ ରହିଲେ,
ନୃଣାଂ ସଂଜାଯତେ ରାଜନ୍ନାନ୍ଯଥା ତୁ କଥଞ୍ଚନ
ହେ ରାଜନ୍, ମଣିଷମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ଘଟଣା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଘଟେ, ଅନ୍ୟଥା କେବେ ହୁଏ ନାହିଁ।
ମ୍ରିଯନ୍ତେ ନୃପ ସଦ୍ଯସ୍ତେ ସ୍ଵର୍ଗଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଶାଶ୍ଵତମ୍
ହେ ରାଜନ୍, ସେମାନେ ସତ୍ୱରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରି ଶାଶ୍ୱତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
କ୍ଷେତ୍ରାଣାମୁତ୍ତମଂ କ୍ଷେତ୍ରଂ ସର୍ଵତୀର୍ଥନିକେତନମ୍
ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ସର୍ବୋତ୍ତମ, ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ନିବାସସ୍ଥାନ।
ସିଦ୍ଧିକାମା ଵସଂତି ସ୍ମ ମୁନଯସ୍ତତ୍ର କେଚନ
ସିଦ୍ଧି ଆଶା କରୁଥିବା କିଛି ଋଷି ସେଠାରେ ରହୁଥିଲେ।
ନିଵସଂତ୍ଯଚିରେଣୈଵ ତତ୍ସିଦ୍ଧିଂପ୍ରାପ୍ନୁଵନ୍ତି ହି
ଅତି କମ୍ ସମୟ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ରହିଲେ, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସେ ସିଦ୍ଧି ପାଇଯାନ୍ତି।
ଵସଂତି ତସ୍ମିନ୍ଯେ ତେ ହି ସିଦ୍ଧିଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯନ୍ତ୍ଯଭୀପ୍ସିତାମ୍
ଯେମାନେ ସେଠାରେ ବସିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ନିଜର ଇଚ୍ଛିତ ସଫଳତା ପାଇଁଥାନ୍ତି।
ଅନ୍ଯସ୍ମାତ୍କୋଟିଗୁଣିତଂ ଭଵେତ୍ତସ୍ମିନ୍ଫଲଂ ନୃପ
ହେ ରାଜା, ସେଠାରେ ମିଳୁଥିବା ଫଳ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନରୁ କୋଟିଗୁଣିଆ ଅଧିକ ମିଳେ।
ମହତା ତପସା ଯୁକ୍ତା ମୁନଯସ୍ତନ୍ନିଵାସିନଃ
ସେଠାରେ ଭାରି ତପସ୍ୟା କରୁଥିବା ମହାମୁନିମାନେ ବସିଥାନ୍ତି।
ଵସଂତସ୍ତତ୍ର ତେ ସର୍ଵେ ସଂପ୍ରଧାର୍ଯ ପରସ୍ପରମ୍
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଏକଠି ରହି, ପରସ୍ପର ଆଲୋଚନା କରିଥାନ୍ତି।
ଅଗସ୍ତ୍ଯପୀତତୋଯେ ଽବ୍ଧୌ ପରିତୋ ରାଜନନ୍ଦନୈଃ
ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଇଥିବା ସମୁଦ୍ର ପାଖରେ, ରାଜାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଭୂଭାଗେଷୁ ତଥାନ୍ଯେଷୁ ପୁରଗ୍ରମାକରାଦିଷୁ
ଏହିପରି ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ, ସହର, ଗାଁ ଓ ଖଣି ଭିତରେ ମଧ୍ୟ ଲୋକମାନେ ବସିଥିଲେ।
କିମକାର୍ଷୁର୍ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜନାସ୍ତନ୍ନିଲଯାସ୍ତତଃ
ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠାରେ ବସୁଥିବା ଲୋକମାନେ ପରେ କଣ କରିଥିଲେ?
କେନ ଵାପି ପ୍ରକାରେଣ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନେତଦ୍ଵଦସ୍ଵ ମେ
ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, କେଉଁ ଉପାୟରେ କିମ୍ବା କେଉଁ ପ୍ରକାରେ ଏହା ହେଲା, ମୋତେ କହ।
ଅନୂପେଷୁ ପ୍ରଦେଶେଷୁ ନାଶିତେଷୁ ଦୁରାତ୍ମଭିଃ
ଯେଉଁ ଜଳାଭୂମି ଓ ଅଞ୍ଚଳ ଦୁଷ୍ଟମାନେ ଧ୍ଵଂସ କରିଦେଇଥିଲେ,
ତତ୍ରୈଵ ଚାଵସନ୍କୃଚ୍ଛ୍ରାତ୍କେଚିତ୍କ୍ଷେତ୍ରନିଵାସିନଃ
ସେଠି ମଧ୍ୟ କିଛି କ୍ଷେତ୍ରବାସୀ କଷ୍ଟ ସହି ବସିଥିଲେ।