ଯଥାଗତଂ ଯଯୌ ଵିଦ୍ଵାନ୍ଭଵିଷ୍ଯତ୍କାଲପର୍ଯଯାତ୍
ଯେପରି ଆସିଥିଲେ, ସେପରି ଭବିଷ୍ୟତ ସମୟର ଚକ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ବ୍ୟକ୍ତି ଚାଲିଗଲେ।
ଉପୋଦ୍ଧାତପାଦେ ଭାର୍ଗଵଚରିତେ ତ୍ରିଂଶତ୍ତମୋ ଽଧ୍ଯାଯଃ
ଉପୋଦ୍ଧାତ ପାଦରେ ଭାର୍ଗବଙ୍କ ଚରିତ୍ରର ତିରିଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ।
ଯଚ୍ଚକାର ମହାଵୀର୍ଯ୍ଯୋ ରାଜ୍ଞଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ହି କର୍ମଣା
ରାଜାଙ୍କ ଉପରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ରାମଃ ପ୍ରୋଵାଚ ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧୋ ମୁଞ୍ଚଞ୍ଛ୍ଵାସାନ୍ମୁହର୍ମୁହୁଃ
ରାମ, ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ କ୍ରୋଧରେ, ବାରମ୍ବାର ଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ି, କଥା କହିଲେ।
କାର୍ତ୍ତଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଯୋ ଵିଦ୍ଵାଂଶ୍ଚକ୍ରେ ବ୍ରହ୍ମଵଧୋଦ୍ଯମମ୍
ଯିଏ କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟଙ୍କୁ, ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନନ କରିଥିଲେ, ମାରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କଲେ, ସେ ଜ୍ଞାନୀ।
ଶୁଭଂ ଵାପ୍ଯଶୁଭଂ ସର୍ଵେ ପ୍ରକୁର୍ଵନ୍ତି ଵିମୋହିତାଃ
ମନୁଷ୍ୟମାନେ, ମୋହିତ ହୋଇ, ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ କାମ ସବୁ କରନ୍ତି।
କାର୍ତ୍ତଵୀର୍ଯଂ ନିହତ୍ଯାଜୌ ପିତୁର୍ଵୈରଂ ପ୍ରସାଧଯେ
ଯୁଦ୍ଧରେ କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରି, ମୁଁ ମୋ ବାପାଙ୍କ ଶତ୍ରୁତା ପୂରଣ କରିବି।
ରକ୍ଷିଷ୍ଯତେ ତଥାପ୍ଯେନଂ ସଂହରିଷ୍ଯାମି ନାନ୍ଯଥା
ସେ ଯଦିଓ ରକ୍ଷା ପାଉଛନ୍ତି, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିଦେବି; ଏହା ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟ ନାହିଁ।
ଜମଦଗ୍ନିରୁଵାଚେଦଂ ପୁତ୍ରଂ ସାହସଭାଷିଣମ୍
ଜମଦଗ୍ନି ତାଙ୍କ ସାହସିକ କଥା କହୁଥିବା ପୁଅଙ୍କୁ ଏହି ଉପଦେଶ ଦେଲେ।
ଯଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ମାନଵାଃ ସର୍ଵେ ଜାଯନ୍ତେ ଧର୍ମକାରିଣଃ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ମନୁଷ୍ୟ ଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଲାଗନ୍ତି।
ନ କସ୍ମୈଚିତ୍ପ୍ରକୁପ୍ଯନ୍ତି ନିନ୍ଦିତାସ୍ତାଡିତା ଅପି
ସେମାନେ କାହାପାଇଁ କେବେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତିନାହିଁ, ଅପମାନ କିମ୍ବା ଆଘାତ ମଧ୍ୟ ମିଳିଲେ।
ତେଷାଂ ଚୈଵାକ୍ଷଯା ଲୋକାଃ ସତତଂ ସାଧୁକାରିଣାମ୍
ଯେଉଁମାନେ ସଦା ଭଲ କାମ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଲୋକ ସଦା ଅକ୍ଷୟ ରହେ।
ନ ଚ କ୍ଷୋଭମଵାପ୍ନୋତି ସ ସାଧୁଃ ପରିକୀର୍ତ୍ଥତେ
ଏବଂ ସେ ସଜ୍ଜନ କେବେ ଅସ୍ଥିର ହୁଅନ୍ତିନାହିଁ; ସେ ସଦା ପ୍ରଶଂସିତ।
କ୍ଷମଯାର୍ଽହଣତାଂ ପ୍ରାପ୍ତାଃ ସାଧଵୋ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵଯମ୍
ଆମେ, ଭଲ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, କ୍ଷମା ଦ୍ୱାରା ମହତ୍ତ୍ୱ ଲାଭ କରିଛୁ।
ତସ୍ମାନ୍ନିଵାରଯେ ତ୍ଵାଦ୍ଯ କ୍ଷମାଂ କୁରୁ ତପଶ୍ଚର
ତେଣୁ ଆଜି ତୁମେ ନିଜକୁ ସଂଯମ କର, ଧୈର୍ୟ ଧର, ଏବଂ ତପସ୍ୟା କର।
ରାମଃ ପ୍ରୋଵାଚ ପିତରଂ କ୍ଷମାଶୀଲମରିନ୍ଦମମ୍
ରାମ ତାଙ୍କର ପିତାଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯିଏ ଶତ୍ରୁମାନେ ଉପରେ ଜୟ ପାଇଥିବା ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ଧୈର୍ୟଶୀଳ।
ଭଵତା ଶମ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟଃ ସାଧୂନାଂ ସୁମହାତ୍ମନାମ୍
ଆପଣ ମହାନ ମନ୍ଦିର ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଯେଉଁ ଶାନ୍ତି ଶିଖାଇଛନ୍ତି, ଏହା ଏକ ଉତ୍ତମ ଗୁଣ।
କର୍ତ୍ତଵ୍ଯୋ ଦୁଷ୍ଟଚେଷ୍ଟେଷୁ ନ ଶମଃ ସୁଖଦୋ ଭଵେତ୍
କିନ୍ତୁ ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ସହିତ ଏହି ଶାନ୍ତି ରଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କାରଣ ଏହାରେ ସୁଖ ମିଳେ ନାହିଁ।
ଦେହ୍ଯାଜ୍ଞାଂ ମାନନୀଯାଦ୍ଯ ସାଧଯେ ଵୈରମାତ୍ମନଃ
ଆପଣ ଆଜି ମୋତେ ଆଦର ଯୋଗ୍ୟ ଆଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତୁ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ମୋର ଶତ୍ରୁତା ପୂରଣ କରିପାରିବି।
କରିଷ୍ଯସି ଯଥା ଭାଵି ତଥା ନୈଵାନ୍ଯଥା ଭଵେତ୍
ତୁମେ ଯେପରି ଲିଖାଯାଇଛି, ସେପରି କରିବ, ଏହା ଅନ୍ୟଥା ହେବ ନାହିଁ।
ସ ଯଦ୍ଵଦିଷ୍ଯତି ଵିଭୁସ୍ତତ୍କର୍ତ୍ତା ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ପ୍ରଭୁ ଯାହା ଆଦେଶ ଦେବେ, ସେହି କାମ ହେବ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଜଗାମ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଲୋକମଗମ୍ଯଂ ପ୍ରାକୃତୈର୍ଜନୈଃ
ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଲୋକକୁ ଗଲେ, ଯାହା ସାଧାରଣ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଅପହ୍ରାପ୍ୟ।
ସ୍ଵର୍ଣପ୍ରାକାରସଂଯୁକ୍ତଂ ମଣିସ୍ତଂଭୈର୍ଵିମୂଷିତମ୍
ସେଠାରେ ସୁନାର ପାଖାଳ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ମଣିର ଥାମ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହୋଇଥିଲା।
ରତ୍ନସିଂହାସନେ ରମ୍ଯେ ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତମ୍
ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନର ସିଂହାସନ ଉପରେ, ଯେଉଁଥିରେ ରତ୍ନ ଭୂଷଣ ଲାଗିଥିଲା।
ଵିଦ୍ଯାଧରୀଣାଂ ନୃତ୍ଯଂ ଚ ପଶ୍ଯନ୍ତଂ ସସ୍ମିତଂ ମୁଦା
ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ହସୁଥିବା ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ଆନନ୍ଦରେ ବିଦ୍ୟାଧରୀମାନେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବାକୁ ଦେଖୁଥିଲେ।
ପରିପୂର୍ଣତମଂ ବ୍ରହ୍ମ ଧ୍ଯାଯତଂ ଯତମାନସମ୍
ପୂର୍ଣ୍ଣତମ ବ୍ରହ୍ମା ଏକାଗ୍ର ମନେ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ଥିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତମଵ୍ଯଯଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରଣନାମ ଭୃଗୂଦ୍ଵହଃ
ସେ ଅବିନାଶୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ଭୃଗୁମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତି ସହିତ ନମସ୍କାର କଲେ।
ପପ୍ରଚ୍ଛ କୁଶଲଂ ଵତ୍ସ କଥମାଗମନଂ କୃଥାଃ
ସେ ପଚାରିଲେ, 'ବେଟା, ତୁମେ ଭଲ ଅଛ? କେଉଁ କାରଣରେ ଆସିଛ?'
ଵୃତ୍ତାନ୍ତଂ କାର୍ତ୍ତଵୀର୍ଯସ୍ଯ ପିତୁଃ ସ୍ଵସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ
ସେ କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟ ଓ ନିଜ ମହାନ ପିତାଙ୍କର କଥା କହିଲେ।
ଉଵାଚ ରାମଂ ଧର୍ମିଷ୍ଠଂ ପରିଣାମସୁଖାଵହମ୍
ସେ ଧର୍ମପରାୟଣ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯିଏ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦ୍ୱାରା ସୁଖ ଆଣେ।