ତତ୍କାଙ୍କ୍ଷିତାଦଭ୍ଯଧିକଂ ପ୍ରଦଦୌ ଵସୁ ସର୍ଵଶଃ
ଯେଉଁ ଧନ ଆଶା କରାଯାଇଥିଲା, ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ଧନ ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ।
କ୍ଷମାପଯାମାସ ଗୁରୂନ୍ସଦସ୍ଯାନ୍ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଚ
ସେ ଗୁରୁମାନେ ଓ ସଭ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ଖ୍ଷମା ଚାହିଲେ।
ଵାରକୀଯାକଦଂବୈଶ୍ଚ ସୂତମାଗଧଵନ୍ଦିଭିଃ
ବାରକ ଓ କଦମ୍ବ ଦେଶର ସୂତ, ମାଗଧ ଓ ବନ୍ଦିମାନେ ସହିତ,
ଦୋଧୂଯମାନଚମରୋ ଵାଲଵ୍ଯଜନରାଜିତଃ
ଯକ ଚମରା ଓ ରାଜସିଖା ବାଲ ଭଜନ ଦ୍ୱାରା ସେ ମାନ୍ୟ ହେଉଥିଲେ।
ସ ଗତ୍ଵା ସରଯୂତୀରଂ ଯଥାଶାଶ୍ତ୍ରଂ ଯଥାଵିଧି
ସେ ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ସରୟୂ ନଦୀ କୂଳକୁ ଗଲେ।
ଏଵଂ ସ୍ନାତ୍ଵା ସପତ୍ନୀକଃ ସୁହୃଦ୍ଭିର୍ବ୍ରାହ୍ମଣୈଃ ସହ
ଏପରି ଭାବେ, ସେ ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ, ବନ୍ଧୁମାନେ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସହିତ ସ୍ନାନ କଲେ।
ମଙ୍ଗଲ୍ଯୈର୍ଵେଦଘୋଷୈଶ୍ଚ ସହ ଵିପ୍ରଜନେରିତୈଃ
ମଙ୍ଗଳ କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଉଚ୍ଚାରିତ ବେଦ ମନ୍ତ୍ର ଧ୍ୱନି ସହିତ,
ପ୍ରଵିଵେଶ ପୁରୀଂ ରମ୍ଯାଂ ହୃଷ୍ଟପୁଷ୍ଟଜନାଯୁତମ୍
ସେ ଆନନ୍ଦ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଭରା ଲୋକମାନେ ଥିବା ସୁନ୍ଦର ସହରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସିକ୍ତସଂମୃଷ୍ଟଭୂଭାଗାପଣଶୋଭାସମନ୍ଵିତାମ୍
ଏଠାରେ ଭୂମିକୁ ଜଳ ଛିଟିଏଇ ସଫା କରାଯାଇଥିଲା ଓ ଶୋଭାମୟ ଦୋକାନମାନେ ରହିଥିଲେ।
ସ ତତ୍ରାଗରୁଧୂପୋତ୍ଥଗନ୍ଧାମୋଦିତଦିଙ୍ମୁଖମ୍
ସେଠାରେ ଅଗରୁ ଧୂପର ସୁଗନ୍ଧରେ ସମସ୍ତ ଦିଗ ମନୋରମ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ଲାଜଵର୍ଷେଣ ସାନନ୍ଦଂ ଵୀକ୍ଷମାଣଶ୍ଚ ନାଗରୈଃ
ନାଗରିକମାନେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ, ସେ ଆନନ୍ଦରେ ଲାଜ ଝରାଯାଉଥିଲେ।
ସଂଭାଵ୍ଯମାନଃ ଶନକୈର୍ଜଗମ ସ୍ଵପୁରଂ ପ୍ରତି
ସେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ସମୟରେ ମାନ୍ୟ ହେଉଥିଲେ ଓ ଶାନ୍ତିରେ ନିଜ ରାଜପାଳିସକୁ ଯାଉଥିଲେ।
ସମ୍ଯକ୍ସଂଭାଵଯାମାସ ସୁହୃଦୋ ବ୍ରାହ୍ମଣାନପି
ସେ ନିଜ ବନ୍ଧୁମାନେ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଯଥାଯଥ ଆଦର ଦେଲେ।
ସଭାଯାଂ ରାଜଶାର୍ଦୂଲୋ ରେମେ ଶକ୍ର ଇଵାପରଃ
ସେ ରାଜା ସଭାରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଆନନ୍ଦରେ ରହିଲେ।
ସଗରଃ ସହ ଭାର୍ଯାଭ୍ଯାଂ ରେମେ ନୃପଵରୋତ୍ତମଃ
ସଗର, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରିଲେ।
ଵସିଷ୍ଠାନୁମତେ ରାଜା ଯୌଵରାଜ୍ଯେ ଽଭ୍ଯଷେଚଯତ୍
ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, ରାଜା ତାଙ୍କ ପୁଅକୁ ଯୁବରାଜ ଭାବେ ଅଭିଷେକ କଲେ।
ସ ପ୍ରିଯୋ ଽଭଵଦତ୍ଯର୍ଥମୁଦାରୈଶ୍ଚ ଗୁଣୈର୍ନୃପଃ
ସେ ରାଜା ଉତ୍ତମ ଗୁଣ ଥିବା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହେଲେ।
ନଵଂ ଚ ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷାଦୌଶୀତାଂଶୁମଚିରୋଦିତମ୍
ନୂଆ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଆରମ୍ଭରେ, ନୂତନ ଉଦିତ ଚନ୍ଦ୍ର ଆଲୋକିତ ହେଲା।
ଭାର୍ଯାଭ୍ଯାମନୁରୂପାଭ୍ଯାଂ ରମମାଣୋ ଽଵସଚ୍ଚିରମ୍
ସେ ତାଙ୍କ ଦୁଇ ଯୋଗ୍ୟ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ଆନନ୍ଦରେ ବହୁଦିନ ରହିଲେ।
ପାଲଯାମାସ ଵସୁଧାଂ ସଶୈଲଵନକାନନାମ୍
ସେ ପୃଥିବୀ, ପାହାଡ଼, ଜଙ୍ଗଲ ଓ କାନନ ସହିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକୁ ରକ୍ଷା କଲେ।
ପୂର୍ଣେନ୍ଦୁଵତ୍ସକଲଲୋକମନୋ ଽଭିରାମଃ ସାର୍ଦ୍ଧ ପ୍ରଜାଭିରଖିଲାଭିରଲଂ ଜହର୍ଷ
ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ, ସେ ନିଜ ପ୍ରଜାମାନେ ସହିତ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡେ ମହାପୁରାଣେ ଵାଯୁପ୍ରୋକ୍ତେ ମଧ୍ଯମାଭାଗେ ତୃତୀଯ ଉପୋଦ୍ଧାତପାଦେ ସାଗରୋପାଖ୍ଯାନେଶୁମତୋ ରାଜ୍ଯପ୍ରାପ୍ତିର୍ନାମ ପଞ୍ଚପଞ୍ଚଶତ୍ତମୋ ଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି, ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ମହାପୁରାଣରେ, ବାୟୁଙ୍କ କଥାନୁସାରେ, ମଧ୍ୟମ ଭାଗର ତୃତୀୟ ଉପୋଦ୍ଧାତ ପାଦରେ, ସାଗର ଉପାଖ୍ୟାନରେ, ସୁମତିଙ୍କ ରାଜ୍ୟପ୍ରାପ୍ତି ନାମକ ପଞ୍ଚପଞ୍ଚାଶିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।
ସଂକ୍ଷେପଵିସ୍ତରାଭ୍ଯାଂ ତୁ କଥିତଂ ପାପନାଶନମ୍
ସଂକ୍ଷେପ ଓ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ, ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା କଥା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ନଵଯୋଜନସାହସ୍ରଂ ଵିସ୍ତାରପରିମଣ୍ଡଲମ୍
ଏହାର ପରିଧି ନବ ହଜାର ଯୋଜନା ରହିଛି।
ଯୋଜନାନାଂ ସହସ୍ରଂ ତୁ ଖାତ୍ଵାଷ୍ଟୌ ଵିନିପାତିତାଃ
ହଜାର ଯୋଜନା ଖୋଦି, ଏଠାରୁ ଆଠଟି ତଳକୁ ପକାଯାଇଥିଲେ।
ତତଃ ପ୍ରଭୃତି ଲୋକେଷୁ ସାଗରାଖ୍ଯାମଵାପ୍ତଵାନ୍
ସେଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଏହା ସାଗର ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା।
ଅବ୍ଧିଃ ସଂକ୍ରମଯାମାସ ପରିକ୍ଷିପ୍ଯ ନିଜାଂଭସା
ସାଗର ନିଜ ପାଣିରେ ଏହାକୁ ଘେରି, ପ୍ରବାହିତ ହେବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲା।
ଇତସ୍ତତଶ୍ଚ ସଂଜାତା ଦୁଃଖେନ ମହତାନ୍ଵିତାଃ
ଏଠି ସେଠି ବଡ଼ ଦୁଃଖ ସହିତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।
ସାର୍ଦ୍ଧଯୋଜନଵିସ୍ତାରଂ ତୀରେ ପଶ୍ଚିମ ଵାରିଧେଃ
ସାଗରର ପଶ୍ଚିମ କୂଳରେ ଅର୍ଧ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତ ଏକ ଭୂମି ଅଛି।
ଵସଂତି ସିଦ୍ଧସଂଘାଶ୍ଚ କ୍ଷେତ୍ରେ ତସ୍ମିନ୍ପୁରା ନୃପ
ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଭୂମିରେ ପୂର୍ବରୁ ସିଦ୍ଧମନ୍ଦଳୀ ରହୁଥିଲେ।