ନିଦ୍ରଯା ଲଂ ମହାବୁଦ୍ଧେ ପ୍ରତିଵୁଧ୍ଯସ୍ଵ ସାଂପ୍ରତମ୍
ହେ ମହାବୁଦ୍ଧି, ଏବେ ନିଦ୍ରାକୁ ଛାଡ଼ି, ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଜାଗିଉ।
କ୍ଷୀରାବ୍ଦୌ ଶେଷଶଯନାଦ୍ଯଥାପଙ୍କଜଲୋଚନଃ
ଯେପରି ଦୁଧ ସମୁଦ୍ରରେ ନାଗଶଯ୍ୟାରୁ ପଦ୍ମନୟନ ଉଠନ୍ତି—
ଚକାରାଵହିତଃ ସମ୍ଯଗ୍ଜଯାଦିକମଶେଷତଃ
ସେ ସମସ୍ତ ବିଜୟ ଓ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମନୋଯୋଗରେ ସଫଳ କଲେ।
କୃତ୍ଵା ଦୂର୍ଵାଞ୍ଜନାଦର୍ଶମଙ୍ଗଲ୍ଯାଲମ୍ବନାନି ଚ
ସେ ଦୁର୍ବା, କାଳିଆଞ୍ଜନ, ଦର୍ପଣ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶୁଭ ଜିନିଷ ଦେଇ ପୂଜା କଲେ।
ନିଷ୍କ୍ରମ୍ଯ ଚ ପୁରାତ୍ତସ୍ମାଦୁପତସ୍ଥେ ଚ ଭାସ୍କରମ୍
ସେ ସହର ଛାଡ଼ି ବାହାରିଗଲେ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇପହଞ୍ଚିଲେ।
ରଚିତାଞ୍ଜଲଯୋ ରାଜନ୍ନେମୁଶ୍ଚ ନୃପସତ୍ତମମ୍
ରାଜା, ସେମାନେ ହାତ ଜୋଡି ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ରାଜାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।
ନନାମ ପାଦଯୋସ୍ତସ୍ଯ କିରୀଟେନାର୍କଵର୍ଚସା
ସେ ତାଙ୍କର ପାଦକୁ ମଣ୍ଡିଲେ, ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡର ମୁକୁଟ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଭାରେ ଚମକୁଥିଲା।
ପ୍ରଶ୍ରଯାଵନତଂ ସାମ୍ନା ତମୁଵାଚାସ୍ଯତାମିତି
ବିନୟ ସହିତ ତାଙ୍କୁ ନମ୍ର କଥାରେ କହିଲେ, 'ବସନ୍ତୁ।'
ଉଵାଚ ରଜନୀ ଵ୍ଯୁଷ୍ଟା ସୁଖେନ ତଵ କିଂ ନୃପ
ସେ ପଚାରିଲେ, 'ରାତି ସୁଖରେ କଟିଗଲା କି? ଆପଣ ଭଲ ଅଛନ୍ତି ତ?'
ଶକ୍ଯଂ ମୃଗସଧର୍ମାଣାଂ ଯେନ କେନାପି ଵର୍ତ୍ତିତୁମ୍
ପଶୁମାନେ ଯେପରି ଭାବେ ଚାଲିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଯେକୌଣସି ଉପାୟରେ ଜୀବନ ଯାପନ କରିପାରନ୍ତି।
ଅନଭ୍ଯସ୍ତଂ ହି ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନନୁ ସର୍ଵଂ ହି ଦୁଷ୍କରମ୍
ହେ ରାଜାଧିରାଜ, ଯାହା ଅଭ୍ୟାସ ହୋଇନାହିଁ, ସେ କାମ ସବୁଠାରୁ କଠିନ।
ଆପ୍ତସ୍ତୁ ଭଵତୋ ନୂନଂ ସା ଗୌରଵସମୁନ୍ନତିଃ
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, ଆପଣ ସେଇ ମହାନ ସମ୍ମାନ ଓ ଗରିମାକୁ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି।
ପ୍ରହସନ୍ନିଵ ତଂ ଭୂଯୋ ଵଚନଂ ପ୍ରତ୍ଯଭାଷତ
ହସି ହସି ସେ ପୁଣି ତାଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଅସ୍ମାଭିମହିମା ଯେନ ଵିସ୍ମିତଂ ସକଲଂ ଜଗତ୍
ଯାହାର ମହିମାରେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ।
ଇତୋ ନ ଗନ୍ତୁମିଚ୍ଛନ୍ତି ସୈନିକା ମେ ମହାମୁନେ
ହେ ମହାମୁନି, ମୋର ସେନାମାନେ ଏଠାରୁ ଯିବାକୁ ଚାହୁଁନାହାନ୍ତି।
ଧ୍ରିଯନ୍ତେ ସର୍ଵଦା ନୂନମଚିନ୍ତ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମ୍
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, ଅଚିନ୍ତ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମ ତେଜ ସଦା ଅବିଚଳ ରହିଥାଏ।
ଧ୍ରୁଵଂ କର୍ତ୍ତୁଂ ହି ଲୋକାନାମଵସ୍ଥାତ୍ରିତଯଂ କ୍ରମାତ୍
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, ସମସ୍ତ ଲୋକର ତିନି ପ୍ରକାର ଅବସ୍ଥାକୁ କ୍ରମରେ ସ୍ଥାପିତ କରିବା ଦରକାର।
ଗମିଷ୍ଯାମି ପୁରୀଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନନୁଜାନାତୁ ମାଂ ଭଵାନ୍
ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ମୁଁ ସହରକୁ ଯିବି; ଦୟାକରି ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ।
ସଂଭାଵଯିତ୍ଵା ନିତରାଂ ତଥେତି ପ୍ରତ୍ଯଭାଷତ
ସେ ତାଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ଆଦର ଦେଇ, 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ସୈନ୍ଯୈଃ ପରିଵୃତଃ ସର୍ଵୈଃ ସଂପ୍ରତସ୍ଥେ ପୁରୀଂ ପ୍ରତି
ସମସ୍ତ ସେନା ସହିତ ସେ ସହର ପାଇଁ ଚାଲିଗଲେ।
ଅହୋ ଽସ୍ଯ ତପସଃ ସିଦ୍ଧିର୍ଲୋକ ଵିସ୍ମଯଦାଯିନୀ
ଆହା, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ସିଦ୍ଧି ସମଗ୍ର ଜଗତକୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପକାଇଦେଉଛି।
କିଂ ମେ ସକଲରାଜ୍ଯେନ ଯୋଗର୍ଦ୍ଧ୍ଯା ଵାପ୍ଯନଲ୍ପଯା
ମୋତେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟ କିମ୍ବା ବଡ଼ ଯୋଗ ଶକ୍ତିର କଣ ଦରକାର?
ଅନଯୋତ୍ପାଦିତା ନୂନଂ ସଂପତ୍ସ୍ଵର୍ଗସଦାମପି
ନିଶ୍ଚୟ ଏହି ଗୋମାତା ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କର ସମ୍ପଦ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି।
ଅସ୍ଯା ଧେନୋରହଂ ମନ୍ଯେ କଲାଂ ନାର୍ହତି ଷୋଡଶୀମ୍
ମୁଁ ଭାବୁଛି, ଏହି ଗୋମାତାଙ୍କର ଏକ ଷୋଳଂଶ ଅଂଶ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।
ଚନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତୋ ଽବ୍ରଵୀନ୍ମନ୍ତ୍ରୀ କୃତାଞ୍ଜଲି ପୁଟସ୍ତଦା
ତାପରେ ଚାଣକ୍ୟ, ହାତ ଜୋଡି, ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ରକ୍ଷିତେନ ଚ ରାଜ୍ଯେନ ପୁର୍ଯା ଵା କିଂ ଫଲଂ ତଵ
ସୁରକ୍ଷିତ ରାଜ୍ୟ କିମ୍ବା ସହର ରଖିଲେ ତୁମ ପାଇଁ କଣ ଉପକାର ହେବ?
ଵର୍ତ୍ତତେ ନାର୍ଦ୍ଧମପି ତେ ରାଜ୍ଯଂ ଶୂନ୍ଯଂ ତଵ ପ୍ରଭୋ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମର ରାଜ୍ୟ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଯାଇଛି; ତୁମ ପାଖରେ ଅର୍ଦ୍ଧ ମଧ୍ୟ ରହିନାହିଁ।
ଭଵନାନି ମନୋଜ୍ଞାନି ମନୋଜ୍ଞାଶ୍ଚ ତଥା ସ୍ତ୍ରିଯଃ
ମହଳଗୁଡ଼ିକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଏବଂ ସେଠାରେ ଥିବା ମହିଳାମାନେ ମଧ୍ୟ ଆକର୍ଷକ।
ଧେନୋ ତସ୍ଯାଂ କ୍ଷଣେନୈଵ ଵିଲୀନଂ ପଶ୍ଯତୋ ମମ
କିନ୍ତୁ ମୋ ଚକ୍ଷୁ ପାଖରେ, ସେ ସବୁ କିଛି ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସେଇ ଗୋମାତା ଭିତରକୁ ଲୀନ ହୋଇଗଲା।
ଏଵଂପ୍ରଭାଵା ସା ଯସ୍ଯ ତସ୍ଯ କିଂ ଦୁର୍ଲଂ ଭଵେତ୍
ଏପରି ଶକ୍ତି ଯାହା ପାଖରେ ଅଛି, ସେଠାରେ କଣସି କଥା ଦୁର୍ଲଭ ହେବ କି?