ରାକ୍ଷସେନୌଜସା ଯୁକ୍ତୋ ରୂପେଣ ଚ ବଲେନ ଚ
ସେ ରାକ୍ଷସୀ ଶକ୍ତି, ରୂପ ଓ ବଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ।
ଵିସର୍ଗଦାରୁଣଃ କ୍ରୂରୋ ରାଵଣୋ ଦ୍ରାଵଣସ୍ତୁ ସଃ
ସେ ଭୟଙ୍କର ଓ କ୍ରୂର ଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ରାବଣ ବା ଦ୍ରାବଣ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଚତୁର୍ଯୁଗାନି ରାଜାଭୂତ୍ ତ୍ରଯୋଦଶ ସ ରାକ୍ଷସଃ
ସେ ରାକ୍ଷସ ଚାରି ଯୁଗର ତେରଟି ଚକ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜା ଥିଲେ।
ନିଯୁତାନ୍ଯେକଷଷ୍ଟିଂ ଚ ଶରଦାଂ ଗଣିତାନି ଵୈ
ସେ ଏକଷଷ୍ଟି ଲକ୍ଷ ଏବଂ ଏକ ହଜାର ଶରଦ୍ ରାଜ୍ୟ କଲେ।
ଦେଵତାନାମୃଷୀଣାଂ ଚ ଘୋରଂ କୃତ୍ଵା ପ୍ରଜାଗରମ୍
ସେ ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଅନିଦ୍ରା ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
ରାମଂ ଦାଶରଥିଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ସଗଣଃ କ୍ଷଯମୀଯିଵାନ୍
ଦଶରଥଙ୍କ ପୁଅ ରାମଙ୍କ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବା ପରେ, ସେ ତାଙ୍କ ସହ ଏବଂ ସମସ୍ତ ସାଥୀମାନେ ସହିତ ନଶ୍ଟ ହେଲେ।
ପୁଷ୍ପୋତ୍କଟାଯାଃ ପୁତ୍ରାସ୍ତେ କନ୍ଯା କୁମ୍ଭୀନସୀ ତଥା
ପୁଷ୍ପୋତ୍କଟାଙ୍କର ପୁଅମାନେ ଏହିମାନେ; ଏବଂ ଏକ ଝିଅ ଥିଲେ, ନାମ କୁମ୍ଭୀନସୀ।
କନ୍ଯାନୁପାଲିକା ଚୈଵ ଵାକାଯାଃ ପ୍ରସଵଃ ସ୍ମୃତଃ
ଏବଂ ଅନୁପାଳିକା ନାମକ ଝିଅ; ବାକାଙ୍କର ସନ୍ତାନ ଏଭଳି ମନେ ପକାଯାଏ।
ଦାରୁଣାଭିଜନାଃ ସର୍ଵେ ଦେଵୈରପି ଦୁରାସଦାଃ
ସମସ୍ତେ ଭୟଙ୍କର ବଂଶର ହେଉଛନ୍ତି, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ସହଜରେ ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ଯକ୍ଷାଣାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵେଷାଂ ପୌଲସ୍ତ୍ଯା ଚେ ଚ ରାକ୍ଷସାଃ
ସମସ୍ତ ଯକ୍ଷମାନେ, ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ,
ଵେଦାଧ୍ଯଯନଶୀଲାନାଂ ତପୋଵ୍ରତନିଷେଵିଣାମ୍
ବେଦ ପାଠ ଓ ତପସ୍ୟା, ବ୍ରତ ପାଳନରେ ନିଷ୍ଠାବାନ।
ଇତରେ ଯେ ଯଜ୍ଞଜୁଷସ୍ତେ ଵୈ ରକ୍ଷୋଗଣାସ୍ତ୍ରଯଃ
ଅନ୍ୟମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି—ସେମାନେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ତିନି ଶ୍ରେଣୀ।
ନିଶାଚରଗଣାସ୍ତେଷାଂ ଚତ୍ଵାରଃ କଵିଭିଃ ସ୍ମୃତାଃ
ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଚାରିଟି ନିଶାଚର ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ମୁନିମାନେ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି।
ଇତ୍ଯେତାଃ ସପ୍ତ ତେଷାଂ ଵୈ ଜାତଯୋ ରାକ୍ଷସାଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଏହିପରି ସାତଟି ରାକ୍ଷସ ବଂଶ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଵୃତ୍ତାକ୍ଷାଃ ପିଙ୍ଗଲାଶ୍ଚୈଵ ମହାକାଯା ମହୋଦରାଃ
ଗୋଲାକାର ଚକ୍ଷୁ, ପିଙ୍ଗଳ ରଙ୍ଗ, ବଡ଼ ଦେହ ଓ ବଡ଼ ପେଟ ଥିବା,
ଆକର୍ଣା ହାରିତସ୍ଯାଶ୍ଚ ମୁଞ୍ଜଧୂମ୍ରୋର୍ଧ୍ଵମୂର୍ଧଜାଃ
କାନ ଶୋଉଳକୁ ଛୁଏ, କେଶ ପିଙ୍ଗଳ ଓ ସିଧା ଉଠିଥିବା,
ତାମ୍ରାସ୍ଯା ଲଂବଜିହ୍ଵୋଷ୍ଠା ଲଂବଭ୍ରୂସ୍ଥୂଲନାସିକାଃ
ତାମ୍ର ମୁହଁ, ଲଟକୁଥିବା ଜିଭ୍ ଓ ଓଠ, ଲମ୍ବା ଭୃକୁଟି ଓ ମୋଟା ନାକ,
ମହାଘୋରସ୍ଵରାଶ୍ଚୈଵ ଵିକଟୋଦ୍ବଦ୍ଧପିଣ୍ଡିକାଃ
ଭୟଙ୍କର ସ୍ୱର ଓ ବିକୃତ ଫୁଲା ଅଙ୍ଗ ଥିବା,
ଦାରୁଣାଭିଜନାଃ କ୍ରୂରାଃ ପ୍ରାଯଶଃ କ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମିଣଃ
ଭୟଙ୍କର ବଂଶର, କ୍ରୁର, ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ କଷ୍ଟଦାୟକ କାମ କରୁଥିବା,
ଵିଚିତ୍ରାଭରଣାଶ୍ଚିତ୍ରମାଲ୍ଯଗନ୍ଧାନୁଲେପନାଃ
ବିଭିନ୍ନ ଆଭୂଷଣ, ମାଳା, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇ ଶୋଭିତ,
ଇତ୍ଯେତଦ୍ରୂପସାଧର୍ମ୍ଯଂ ରାକ୍ଷସାନାଂ ସ୍ମୃତଂ ବୁଧୈଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଏହି ଆକୃତି ଓ ସ୍ୱଭାବକୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି।
ପୁଲହସ୍ଯ ମୃଗାଃ ପୁତ୍ରାଃ ସର୍ଵେ ଵ୍ଯାଲାଶ୍ଚ ଦଂଷ୍ଟ୍ରିଣଃ
ପୁଲହଙ୍କର ସମସ୍ତ ପୁଅ ହେଉଛନ୍ତି ସବୁ ପଶୁ ଓ ଦାଁତିଆ ମୃଗ।
ଵାନରାଃ କିନ୍ନରାଶ୍ଚେଵ ମାଯୁଃ କିଂପୁରୁଷାସ୍ତଥା
ବାନର, କିନ୍ନର, ମାୟୁ ଓ କିଂପୁରୁଷମାନେ,
ଅନପତ୍ଯଃ କ୍ରତୁର୍ହ୍ଯସ୍ମିନ୍ସ୍ମୃତୋ ଵୈଵସ୍ଵତେଂଽତରେ
କ୍ରତୁଙ୍କୁ ବୈବସ୍ବତ ବଂଶରେ ସନ୍ତାନହୀନ ବୋଲି ମନ୍ୟାଯାଏ।
ଅତ୍ରେର୍ଵଶଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ତୃତୀଯସ୍ଯ ପ୍ରଜାପତେଃ
ଏବେ ମୁଁ ତୃତୀୟ ପ୍ରଜାପତି ଅତ୍ରିଙ୍କ ବଂଶ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି।
ବଦ୍ରାଶ୍ଵସ୍ଯ ଘୃତାଚ୍ଯାଂ ଵୈ ଦଶାପ୍ସରସି ସୂନଵଃ
ବଦ୍ରାଶ୍ୱଙ୍କ ଘୃତାଚୀ ଅପ୍ସରାଙ୍କ ଠାରୁ ଦଶଟି ପୁଅ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ବଲା ହଲା ଚ ସପ୍ତୈତା ଯା ଚ ଗୋଚପଲାଃ ସ୍ମୃତାଃ
ଏହି ସାତଜଣେ — ବଳା, ହଳା ଓ ଯେଉଁମାନେ ଗୋପାଳା ଭାବେ ପରିଚିତ, ସେମାନେ ଅଟୁଟ ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖିତ।
ତତ୍ର ଯୋ ଵଂଶକୃଚ୍ଚାସୌ ତସ୍ଯ ନାମ ପ୍ରଭାକରଃ
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଯିଏ ବାଂଶୀ ବଜାଉଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ପ୍ରଭାକର।
ସ୍ଵର୍ଭାନୁନା ହତେ ସୂର୍ଯେ ପତମାନେ ଦିଵୋ ମହୀମ୍
ସ୍ବର୍ଭାନୁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଆଘାତ କରିବା ସମୟରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆକାଶରୁ ପୃଥିବୀକୁ ପଡ଼ୁଥିଲେ,
ସ୍ଵସ୍ତି ତେସ୍ତ୍ଵିତି ଚୌକ୍ତୋ ଵୈ ପତନ୍ନିହ ଦିଵାକରଃ
ପଡ଼ୁଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ କୁହାଗଲା, 'ତୁମ ପାଇଁ ଶୁଭ ହେଉ', ଏହିପରି ଉଚ୍ଚାରଣ ହେଲା।