ପ୍ରାକ୍ସର୍ଗେ ଦହ୍ଯମାନେ ତୁ ପୁରା ସଂଵର୍ତ କାଗ୍ନିନା
ସୃଷ୍ଟି ପୂର୍ବରୁ, ପୂର୍ବେ ସମସ୍ତ କିଛି ସଂହାର ଅଗ୍ନିରେ ଜଳିଯାଉଥିଲା।
ଶୈଲ୍ଯାଦେକାର୍ଣଵେ ତସ୍ମିନ୍ଵାଯୁନା ଯେ ତୁ ସଂହିତାଃ
ସେହି ଶାଗରରେ, ପବନ ଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼ରୁ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଥିବାମାନେ।
ସ୍କନ୍ଧାଚଲତ୍ଵାଦଚଲାଃ ପର୍ଵଭିଃ ପର୍ଵତାଃ ସ୍ମୃତାଃ
ପୃଥିବୀ ସହିତ ପର୍ବତମାନେ ଚଳିଥିବା ପାଇଁ, ମୁନିମାନେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଅଚଳ ପର୍ବତ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି।
ତତ ସ୍ତାଵାସମୁଦ୍ଧୃତ୍ଯ କ୍ଷିତିମଂତର୍ଜଲାତ୍ପ୍ରଭୁଃ
ତାପରେ, ପ୍ରଭୁ ଜଳରୁ ପୃଥିବୀକୁ ଉଠାଇଲେ—
ଵିଷମାଣି ସମୀକୃତ୍ଯ ଶିଲାଭିରଭିତୋ ଗିରୀନ୍
ଅସମତଳ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ଚାରିପାଖରେ ପାହାଡ଼ ପଥର ଦ୍ୱାରା ସମ କରି, ପର୍ବତମାନେ ତିଆରି କଲେ।
ତାଵଂତଃ ପର୍ଵତାଶ୍ଚୈଵ ଵର୍ଷାଂତେ ସମଵସ୍ଥିତାଃ
ଏଭଳି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାଗର ଶେଷରେ ଏତିକି ପର୍ବତ ଦଢ଼ ଭାବେ ଦଉଡ଼ିଛନ୍ତି।
ସପ୍ତଦ୍ଵୀପା ସମୁଦ୍ରାଶ୍ଚ ଅନ୍ଯୋନ୍ଯସ୍ଯାନୁମଂଡଲମ୍
ସାତି ଦ୍ୱୀପ ଓ ସମୁଦ୍ରମାନେ ପ୍ରତିଏକ ଜଣେ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଛନ୍ତି।
ଭୂରାଦ୍ଯାଶ୍ଚତୁରୋ ଲୋକାଶ୍ଚଂଦ୍ରାଦିତ୍ଯୌ ଗ୍ରହୈଃ ସହ
ଭୂ ଆଦି ଚାରିଟି ଲୋକ, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଗ୍ରହମାନେ—
କଲ୍ପସ୍ଯ ଚାସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମା ଚାସୃଜଦ୍ଯଃ ସ୍ଥାନିନଃ ସୁରାନ୍
ଏହି କଳ୍ପ ପାଇଁ, ବ୍ରହ୍ମା ଦଢ଼ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
ସ୍ଵର୍ଗଂ ଦିଶଃ ସମୁଦ୍ରାଂଶ୍ଚ ନଦୀଃ ସର୍ଵାଂସ୍ତୁ ପର୍ଵତାନ୍
ସେ ଶ୍ୱର୍ଗ, ଦିଗ୍, ସମୁଦ୍ର, ସମସ୍ତ ନଦୀ ଓ ପର୍ବତମାନେଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
ଲଵକାଷ୍ଠାଃ କଲାଶ୍ଚୈଵ ମୁହୁର୍ତ୍ତାନ୍ସଂଧିରାତ୍ର୍ଯହାନ୍
କ୍ଷଣ, କାଠି, ଅଂଶ, ଘଣ୍ଟା, ସଂଧି, ରାତି ଓ ଦିନ—
ସ୍ଥାନାଭିମାନିନଶ୍ଚୈଵ ସ୍ଥାନାନିଚ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍
ଯେମାନେ ସ୍ଥାନର ଦେବତା ଓ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ଭାବରେ—
କୃତଂ ତ୍ରେତା ଦ୍ଵାପରଂ ଚ ତିଷ୍ଯଂ ଚୈଵ ତଥା ଯୁଗମ୍
କୃତ, ତ୍ରେତା, ଦ୍ୱାପର ଓ ତିଷ୍ୟ ଯୁଗ, ଏବଂ ଯୁଗମାନେ—
ପ୍ରାଗୁକ୍ତାଶ୍ଚ ମଯା ତୁଭ୍ଯଂ ପୂର୍ଵ୍ଵେ କଲ୍ପେ ପ୍ରଜାସ୍ତୁ ତାଃ
ଏବଂ ପୂର୍ବ କଳ୍ପରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଯେଉଁ ପ୍ରଜାମାନେ ବିଷୟରେ କହିଥିଲି—
ଅପ୍ରାପ୍ତାଯାସ୍ତପୋଲୋକଂ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଯାଃ ସମାସତ
ଯେଉଁମାନେ ତପୋଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି କରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ପୃଥିବୀରେ ରହିଗଲେ—
ଵୀକ୍ଷ୍ଯାର୍ଥଂ ତାଃ ସ୍ଥିତାସ୍ତତ୍ର ପୁନଃ ସର୍ଗସ୍ଯ କାରଣାତ୍
ସେମାନେ ନବ ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ପୁଣି ଦେଖିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସେଠାରେ ରହିଲେ।
ଧର୍ମ୍ମାର୍ଥ କାମମୋକ୍ଷାଣାମିହ ତାଃ ସାଧିତାଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଏଠାରେ, ଯେଉଁମାନେ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ ସାଧନ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ସ୍ମୃତିରେ ଅଛନ୍ତି।
ତତସ୍ତେ ତପସା ଯୁକ୍ତାଃ ସ୍ଥାନାନ୍ଯାପୂରଯନ୍ପୁରା
ତାପରେ, ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ହୋଇ, ପୁରୁଣା ଦିନରେ ସେମାନେ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ପୂରଣ କଲେ।
ଆସଂଗଦ୍ଵେଷଯୁକ୍ତେନ କର୍ମଣା ତେ ଦିଵଂ ଗତାଃ
ସଂଲଗ୍ନତା ଓ ଦ୍ୱେଷରେ ଯୋଗାଯୋଗ ଥିବା କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ।
ସ୍ଵକର୍ମ୍ମଫଲଶେଷେଣ ଖ୍ଯାତାଶ୍ଚୈଵ ତଦାତ୍ମକାଃ
ସ୍ୱ କର୍ମର ଶେଷ ଫଳ ଦ୍ୱାରା, ସେମାନେ ସେଇ ପ୍ରକୃତିର ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।
ଅପ୍ସୁ ଯଃ କାରଣଂ ତେଷାଂ ବୋଧଯନ୍କର୍ମ୍ମଣା ତୁ ସଃ
ଜଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯିଏ କାରଣ ହେଉଛନ୍ତି, କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ବୁଝାଇଥାନ୍ତି, ସେଠାରେ ସେଠି ସେଇ ଅଛନ୍ତି।
ଗୃହ୍ଣନ୍ତି ତେ ଶରୀରାଣି ନାନାରୂପାଣି ଯୋନିଷୁ
ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଯୋନିରେ ନାନା ପ୍ରକାର ଦେହ ଧାରଣ କରନ୍ତି।
ତେଷାଂ ମେଧ୍ଯାନି କର୍ମ୍ମାଣି ପ୍ରାଯଶଃ ପ୍ରତିପେଦିରେ
ସେମାନଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟମାନେ ଅଧିକାଂଶ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ।
ପୁନଃ ପୁନସ୍ତେ କଲ୍ପେଷୁ ଜାଯନ୍ତେ ନାମରୂପେଣଃ
ପୁନି ପୁନି ପ୍ରତ୍ୟେକ କଳ୍ପରେ ସେମାନେ ନାମ ଓ ରୂପ ସହିତ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି।
ତାଃ ପ୍ରଜା ଧ୍ଯାଯତସ୍ତସ୍ଯ ସତ୍ଯାଭିଧ୍ଯାଯିନସ୍ତଦା
ସେ ସତ୍ୟ ଭାବେ ଚିନ୍ତନ କରିବା ବେଳେ, ସେହି ପ୍ରଜାମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
ଜନାସ୍ତେ ହ୍ଯୁପପଦ୍ଯନ୍ତେ ସତ୍ତ୍ଵୋଦ୍ରିକ୍ତାଃ ସୁତେଜସଃ
ସେମାନେ ଅଧିକ ସତ୍ତ୍ୱ ଓ ବଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି।
ତେ ସର୍ଵେ ରଜସୋଦ୍ରିକ୍ତାଃ ଶୁଷ୍ମିଣଶ୍ଚାପ୍ଯମର୍ଷିଣଃ
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ରଜୋଗୁଣରେ ବେଶି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ରୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବର।
ରଜସ୍ତମୋଭ୍ଯାସୁଦ୍ଧିକ୍ତା ଗୃହଶୀଲାସ୍ତତଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଯେଉଁମାନେ ରଜସ ଓ ତମସ ଅଭ୍ୟାସରେ ବଢ଼ିଯାନ୍ତି, ସେମାନେ ଗୃହସ୍ଥ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ।
କୂଟକାକୂଟକାଶ୍ଚୈଵ ଉତ୍ପଦ୍ଯଂତେ ମୁମୂର୍ଷୁଣାମ୍
ମୃତ୍ୟୁ ସମୀପରେ ଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚତୁର ଓ ସତ୍ୟବାଦୀ ଉଭୟ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି।
ତତଃ ପ୍ରଭୃତି କଲ୍ପେ ଽସ୍ମିନ୍ମୈଥୁନାନାଂ ଚ ସଂଭଵଃ
ତାପରେ, ଏହି କଳ୍ପରେ ମିଳନର ଆରମ୍ଭ ହେଲା।