ଶ୍ଲେଷ୍ମାନ୍ତକୋ ନକ୍ତମାଲଃ କପିତ୍ଥଃ ଶାଲ୍ମଲିସ୍ତଥା
ଶ୍ଲେଷ୍ମାନ୍ତକ, ନକ୍ତମାଳ, କପିଥ୍ଥ ଓ ଶାଲମଲୀ—
ଚିରବିଲ୍ଵସ୍ତଥା କୋଲସ୍ତିଦୁକଃ ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ମଣି
ଚିରବିଲ୍ବ, କୋଳା ଓ ତିଦୁକା ଶ୍ରାଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର ହୁଏ।
ଶକୁନାନାଂ ନିଵାସାଂଶ୍ଚ ଵର୍ଜଯେତ ମହୀରୁହାନ୍
ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ନିବାସ ଥିବା ଗଛଗୁଡିକୁ ବର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ୍।
ସ୍ଵାହେତି ଚୈଵ ଦେଵାନାଂ ଯଜ୍ଞକର୍ମଣ୍ଯୁଦାହୃତମ୍
ଯଜ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଦେବମାନେ ପାଇଁ 'ସ୍ୱାହା' ଶବ୍ଦ ଉଚ୍ଚାରଣ କରାଯାଏ।
ଉପୋଦ୍ଧାତପାଦେ ଶ୍ରାଦ୍ଧକଲ୍ପେ ସମିଦ୍ଵର୍ଣନ ନାମୈକାଦଶୋ ଽଧ୍ଯାଯଃ
ଉପୋଦ୍ଧାତ ପାଦରେ, ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଳ୍ପରେ, ଦରୁ ବିବରଣ ନାମକ ଏହା ଏକାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ।
ଆଥର୍ଵଣସ୍ତ୍ଵେଷ ଵିଧିରିତ୍ଯୁଵାଚ ବୃହସ୍ପତିଃ
ବୃହସ୍ପତି କହିଲେ: 'ଏହା ଆଥର୍ବଣ ବିଧି।'
ଦେଵା ଅପି ପିତୄନ୍ପୂର୍ଵମର୍ଚ୍ଚଯନ୍ତି ହି ଯତ୍ନତଃ
ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ଅତି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପ୍ରଥମେ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ଵିଶ୍ଵାଖ୍ଯାସ୍ତୁ ସୁତାସ୍ତସ୍ଯାଂ ଧର୍ମତୋ ଜଜ୍ଞିରେ ଦଶ
ତାଙ୍କୁ ଦଶଜଣ ବିଶ୍ୱ ନାମକ ପୁଅ ଧର୍ମରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ସମସ୍ତାସ୍ତେ ମହାତ୍ମାନଶ୍ଚେରୁରୁଗ୍ରଂ ମହତ୍ତପଃ
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ମହାନ୍ ଆତ୍ମାମାନେ ଦୁର୍ଲଭ ଏବଂ କଠିନ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।
ଶୁଦ୍ଧେନ ମନ୍ସା ପ୍ରୀତା ଊଚୁସ୍ତାନ୍ପିତରସ୍ତଦା
ପବିତ୍ର ମନରେ ଖୁସି ହୋଇ, ସେତିବେଳେ ପିତୃମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଏଵମୁକ୍ତେ ତୁ ପିତୃଭିସ୍ତଦା ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଭାଵନଃ
ଏପରି ଭାବେ ପିତୃମାନେ କହିବା ପରେ, ତିନି ଲୋକର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା
ପ୍ରୀତୋ ଽସ୍ମି ତପସାନେନ କଂ କାମଂ କରଵାଣି ଵଃ
ମୁଁ ଏହି ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲି—କଣ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଉଁ?
ଊଚୁସ୍ତେ ସହିତାଃ ସର୍ଵେ ବ୍ରହ୍ମାଣାଂ ଲୋକଭାଵନମ୍
ସମସ୍ତେ ଏକଠି ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଲୋକର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ତତୋ ବ୍ରହ୍ମା ତାନ୍ଵୈ ତ୍ରିଦଶପୂଜିତଃ
ତାପରେ ଦେବତାମାନେ ଯେଉଁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେ ବ୍ରହ୍ମା ସେମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ପିତୃଭିଶ୍ଚ ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତମେଵମେତନ୍ନ ସଂଶଯଃ
ପିତୃମାନେ କହିଲେ, 'ଏହିପରି ହେଉ, ଏହା ନିଶ୍ଚିତ, କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।'
ଅସ୍ମାକଂ କଲ୍ପିତେ ଶ୍ରାଦ୍ଧେ ଯୁଷ୍ମାନପ୍ରାଶନଂ ହି ଵୈ
ଆମେ ଯେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଛୁ, ତାହାରେ ଆପଣମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଭୋଗ କରିବେ।
ଵିସର୍ଜନମଥାସ୍ମାକଂ ପୂର୍ଵଂ ପଶ୍ଚାତ୍ତୁ ଦୈଵତମ୍
ପ୍ରଥମେ ଆମ ପିତୃମାନେ ବିଦାୟ ଦେବା ଉଚିତ, ତାପରେ ଦେବତାମାନେ।
ଭୂତାନାଂ ଦେଵତାନାଂ ଚ ପିତୄଣାଂ ଚୈଵ କର୍ମଣି
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, ଦେବତା ଏବଂ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏ,
ଏଵଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ଵରଂ ତେଷାଂ ବ୍ରହ୍ମା ପିତୃଗଣୈଃ ସହ
ଏଭଳି ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ବ୍ରହ୍ମା ପିତୃମାନଙ୍କ ସହିତ
ଵେଦେ ପଞ୍ଚ ମହାଯଜ୍ଞା ନରାଣାଂ ସମୁଦାହୃତାଃ
ବେଦରେ ମଣିଷଙ୍କ ପାଖରେ ପାଞ୍ଚଟି ମହାଯଜ୍ଞ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅଛି।
ଯତ୍ର ସ୍ଥାସ୍ଯନ୍ତି ଦାତାରସ୍ତତ୍ସ୍ଥାନଂ ଵୈ ନିବୋଧତ
ଯେଉଁଠାରେ ଦାତାମାନେ ରହିବେ—ସେଠିକୁ ଜାଣ।
ବ୍ରାହ୍ମଂ ସ୍ଥାନମଵାପ୍ନୋତି ସର୍ଵଲୋକପୁରସ୍କୃତମ୍
ସେ ବ୍ରହ୍ମ ଦେଶକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଲୋକ ମାନ୍ୟ କରନ୍ତି।
ଅତୋ ଽନ୍ଯଥା ତୁ ଯୋ ଭୁଙ୍କ୍ତେ ସ ଋଣଂ ନିତ୍ଯମଶ୍ନୁତେ
ଯେଉଁଠି ନିୟମ ଭଙ୍ଗ କରି ଖାଏ, ସେ ସବୁବେଳେ ଋଣ ଭୋଗ କରେ।
ତସ୍ମାନ୍ନିର୍ଵର୍ତଯେତ୍ପଞ୍ଚ ମହାଯଜ୍ଞାନ୍ସଦା ବୁଧଃ
ସେଇପରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ସଦା ପାଞ୍ଚଟି ମହାଯଜ୍ଞ କରିବା ଉଚିତ।
ବଲିଂ ସୁଵିହିତଂ କୁର୍ଯା ଦୁଚ୍ଚୈରୁଚ୍ଚତରଂ କ୍ଷିପେତ୍
ଠିକ୍ ଭାବରେ ବଳି ଦେବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଉଚ୍ଚରେ ଉଚ୍ଚ ଛାଡ଼ିବା ଉଚିତ।
ତନ୍ନିଵେଦ୍ଯୋ ଭଵେତ୍ପିଣ୍ଡଃ ପିତୄଣାଂ ଯସ୍ତୁ ଜୀଵତି
ଯିଏ ଜୀବିତ ଅଛନ୍ତି, ସେ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ପିଣ୍ଡ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
ନିଵେଦ୍ଯଂ କେଚିଦିଚ୍ଛନ୍ତି ଜୀଵନ୍ତ୍ଯପି ହି ଯତ୍ନତଃ
କେହି କେହି ଜଣେ ଚାହାନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଜୀବନରେ ଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ଅର୍ପଣ କରିବାକୁ ବହୁତ ଚେଷ୍ଟା କରିଥାନ୍ତି।
ଇଚ୍ଛନ୍ତି କେଚିଦାଚାର୍ଯଃ ପଶ୍ଚାତ୍ପିଣ୍ଡନିଵେଦନମ୍
କେହି କେହି ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାହାନ୍ତି, ପିଣ୍ଡ ଅର୍ପଣ ପରେ କରାଯିବ।
ତଦ୍ଧିଧର୍ମାର୍ଥକୁଶଲୋ ନେତ୍ଯୁଵାଚ ବୃହସ୍ମତିଃ
ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥରେ ଦକ୍ଷ ବୃହସ୍ମତି କହିଲେ, ଏହା ଏଭଳି ନୁହେଁ।
ଯୋଗାତ୍ମାନୋ ମହାତ୍ମାନଃ ପିତରୋ ଯୋଗ ସଂଭଵାଃ
ପିତୃଗଣ ଯୋଗରେ ଅବସ୍ଥିତ, ମହାତ୍ମା ଏବଂ ଯୋଗରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆତ୍ମା।