ଲଵକାଷ୍ଠାଃ କଲାଶ୍ଚୈଵ ମୁହୁର୍ତ୍ତାନ୍ସଂଧିରାତ୍ର୍ଯହାନ୍
କ୍ଷଣ, କାଠି, ଅଂଶ, ଘଣ୍ଟା, ସଂଧି, ରାତି ଓ ଦିନ—
ସ୍ଥାନାଭିମାନିନଶ୍ଚୈଵ ସ୍ଥାନାନିଚ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍
ଯେମାନେ ସ୍ଥାନର ଦେବତା ଓ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ଭାବରେ—
କୃତଂ ତ୍ରେତା ଦ୍ଵାପରଂ ଚ ତିଷ୍ଯଂ ଚୈଵ ତଥା ଯୁଗମ୍
କୃତ, ତ୍ରେତା, ଦ୍ୱାପର ଓ ତିଷ୍ୟ ଯୁଗ, ଏବଂ ଯୁଗମାନେ—
ପ୍ରାଗୁକ୍ତାଶ୍ଚ ମଯା ତୁଭ୍ଯଂ ପୂର୍ଵ୍ଵେ କଲ୍ପେ ପ୍ରଜାସ୍ତୁ ତାଃ
ଏବଂ ପୂର୍ବ କଳ୍ପରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଯେଉଁ ପ୍ରଜାମାନେ ବିଷୟରେ କହିଥିଲି—
ଅପ୍ରାପ୍ତାଯାସ୍ତପୋଲୋକଂ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଯାଃ ସମାସତ
ଯେଉଁମାନେ ତପୋଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି କରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ପୃଥିବୀରେ ରହିଗଲେ—
ଵୀକ୍ଷ୍ଯାର୍ଥଂ ତାଃ ସ୍ଥିତାସ୍ତତ୍ର ପୁନଃ ସର୍ଗସ୍ଯ କାରଣାତ୍
ସେମାନେ ନବ ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ପୁଣି ଦେଖିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସେଠାରେ ରହିଲେ।
ଧର୍ମ୍ମାର୍ଥ କାମମୋକ୍ଷାଣାମିହ ତାଃ ସାଧିତାଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଏଠାରେ, ଯେଉଁମାନେ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ ସାଧନ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ସ୍ମୃତିରେ ଅଛନ୍ତି।
ତତସ୍ତେ ତପସା ଯୁକ୍ତାଃ ସ୍ଥାନାନ୍ଯାପୂରଯନ୍ପୁରା
ତାପରେ, ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ହୋଇ, ପୁରୁଣା ଦିନରେ ସେମାନେ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ପୂରଣ କଲେ।
ଆସଂଗଦ୍ଵେଷଯୁକ୍ତେନ କର୍ମଣା ତେ ଦିଵଂ ଗତାଃ
ସଂଲଗ୍ନତା ଓ ଦ୍ୱେଷରେ ଯୋଗାଯୋଗ ଥିବା କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ।
ସ୍ଵକର୍ମ୍ମଫଲଶେଷେଣ ଖ୍ଯାତାଶ୍ଚୈଵ ତଦାତ୍ମକାଃ
ସ୍ୱ କର୍ମର ଶେଷ ଫଳ ଦ୍ୱାରା, ସେମାନେ ସେଇ ପ୍ରକୃତିର ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।
ଅପ୍ସୁ ଯଃ କାରଣଂ ତେଷାଂ ବୋଧଯନ୍କର୍ମ୍ମଣା ତୁ ସଃ
ଜଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯିଏ କାରଣ ହେଉଛନ୍ତି, କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ବୁଝାଇଥାନ୍ତି, ସେଠାରେ ସେଠି ସେଇ ଅଛନ୍ତି।
ଗୃହ୍ଣନ୍ତି ତେ ଶରୀରାଣି ନାନାରୂପାଣି ଯୋନିଷୁ
ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଯୋନିରେ ନାନା ପ୍ରକାର ଦେହ ଧାରଣ କରନ୍ତି।
ତେଷାଂ ମେଧ୍ଯାନି କର୍ମ୍ମାଣି ପ୍ରାଯଶଃ ପ୍ରତିପେଦିରେ
ସେମାନଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟମାନେ ଅଧିକାଂଶ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ।
ପୁନଃ ପୁନସ୍ତେ କଲ୍ପେଷୁ ଜାଯନ୍ତେ ନାମରୂପେଣଃ
ପୁନି ପୁନି ପ୍ରତ୍ୟେକ କଳ୍ପରେ ସେମାନେ ନାମ ଓ ରୂପ ସହିତ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି।
ତାଃ ପ୍ରଜା ଧ୍ଯାଯତସ୍ତସ୍ଯ ସତ୍ଯାଭିଧ୍ଯାଯିନସ୍ତଦା
ସେ ସତ୍ୟ ଭାବେ ଚିନ୍ତନ କରିବା ବେଳେ, ସେହି ପ୍ରଜାମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
ଜନାସ୍ତେ ହ୍ଯୁପପଦ୍ଯନ୍ତେ ସତ୍ତ୍ଵୋଦ୍ରିକ୍ତାଃ ସୁତେଜସଃ
ସେମାନେ ଅଧିକ ସତ୍ତ୍ୱ ଓ ବଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି।
ତେ ସର୍ଵେ ରଜସୋଦ୍ରିକ୍ତାଃ ଶୁଷ୍ମିଣଶ୍ଚାପ୍ଯମର୍ଷିଣଃ
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ରଜୋଗୁଣରେ ବେଶି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ରୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବର।
ରଜସ୍ତମୋଭ୍ଯାସୁଦ୍ଧିକ୍ତା ଗୃହଶୀଲାସ୍ତତଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଯେଉଁମାନେ ରଜସ ଓ ତମସ ଅଭ୍ୟାସରେ ବଢ଼ିଯାନ୍ତି, ସେମାନେ ଗୃହସ୍ଥ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ।
କୂଟକାକୂଟକାଶ୍ଚୈଵ ଉତ୍ପଦ୍ଯଂତେ ମୁମୂର୍ଷୁଣାମ୍
ମୃତ୍ୟୁ ସମୀପରେ ଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚତୁର ଓ ସତ୍ୟବାଦୀ ଉଭୟ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି।
ତତଃ ପ୍ରଭୃତି କଲ୍ପେ ଽସ୍ମିନ୍ମୈଥୁନାନାଂ ଚ ସଂଭଵଃ
ତାପରେ, ଏହି କଳ୍ପରେ ମିଳନର ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
ଶବ୍ଦାଦିଵିଷଯଃ ଶୁଦ୍ଧଃ ପ୍ରତ୍ଯେକଂ ପଞ୍ଚଲକ୍ଷଣମ୍
ଶବ୍ଦ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଦ୍ରବ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ପ୍ରତ୍ୟେକର ପାଖରେ ପାଞ୍ଚଟି ଲକ୍ଷଣ ଅଛି।
ତଥାନ୍ଵଯାସ୍ତୁ ସଂଭୂତା ଯୈରିଦଂ ପୂରିତଂ ଜଗତ୍
ଏଭଳି କ୍ରମକ୍ରମେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଲୋକମାନେ ଏହି ସଂସାରକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଛନ୍ତି।
ତଦା ତା ହ୍ଯଲ୍ପସଂତୋଷାଯୁଦ୍ଧେ ତସ୍ମିଂଶ୍ଚରଂତି ଵୈ
ତାପରେ, ସେମାନେ ଅଳ୍ପ ସନ୍ତୋଷ ଥିବାରୁ ସେହି ସଂଘର୍ଷରେ ଘୁରୁଛନ୍ତି।
ତାଃ ପ୍ରଜାଃ କାମଚାରିଣ୍ଯୋ ମାନସୀଂ ସିଦ୍ଧିମିଚ୍ଛତଃ
ସେମାନେ ଇଚ୍ଛା ଅନୁସାରେ ଚଳି, ମନସିକ ସିଦ୍ଧି ଚାହିଁଲେ।
ଧର୍ମାଧର୍ମୌଂ ତଦା ନ ସ୍ତଃ କଲ୍ପାଦୌ ପ୍ରଥମେ ଯୁଗେ
ସେ ସମୟରେ, କଳ୍ପର ଆରମ୍ଭରେ ପ୍ରଥମ ଯୁଗରେ ଧର୍ମ ଓ ଅଧର୍ମ ଥିଲା ନାହିଁ।
ଚତ୍ଵାରି ତୁ ସହସ୍ରାଣି ଵର୍ଷାଣାଂ ଦିଵ୍ଯସଂଖ୍ଯଯା
ସେଠାରେ ଦେବମାନ୍ୟ ଗଣନାରେ ଚାରି ହଜାର ବର୍ଷ ଥିଲା।
ତତଃ ସହସ୍ରଶସ୍ତାସ୍ତୁ ପ୍ରଜାସୁ ପ୍ରଥିତାସ୍ଵିହ
ତାପରେ, ଏଠାରେ ପ୍ରଜାମାନେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବା ପରେ, ସେମାନେ ହଜାର ହଜାର ହେଲେ।
ପର୍ଵତୋଦଧିଵାସିନ୍ଯୋ ହ୍ଯନିକେତାଶ୍ରଯାସ୍ତୁ ତାଃ
ସେମାନେ ପାହାଡ଼ ଓ ସାଗରରେ ବସିଥିଲେ, ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଆଶ୍ରୟ ଥିଲା ନାହିଁ।
ତାଶ୍ଶଶ୍ଵତ୍ କାମଚରିଣ୍ଯୋ ନିତ୍ଯଂ ମୁଦିତମାନସାଃ
ସେମାନେ ସଦା ନିଜ ଇଚ୍ଛାଅନୁସାରେ କାମ କରନ୍ତି, ସବୁବେଳେ ଆନନ୍ଦରେ ରହନ୍ତି।
ନୋଦ୍ଵିଜା ନୋତ୍କଟାଶ୍ଚୈଵ ଧର୍ମସ୍ଯ ପ୍ରକ୍ରିଯା ତୁ ସା
ସେଠାରେ କେହି ଭୟଭୀତ ନୁହଁନ୍ତି, କିମ୍ବା କଠୋରତା ନାହିଁ; ଏହିଠାରେ ଧର୍ମର ଚର୍ଯ୍ୟା ଏମିତି।