ଵୃଦ୍ଧଂ ପଦ୍ମାସନାସୀନଂ ନାସାଗ୍ରନ୍ଯସ୍ତଲୋଚନମ୍
ଏକ ବୃଦ୍ଧ ଲୋକ ଏକ ପଦ୍ମାସନରେ ବସିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ନାକର ଟିପରେ ଅଟକିଥିଲା।
ସ୍ଵତେଜସାଭିସରତା ପରିବୂର୍ଣେନ ସର୍ଵତଃ
ସେ ନିଜ ତେଜରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଚାରିପାଖରୁ ଘିରିଥିଲେ।
ସ୍ଵାନ୍ତପ୍ରକାଶିତାଶେଷଵିଜ୍ଞାନମଯଵିଗ୍ରହମ୍
ତାଙ୍କର ଦେହ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜ୍ଞାନରେ ଗଠିତ, ତାଙ୍କର ଭିତର ଆଲୋକରେ ସବୁକିଛି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲା।
ଆରୂଢଯୋଗଂ ଵିଧିଵଦ୍ଧ୍ଯେଯସଂଲୀନମାନସମ୍
ସେ ଯୋଗରେ ଅଭିଯୁକ୍ତ, ତାଙ୍କର ମନ ଧ୍ୟାନରେ ସଠିକ୍ ଭାବେ ଲୀନ ହୋଇଥିଲା।
ଵିଲୋକ୍ଯ ତତ୍ର ତିଷ୍ଠନ୍ତଂ ଵିମୃଶନ୍ତଃ ପରସ୍ପରମ୍
ସେଠାରେ ସେଉଁଠି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଦେଖି ସେମାନେ ପରସ୍ପରେ ଆଲୋଚନା କଲେ।
ତତୋ ଽଯମଶ୍ଵହର୍ତ୍ତେତି ସାଗରା କାଲଚୋଦିତାଃ
ତାପରେ ସମୁଦ୍ରବାସୀମାନେ କାଳର ପ୍ରେରଣାରେ କହିଲେ, 'ଏହିଏ ଘୋଡ଼ା ଚୋର।'
ତତସ୍ତଂ ପରିଵାର୍ଯୋଚୁଶ୍ଵୋରୋ ଽଯଂ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ତାପରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରଖି କହିଲେ, 'ଏହିଏ ଚୋର, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।'
ତଂ ପ୍ରାକୃତଵଦାସୀନଂ ତେ ସର୍ଵେ ହତଵୁଦ୍ଧଯଃ
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଅବିବେକୀ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ସାଧାରଣ ଲୋକ ଭଳି ବସିଥିବା ଦେଖିଲେ।
ତତୋ ମୁନିରଦୀନାତ୍ମା ଧ୍ଯାନଭଙ୍ଗପ୍ରଧର୍ଷିତଃ
ତାପରେ ମୁନି, ଅଦୁଃଖୀ ହୃଦୟରେ, ଧ୍ୟାନ ଭଙ୍ଗର ଆଘାତ ପାଇଲେ।
ପ୍ରଚଚାଲ ଦୁରାଧର୍ଷୋ ଧର୍ଷିତସ୍ତୈର୍ ଦୁରାତ୍ମଭିଃ
ସେ ଦୁର୍ଜୟ ମୁନି, ସେଇ ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତିମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅସ୍ଥିର ହୋଇ କମ୍ପିଗଲେ।
ତସ୍ଯ ଚାର୍ଣଵଗଂଭୀରାଦ୍ଵପୁଷଃ କୋପପାଵକଃ
ତାଙ୍କର ସମୁଦ୍ର ସଦୃଶ ଗଭୀର ଦେହରୁ କ୍ରୋଧର ଅଗ୍ନି ଉଦ୍ଭବିତ ହେଲା।
ଶୁଶୁଭେ ଧର୍ଷଣକ୍ରୋଧପରାମର୍ଶଵିଦୀପିତଃ
ଅପମାନ ଓ କ୍ରୋଧର ସ୍ପର୍ଶରେ ସେ ଅଗ୍ନି ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲା।
ତଦାକ୍ଷିଣୀ କ୍ଷଣଂ ରାଜନ୍ରାଜେତାଂ ସୁଭୃଶାରୁଣେ
ତାପରେ, ରାଜା, ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଆଖି କିଛି ଖଣ୍ଡ ପାଇଁ ତୀବ୍ର ଲାଲ ହେଲା।
ତତୋ ଽପ୍ଯୁଦ୍ଵର୍ତ୍ତମାନାଭ୍ଯାଂ ନେତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ନୃପନନ୍ଦନାନ୍
ତାପରେ, ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଆଖି ଉପରକୁ ଘୁରି ରାଜପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯ ତସ୍ଯନେତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ସହସା ପାଵକାର୍ଚିଷଃ
ତାଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଦୁଇ ଆଖିରୁ ହଠାତ୍ ଅଗ୍ନିର ତୀବ୍ର ଶିଖା ବିସ୍ଫୋରିତ ହେଲା ।
ସଧୂମକଵଲୋଦଗ୍ରାଃ ସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗୌଘମୁଚୋ ମୁହୁଃ
ଧୂଁଆ ଭରିତ ଏହି ଜ୍ୱାଳାଗୁଡିକ ତେଜସ୍ୱୀ ହୋଇ ବାରମ୍ବାର ଚିଙ୍ଗାରି ଝରାଇଲେ ।
ଵ୍ଯାଲୋଦରୌଗ୍ରକୁହରା ଜ୍ଵାଲା ସ୍ତନ୍ନେତ୍ରନିର୍ଗତାଃ
ସାପର ମୁହଁ ମାନେ ଯେପରି ଭୟଙ୍କର ଚିରା ହୋଇଥାଏ, ସେପରି ଅଗ୍ନିର ଜ୍ୱାଳା ତାଙ୍କର ଆଖିରୁ ବାହାରିଲା ।
କ୍ରୋଧାଗ୍ନିଃ ସୁମହାରାଜ ଜ୍ଵାଲାଵଵ୍ଯାପ୍ତଦିଗନ୍ତରଃ
ହେ ମହାରାଜ, କ୍ରୋଧର ଅଗ୍ନିର ଜ୍ୱାଳା ସମସ୍ତ ଦିଗ ଓ ଆକାଶକୁ ଭରି ଦେଲା ।
ଦଗ୍ଧାଂଶ୍ଚକାର ତାନ୍ସର୍ଵାନାଵୃଣ୍ଵାନୋ ନଭସ୍ତଲମ୍
ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜଳାଇ ଦେଲେ, ଏବଂ ଆକାଶର ବିସ୍ତୃତିକୁ ମଧ୍ୟ ଆବୃତ କରି ଦେଲେ ।
ମହୀରଜୋଭିଶ୍ଚ ନିତାନ୍ତମୁଦ୍ଧତୈଃ ସମାଵୃତଂ ଲୋକ ମଭୂଦ୍ଭୃଶାତୁରମ୍
ପୃଥିବୀର ଧୂଳି ତୀବ୍ର ଭାବରେ ଉଡି ଯାଇ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଢାକି ଦେଲା ଏବଂ ଲୋକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ ।
ଶିଖାଭିରୁର୍ଵୀଶସୁତାନଶେଷତୋ ଦଦାହ ସଦ୍ଯଃ ସୁର ଵିଦ୍ଵିଷସ୍ତାନ୍
ତାଙ୍କର ଅଗ୍ନିର ଜ୍ୱାଳାରେ, ସେ ଦେବତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଥିବା ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ପୁତ୍ରମାନେକୁ ତୁରନ୍ତ ଦହି ଦେଲେ ।
ସାଗରାଂସ୍ତାନଶେଷେଣ ଭସ୍ମସାଦକରୋତ୍ସ ତାନ୍
ସେ ସମସ୍ତ ସାଗର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ତୁରନ୍ତ ଭସ୍ମ କରି ଦେଲେ ।
ଜଜ୍ଵଲୁଃ ସହସା ଦାଵେ ତରଵୋ ନୀରସା ଇଵ
ହଠାତ୍ ଜଙ୍ଗଲରେ ଶୁଖି ଗଛ ଯେପରି ଦାହିଯାଏ, ସେପରି ଗଛମାନେ ତୀବ୍ର ଅଗ୍ନିରେ ଜଳିଉଠିଲେ ।
ଅନ୍ଯୋନ୍ଯମବୁଵନ୍ଦେଵା ଵିସ୍ମିତା ଋଷିଭିଃ ସହ
ଦେବତାମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ଏକାଉଁ ଅନ୍ୟକୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଦେଖିଲେ ।
ଦୁରନ୍ତଃ ଖଲୁ ଲୋକେ ଽସ୍ମିନ୍ନରାଣାମସଦାତ୍ମନାମ୍
ଏହି ଜଗତରେ ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକମାନଙ୍କର ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ଏତେ ଭୟଙ୍କର ଯେ, ଏହାରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟ ।
ଯୁଗପଦ୍ଵିଲଯଂ ପ୍ରାପ୍ତାଃ ସହସୈଵ ତୃଣାଗ୍ନିଵତ୍
ସମସ୍ତେ ଏକାଉଁ ସମୟରେ ନଷ୍ଟ ହେଲେ, ଯେପରି ତୃଣ ଅଗ୍ନିରେ ଦହିଯାଏ ।
ଆଜୀଵାନ୍ତମିମେ ହର୍ତୁ ଦିଷ୍ଟ୍ଯା ସଂକ୍ଷଯମାଗତାଃ
ଅନ୍ୟଙ୍କର ଜୀବନ ନେଇଥିବା ଏହି ପ୍ରାଣୀମାନେ, ଭାଗ୍ୟରେ ଏବେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନାଶ ପାଇଛନ୍ତି ।
ଇହ କୃତ୍ଵାଶୁଭଂ କର୍ମ କଃପୁମାନ୍ଵିନ୍ଦତେ ସୁଖମ୍
ଏଠାରେ ଅଶୁଭ କାମ କରି, କେଉଁ ଲୋକ କଦାପି ସୁଖ ପାଇପାରିବ ?
ବ୍ରହ୍ମଦଣ୍ଡହତାଃ ପାପା ନିରଯଂ ଶାଶ୍ଵତୀଃ ସମାଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଦଣ୍ଡରେ ଆହତ ହୋଇଥିବା ପାପୀମାନେ ଅନେକ ଯୁଗ ନରକରେ ରହନ୍ତି ।
ଦୁରତଶ୍ଚ ପରିତ୍ଯାଜ୍ଯମିତରଲ୍ଲୋକନିନ୍ଦିତମ୍
ଯାହାକୁ ଜଗତ ନିନ୍ଦା କରେ, ତାହାକୁ ଦୂରରୁ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ ।