ରାଜ୍ଯଂ ପୁରୀଂ ଚାପହାଯ ଭ୍ରଷ୍ଟୈଶ୍ଵର୍ଯା ହତତ୍ଵିଷଃ
ସେମାନେ ରାଜ୍ୟ ଓ ସହର ଛାଡି, ଶକ୍ତି ଓ ତେଜ ହରାଇ, ଅସହାୟ ହୋଇପଡିଲେ।
ଅଭିଦ୍ରୁତ୍ଯ ନୃପାଂସ୍ତାଂସ୍ତୁ ଦ୍ରଵମାଣାନ୍ମହୀପତିଃ
ସେମାନେ ପଳାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ, ରାଜା ସେମାନଙ୍କୁ ଧାଉଥିଲେ।
ତତସ୍ତାନ୍ପ୍ରତି ସକ୍ରୋଧଃ ସଗରଃ ସମରେ ଽରିହା
ତାପରେ ଶତ୍ରୁ ନାଶକ ସଗର, କ୍ରୋଧରେ ଭରି, ସେମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁହାଁମୁହିଁ ହେଲେ।
ଵାଯ୍ଵସ୍ତ୍ରାଵୃତ୍ତଧୂମୋଦ୍ଗମପଟଲତମୋମୁଷ୍ଟଦୃଷ୍ଟିପ୍ରସାରା ଭ୍ରେମୁର୍ଭୂପୃଷ୍ଟଲୋଠଦ୍ବହୁଲତମରଜୋଗୂଢମାତ୍ରା ମୁହୂର୍ତ୍ତମ୍
ବାୟୁ ଅସ୍ତ୍ରରୁ ଉଠୁଥିବା ଘନ ଧୂଆଁରେ ସବୁ ଦୃଷ୍ଟି ଅନ୍ଧାରି ହୋଇଗଲା; କିଛି ଖଣ୍ଡ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ଭାରି ଧୂଳିରେ ଢାକିଗଲା।
ଭୀତାଃ ସଂତ୍ଯୁକ୍ତଵସ୍ତ୍ରାଯୁଧକଵଚଵିଭୂଷାଦିକା ମୁକ୍ତକେଶା ଵିସ୍ପଷ୍ଟୋନ୍ମତ୍ତଭାଵାନ୍ଭୃଶ ତରମନୁକୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯଗ୍ରତଃ ଶାତ୍ରଵାଣାମ୍
ଭୟରେ, ସେମାନେ ଜମାକପଡ଼ା, ଅସ୍ତ୍ର, କବଚ ଓ ଭୂଷଣ ଛାଡିଦେଲେ, କେଶ ବିକ୍ରମ୍ଭିତ, ମନ୍ଦ ଭାବରେ ଅସ୍ଥିର ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ଏବଂ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଅନୁକରଣ କରି ଦୃତ ଚାଲିଗଲେ।
ସଂକ୍ଷୁବ୍ଧସାଗରାକାରଃ କାଂବୋଜାନଭ୍ଯଵର୍ତ୍ତତ
ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ସାଗର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ସେ, କାମ୍ବୋଜମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆଗେଇଗଲେ।
କାଂବୋଜାସ୍ତାଲଜଙ୍ଘାଃ ଶକଯଵନକିରାତାଦଯଃ ସାକମେତେ ଭ୍ରେମୁର୍ଭୂର୍ଯସ୍ତ୍ରଭୀତ୍ଯା ଦିଶି ଦିଶି ରିପଵୋ ଯସ୍ଯ ପୂର୍ଵାପରାଧାଃ
କାମ୍ବୋଜ, ତାଳ, ଶକ, ଯବନ, କିରାତ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ସେମାନଙ୍କର ମହିଳାମାନେ ସହିତ, ତାଙ୍କ ଭୟରେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପଳାଇଗଲେ, କାରଣ ସେମାନେ ପୂର୍ବ ଅପରାଧ ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲେ।
ଦ୍ଵିଟ୍ସୈନ୍ଯୈଃ ସମଭିଦ୍ରୁତା ଵନଭୁଵଂ ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ତତ୍ରାପି ତେ ଽସ୍ତୈମିତ୍ଯଂ ସମୁପାଗତା ଗିରିଗୁହାସୁପ୍ତୋତ୍ଥିତେନ ଦ୍ଵିଷଃ
ଶତ୍ରୁ ସେନା ଧାଉଥିବାରୁ, ସେମାନେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ନିଜେ ନିଜେ ରକ୍ଷା ପାଇଲେ ନାହିଁ, କାରଣ ପାହାଡ଼ ଗୁହାରୁ ଉଠିଥିବା ଶତ୍ରୁମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ଧରିନେଲେ।
କ୍ରମେଣ ନାଶଯାମାସ ତଦ୍ରାଜ୍ଯମରିକର୍ଷଣଃ
କ୍ରମେ କ୍ରମେ ଶତ୍ରୁ ଦମକ ସେମାନଙ୍କର ରାଜ୍ୟକୁ ନଶ୍ଟ କରିଦେଲେ।
ନିଜଘାନ ରୁଷାଵିଷ୍ଟଃ ପଲ୍ହଵାନ୍ପାରଦାନପି
କ୍ରୋଧରେ ଭରି, ସେ ପଲ୍ହବ ଓ ପାରଦମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମାରିଦେଲେ।
ଦୁଦ୍ରୁଵୁଃ ସଂଘଶୋ ଭୀତା ହତଶିଷ୍ଟାଃ ସମନ୍ତତଃ
ଯେଉଁମାନେ ବଞ୍ଚିଥିଲେ, ସେମାନେ ଭୟରେ ଦଳେ ଦଳେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପଳାଇଗଲେ।
ଇତ୍ଯୁଚ୍ଚୈଃ ଶ୍ରାଵଯାଣୋ ଯୁଧି ନିଜଚରିତଂ ଵୈରିଭିର୍ନାଗଵୀର୍ଯଃ କ୍ଷତ୍ରୈର୍ଵିଧ୍ଵଂସିତେଜାଃ ସଗରନରପତିଃ ସ୍ମାରଯାମାସ ଭୂପଃ
ଏଭଳି, ଯୁଦ୍ଧରେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାଇ, ହାତୀ ସମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶତ୍ରୁମାନେ ନଶ୍ଟ ହୋଇଥିବା ସଗର ରାଜା, ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରାଇଲେ।
ଇକ୍ଷ୍ଵାକୂଣାଂ ଵସିଷ୍ଠଂ କୁଲଗୁରୁମଭିତଃ ସପ୍ତ ରାଜ୍ଞାଂ କଲେଷୁ ପ୍ରଖ୍ଯାତାଃ ସଂପ୍ରସୂତା ନୃପଵରରିପଵଃ ପାରଦାଃ ପଲ୍ହଵାଦ୍ଯାଃ
ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ବସିଷ୍ଠ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଘେରି, ସାତ ଜଣ ରାଜାଙ୍କ ଗୋତିଏ ଗୋତିଏ ବଂଶରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପାରଦ, ପଲ୍ହବ ଓ ଅନ୍ୟ ଶତ୍ରୁମାନେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଉପଗମ୍ଯାବ୍ରୁଵନ୍ସର୍ଵେ କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟା ନୃପାଃ
ସେଇ ସମସ୍ତ ରାଜା ହାତ ଜୋଡି ଆସି, କଥା କହିଲେ।
ସଗରାସ୍ତ୍ରାଗ୍ନିନିର୍ଦଗ୍ଧଶରୀରାଣାଂ ମୁମୂର୍ଷତାମ୍
ସଗରଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଆଗୁନିରେ ଦେହ ଦହିଯାଇଥିବା, ମୃତ୍ୟୁ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।
ତସ୍ମାଦ୍ଭଯାଦ୍ଧି ନିଷ୍କ୍ରାନ୍ତା ଵଯଂ ଜୀଵିତକାଙ୍କ୍ଷିଣଃ
ତାଙ୍କ ଭୟରେ, ଆମେ ଜୀବନ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଛାଡି ଚାଲିଆସିଥିଲୁ।
କେଵଲଂ ପ୍ରାଣରକ୍ଷାର୍ଥଂ ତ୍ଵାଂ ତ୍ଵଯଂ ଶରଣଂ ଗତଃ
ମୁଁ କେବଳ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି।
ଯସ୍ତଂ ନିଵର୍ତ୍ତଯିତ୍ଵାସ୍ମାନ୍ପାଲଯେନ୍ମହତୋ ଭଯାତ୍
ଯିଏ ସେଠାରୁ ତାକୁ ଫେରାଇ ଆମକୁ ବଡ଼ ଭୟରୁ ରକ୍ଷା କରିବ—
ତଦ୍ଵଂଶପୂର୍ଵଜୈର୍ଭୂପୈସ୍ତ୍ଵତପ୍ରଭାଵଶ୍ଚ ତାଦୃଶଃ
ତୁମର ଶକ୍ତି ଏମିତି, ପୂର୍ବପୁରୁଷ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ।
ଭଵନ୍ନିଦେଶଂ ନାତ୍ଯେତି ଵେଲାମିଵ ମହୋଦଧିଃ
ବଡ଼ ସମୁଦ୍ର ଯେପରି ବାଢ଼ି ନଯାଏ, ସେପରି କେହି ତୁମ ଆଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘନ କରେନାହିଁ।
ତସ୍ମାଦସ୍ମାନ୍ମହାଭାଗ ପରିତ୍ରାତୁଂ ତ୍ଵମର୍ହସି
ସେହିପାଇଁ, ମହାଭାଗ, ଆମକୁ ତୁମେ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଉଚିତ।
ଶନୈର୍ଵିଲୋକଯାମାସ ଶରଣଂ ସମୁପାଗତାନ୍
ସେ ଧୀରେ ଧୀରେ ଶରଣାଗତ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତ୍ଵତପ୍ଯଦ୍ଭଗଵାନ୍ସର୍ଵଭୂତାନୁକଂପକଃ
ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ ଭଗବାନ ଦୟାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହେଲେ।
ଉଜ୍ଜୀଵଯଞ୍ଛନୈର୍ଵାଚା ମା ଭୈଷ୍ଟେତି ମହାମତିଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନ ସେ, ମୃଦୁ କଥା କହି, 'ଭୟ କରନି' ବୋଲି ସେମାନଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଲେ।
ସମଯେ ସ୍ଥାପଯାମାସ ରାଜ୍ଞସ୍ତାଞ୍ଜୀଵିତାର୍ଥିନଃ
ସେ ଜୀବନ ଚାହିଁଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ରାଜାଙ୍କର ରକ୍ଷା ତଳେ ରଖିଲେ।
ଗତ୍ଵା ତଂ ରାଜଵର୍ଯଂ ସ୍ଵଯମଥ ଶନକୈଃ ସାଂତ୍ଵଯିତ୍ଵା ଯଥାଵତ୍ସପ୍ରାଣାନାମରୀଣାମପଗମନଵିଧାଵଭ୍ଯନୁଜ୍ଞାଂ ଯଯାଚେ
ତାପରେ ସେ ନିଜେ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ସେଇ ମହାନ ରାଜାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ, ଯଥାଯଥ ଭାବେ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଇ, ଜୀବିତ ଓ ମୃତଙ୍କର ବିଦାୟ ପାଇଁ ଅନୁମତି ଚାହିଲେ।
ଶ୍ରୌତସ୍ମାର୍ତ୍ତଵିଭିନ୍ନକର୍ମନିରତାନ୍ଵିପ୍ରୈଶ୍ଚ ଦୂରୋଞ୍ଝିତାନ୍ସାସୂନ୍କେଵଲମତ୍ଯଜନ୍ମୃତସମାନେକୈକଶଃ ପାର୍ଥିଵାନ୍
ଯେଉଁ ରାଜାମାନେ ବିଭିନ୍ନ ବେଦ ଓ ସୃତି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିନ ଥିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଓ ସେମାନଙ୍କର ପୁଅମାନେ ସହିତ ଦୂରେ ଚାଲିଯିଥିଲେ, ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁରେ ସମାନ ଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ସେ ଏକେକରେ ଛାଡ଼ିଦେଲେନି।
ଯଵନାନ୍ଵିଗତଶ୍ମଶ୍ରୂନ୍କାଂବୋଜାଂଶ୍ଚବୁକାନ୍ଵିତାନ୍
ଯେଉଁ ଯବନମାନେ ଦାଢ଼ି ହରାଇଥିଲେ, କାମ୍ବୋଜ ଓ ଶକମାନେ ସହିତ ଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ସେ ଛାଡ଼ିଦେଲେନି।
ଵେଦୋକ୍ତକର୍ମନିର୍ମୁକ୍ତାନ୍ଵିପ୍ରୈଶ୍ଚ ପରିଵର୍ଜିତାନ୍
ବେଦ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟରୁ ମୁକ୍ତ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ସେ ଛାଡ଼ିଦେଲେନି।
ତତସ୍ତେ ରିପଵସ୍ତସ୍ଯ ତ୍ଯକ୍ତସ୍ଵାଚାରଲକ୍ଷଣାଃ
ତାପରେ ସେ ଶତ୍ରୁମାନେ, ନିଜ ଆଚରଣ ଛାଡ଼ିଦେଇ—