ଐଣେଯାନାଂ ଵିକାରାଣି ଶଂବୂକାନାଂ ତଥୈଵ ଚ
ସେ ଏହିପରି ଭାବରେ କଛୁଆ ଏବଂ ଶମୁକ ପ୍ରଜାତି ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।
ତଥା ଶଙ୍ଖଵିକାରାଣି ପରିଵୃତ୍ତା ଵ୍ଯଜାଯତ
ଏହିପରି ଭାବରେ ଶଂଖ ପ୍ରଜାତିର ବିଭିନ୍ନ ରୂପ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।
ଇତ୍ଯେଷ ହି ଋଷାଵଂଶଃ ପଞ୍ଚଶାଖଃ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତଃ
ଏଭଳି ଭାବରେ ଋଷା ନାମକ ପଞ୍ଚଶାଖୀ ବଂଶର ବିବରଣୀ ଦିଆଯାଇଛି।
ସଂସ୍ଵେଦଜଵିକାରାଣି ଯଥା ଯେଭ୍ଯୋ ଭଵନ୍ତି ହ
ଯେପରି ଘରମା ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନେ ଯେପରି ରୂପ ନେଇଥାନ୍ତି, ସେପରି ଏଠାରେ ଦେଖାଯାଏ।
ମନୁଷ୍ଯସ୍ଵେଦମଲଜା ଉଶନା ନାମ ଜନ୍ତଵଃ
ମଣିଷମାନଙ୍କର ଘରମ ଏବଂ ମଳରୁ 'ଉଶନା' ନାମକ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।
ଶଙ୍ଖୋପଲଵିକାରାଣି କୀଲକାଵରକାଣି ଚ
ଏଠି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଶଂଖ, ପଥର ଏବଂ କୀଟମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ଯଥା ଘର୍ମଦିତପ୍ପାଭ୍ଯଶ୍ଚାଭ୍ଦ୍ଯୋ ଵୃଷ୍ଟିଭ୍ଯ ଏଵ
ଯେପରି ତାପ, ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଲୋକ, ପାଣି ଏବଂ ବର୍ଷାରୁ ଜନ୍ମ ହୁଏ, ସେପରି।
ମକ୍ଷିକାଃ ପିଚ୍ଛଲା ଦେଶାସ୍ତଥା ତିତ୍ତିରିପୁତ୍ତିକାଃ
ମକ୍ଷିମାନେ, ପିଚ୍ଚଳ ପ୍ରାଣୀ ଏବଂ ଟିଟିରି ଓ ତାଙ୍କର ଛୁଆମାନେ ଏଭଳି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
ଜଲଜାଃ ସ୍ଵେଦଜାଶ୍ଚୈଵ ଜାଯନ୍ତେ ଜନ୍ତସ୍ତ୍ଵିମେ
ଏହି ପ୍ରାଣୀମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଜଳରେ ବା ଘରମରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି, ଏମିତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
ସିଂହଲା ରୋମଲାଶ୍ଚୈଵ ପିଚ୍ଛିଲାଃ ପରିକୀର୍ତ୍ତିତାଃ
ସିଂହଳା, ରୋମଳା ଏବଂ ପିଚ୍ଚଳ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଏଠି ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଶିଂବିଭ୍ଯୋ ମାଷମୁଦ୍ଗାନାଂ ଜାଯନ୍ତେ କୃମଯସ୍ତଥା
ଶିଂଭି ଗଛର ମାଛ ଓ ମୁଗ ଦାଳରୁ କୀଟପତଙ୍ଗ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।
ମୁଦ୍ଗେଭ୍ଯଃ ପନସେଭ୍ଯଶ୍ଚ ତଣ୍ଡୁଲେଭ୍ଯସ୍ତଥୈଵ ଚ
ମୁଗ ଦାଳ, ପନସ ଓ ଚାଉଳ ଦାଣାରୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
ଅନ୍ଯେଭ୍ଯୋ ଽପି ଚ ଜାଯନ୍ତେ ନ ହି ତେଭ୍ଯଶ୍ଚିରଂ ସଦା
ଅନ୍ୟ ଅନ୍ୟ ଜିନିଷରୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାଣୀ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହନ୍ତି ନାହିଁ।
ବହୂନ୍ଯହାନି ନିକ୍ଷିପ୍ତେ ସଂଭଵନ୍ତି ଚ ଗୋମଯେ
ଗୋବରକୁ ଅନେକ ଦିନ ପଡ଼ି ରଖିଲେ ବହୁ ପ୍ରକାର ପ୍ରାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ସଂସ୍ଵେଦଜାଶ୍ଚ ଜାଯନ୍ତେ ଵୃଶ୍ଚିକାଃ ଶୁଷ୍କଗୋମଯାତ୍
ଘମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବିଛି ମାନେ ଶୁଖିଲା ଗୋବରରୁ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।
ମତ୍ସ୍ଯାଦ୍ଯିଶ୍ଚ ଵିଵିଧା ଅନ୍ନକୂଟେ ଵିଶେଷତଃ
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମାଛ ଓ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ବିଶେଷକରି ଖାଦ୍ୟ ଢେରରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି।
ତଥନ୍ଯାନି ଚ ସକ୍ଷ୍ମାଣି ଜଲୌକାଦୀନି ଜାତଯଃ
ଏଭଳି ଅନ୍ୟ ଛୋଟ ଛୋଟ ପ୍ରାଣୀ, ଯେପରିକି ଜଳାଉକ ଓ ତାଙ୍କ ପ୍ରଜାତିମାନେ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।
ମାକ୍ଷିକାଣାଂ ଵିକାରାଣି ଜାଯନ୍ତେ ଜାତଯୋ ଽପରେ
ମକି ମାନେ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ଅନ୍ୟ ଅନ୍ୟ ପ୍ରଜାତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ମଶକାନାଂ ଵିକାରାଣି ଭ୍ରମରାଣାଂ ତଥୈଵ ଚ
ମଶା ଓ ଭୃଙ୍ଗୀମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଦେଖାଯାଏ।
ମଣିଚ୍ଛେଦାଃ ସ୍ମୃତା ଵ୍ଯାଲାଃ ପୋତଜାଃ ପରିକୀର୍ତ୍ତିତାଃ
ମଣି ଫାଟିଲେ ଯେଉଁ ସର୍ପ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି ଓ ନୌକାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ସର୍ପମାନେ ବିବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ଏଵମାଦିରସଂଖ୍ଯାତୋ ଗଣଃ ସଂସ୍ଵେଦଜୋ ମଯା
ଏଭଳି ଆରମ୍ଭରୁ ଯେତେ ସଂଖ୍ୟାର ସଂସ୍ୱେଦଜ ପ୍ରାଣୀ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମୁଁ ଗଣନା କରିଛି।
ଯେ ଚାନ୍ଯେ ନୈରୃତାଃ ସତ୍ତ୍ଵାସ୍ତେ ସ୍ମୃତା ଉପସର୍ଗଜାଃ
ଯେଉଁ ଅନ୍ୟ ନୈରୃତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୁଃଖରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବୋଲି ମନ୍ତ୍ରଣା କରାଯାଏ।
ପ୍ରାଯେଣ ଦେଵାଃ ସର୍ଵେ ଵୈ ଵିଜ୍ଞେଯା ହ୍ଯୁପପତ୍ତିଜାଃ
ପ୍ରାୟଃ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଉଚିତ ଉପାୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ବୋଲି ବୁଝିବା ଉଚିତ।
ଦୁଲ୍ଲୋଲକଂ ଲଲୋହଂ ଚ ସରମା ଦ୍ଵୌ ଵ୍ଯଜାଯତ
ଦୁଲ୍ଲୋଳକ, ଲଲୋହ ଓ ସରମା, ଏହି ଦୁଇ ଜଣ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଶ୍ଯାମାଶ୍ଚ ଶବଲାଶ୍ଚୈଵ ଲୋହିତା ଅଞ୍ଜନାସ୍ତଥା
ଶ୍ୟାମା, ଶବଳା, ଲୋହିତା ଓ ଅଞ୍ଜନା ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ସର୍ପାଣାଂ ସୁରସା ଜଜ୍ଞେ ଶନ୍ତ ନୈକଶିରୋଭୃତାମ୍
ସୁରସା ଅନେକ ମୁଣ୍ଡ ଥିବା ସର୍ପମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ।
ତମୋବହୁଲ ଇତ୍ଯେଷ ଗଣଃ କ୍ରୋଧଵଶାନ୍ଵଯଃ
ଏହି ଦଳଟି ଅଧିକ ଅନ୍ଧକାର ଭର୍ପୁର ଓ କ୍ରୋଧର ବଂଶଜ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଷଟ୍ କନ୍ଯାସ୍ତ୍ଵଭିଵିଖ୍ଯାତାସ୍ତା ମ୍ରାଯାଶ୍ଚ ଵିଜଜ୍ଞିରେ
ମ୍ରାୟାଙ୍କୁ ଛଅ ଝିଅ ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଅରୁଣସ୍ଯ ଚ ଗୃଦ୍ରୀ ତୁ ଵୀର୍ଯଵନ୍ତୌ ମହାବଲୌ
ଅରୁଣଙ୍କର ଗୃଦ୍ରୀ ନାମକ ଦୁଇଜଣ ପୁଅ ଥିଲେ, ସେମାନେ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପ୍ରବଳ ଥିଲେ।
ସଂପାତେର୍ଵିଜଯାଃ ପୁତ୍ରା ଦ୍ଵିରାସ୍ଯାଃ ପ୍ରସହଶ୍ଚ ଯେ
ସମ୍ପାତିଙ୍କର ପୁଅମାନେ ହେଲେ ବିଜୟ, ଦ୍ୱିରାସ୍ୟ ଓ ପ୍ରସହ।