ଶଙ୍କୁଚ୍ଛାଯା ଵିଶେଷେଣ ଵେଦିତଵ୍ଯାଃ ପ୍ରମାଣତଃ
ଘଡ଼ିଆଳର ଛାୟାକୁ ଠିକ୍ ଭାବେ ମାପିବା ଓ ବୁଝିବା ଦରକାର।
ଆଗ୍ନେଯଶ୍ଚାପି ଵିଜ୍ଞେଯଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯସ୍ତଥୈଵ ଚ
ଆଗ୍ନେୟ ଓ ପ୍ରଜାପତ୍ୟ ସମୟଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଜାଣିବା ଉଚିତ।
ସାଵିତ୍ରଶ୍ଚ ତଥା ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ରୋ ଵାଯଵ୍ଯଶ୍ଚେତି ସଂଗ୍ରହଃ
ଏହିପରି, ସାବିତ୍ର, ତ୍ୱଷ୍ଟ୍ର ଓ ବାୟବ୍ୟ ସମୟଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଗଣନା କରାଯିବ।
ଇନ୍ଦୋର୍ଗତ୍ଯୁଦଯା ଜ୍ଞେଯା ନାଡିକା ଆଦିତସ୍ତଥା
ଚନ୍ଦ୍ରର ଗତି ଓ ଉଦୟ, ଏବଂ ନାଡ଼ିକା ନାମକ ସମୟ ମାପକୁ ଆରମ୍ଭରୁ ଜାଣିବା ଦରକାର।
ସର୍ଵଗ୍ରହାଣାଂ ତ୍ରୀଣ୍ଯେଵ ସ୍ଥାନାନି ଵିହିତାନି ଚ
ସମସ୍ତ ଗ୍ରହମାନେ ପାଇଁ ତିନିଟି ଅବସ୍ଥା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୋଇଛି।
ସ୍ଥାନଂ ଜାରଦ୍ଗଵଂ ସଧ୍ଯେ ତଥୈରାଵତମୁତ୍ତରମ୍
ସାଧ୍ୟ ତାରାମାନେ ପାଇଁ ଜାରଦ୍ଗବ ଅବସ୍ଥା ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଏଇରାବତ ଅବସ୍ଥା ଅଛି।
ଅଶ୍ଵିନୀ କୃତ୍ତିକା ଯାମ୍ଯଂ ନାଗଵୀଥୀତି ଵିଶ୍ରୁତା
ଅଶ୍ୱିନୀ ଓ କୃତ୍ତିକା ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗର ନାଗମାର୍ଗ ବୋଲି ପରିଚିତ।
ପୁଷ୍ଯାଶ୍ଲେଷେ ତଥାଦିତ୍ଯଂ ଵୀଥୀ ଚୈରାଵତୀ ମତା
ପୁଷ୍ୟ ଓ ଆଶ୍ଲେଷା, ଏବଂ ଆଦିତ୍ୟ, ଏହାମାନେ ଏଇରାବତ ମାର୍ଗ ଭାବେ ଗଣାଯାନ୍ତି।
ପୂର୍ଵୋତ୍ତରେ ଚ ଫଲ୍ଗୁନ୍ଯୌ ମଘା ଚୈଵାର୍ଷଭୀ ସ୍ମୃତା
ପୂର୍ବ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗର ଦୁଇଟି ଫଲ୍ଗୁନୀ ଓ ମଘା, ଏହାମାନେ ବୃଷଭ ଗୋଷ୍ଠୀ ଭାବେ ପରିଚିତ।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ଵିଶାଖାନୁରାଧା ଵୀଥୀ ଜାରଦ୍ଗଵୀ ମତା
ଜ୍ୟେଷ୍ଠା, ବିଶାଖା ଓ ଅନୁରାଧା, ଏହାମାନେ ଜାରଦ୍ଗବ ମାର୍ଗ ଭାବେ ଗଣାଯାନ୍ତି।
ମୂଲଂ ପୂର୍ଵୋତ୍ତରାଷାଢେ ଅଜଵୀଥ୍ଯାଭିଶବ୍ଦିତେ
ମୂଳ ଓ ପୂର୍ବ ଉତ୍ତର ଆଷାଢ଼, ଏହାମାନେ ଅଜମାର୍ଗ ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖିତ।
ଵୈଶ୍ଵାନରୀ ଭାଦ୍ରପଦେ ରେଵତୀ ଚୈଵ କୀର୍ତ୍ତିତା
ବୈଶ୍ୱାନରୀ, ଭାଦ୍ରପଦା ଓ ରେବତୀ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି।
ଅଷ୍ଟାଵିଶତି ଯାଃ କନ୍ଯା ଦକ୍ଷଃ ସୋମାଯ ତା ଦଦୌ
ଅଷ୍ଟାବିଂଶତି କନ୍ୟାମାନେ ଦକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା ସୋମଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲେ।
ତାସାମପତ୍ଯାନ୍ଯଭଵନ୍ଦୀପ୍ତଯୋ ଽମିତତେଜସଃ
ସେମାନଙ୍କର ସନ୍ତାନମାନେ ଅପାର ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ।
ଚତୁର୍ଦଶା ମହାଭାଗାଃ ସର୍ଵାସ୍ତା ଲୋକମାତରଃ
ଚଉଦ ଜଣ ଅତି ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ମାଆ।
ସୁରଭିର୍ଵିନତା ତାମ୍ରା ମୁନିଃ କ୍ରୋଧଵଶା ତଥା
ସୁରଭି, ବିନତା, ତାମ୍ରା, ମୁନୀ ଓ କ୍ରୋଧବଶା ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ସ୍ଵାଯଂଭୁଵେ ଽନ୍ତରେ ତାତ ଯେ ଦ୍ଵାଦଶ ସୁରୋତ୍ତମାଃ
ପ୍ରିୟ, ସ୍ୱାୟଂଭୁବ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ବାରଟି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା ଥିଲେ।
ଉପସ୍ଥିତେଂଽତରେ ହ୍ଯସ୍ମିନ୍ପୁନର୍ଵୈଵସ୍ଵତସ୍ଯ ହ
ପୁନି ଭାଇବସ୍ବତ ମନ୍ବନ୍ତର ଆସିଲାବେଳେ,
ଏତାମେଵ ମହାଭାଗାମଦିତିଂ ସଂପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଵୈ
ସେ ସମସ୍ତେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଦେବତାମାନେ ଆଦିତିଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ,
ଗଚ୍ଛେମ ପୁତ୍ରତାମସ୍ଯାସ୍ତନ୍ନଃ ଶ୍ରେଯୋ ଭଵିଷ୍ଯତି
ଏବଂ ତାଙ୍କର ପୁଅ ହେଲେ; ଏହା ଆମ ପାଇଁ ମଙ୍ଗଳକର ହେବ।
ଜଜ୍ଞିରେ ଦ୍ଵାଦଶାଦିତ୍ଯା ମାରୀଯାତ୍କଶ୍ଯପାତ୍ପୁନଃ
କାଶ୍ୟପ ଓ ମାରୀଙ୍କଠାରୁ ପୁନି ବାରଟି ଆଦିତ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଵୈଵସ୍ଵତେଂଽତରେ ହ୍ଯସ୍ମିନ୍ନରନାରାଯଣୌ ତଦା
ଭାଇବସ୍ବତ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଏହି ସମୟରେ ନର ଓ ନାରାୟଣ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ଯଥା ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଲୋକେ ଽସ୍ମିନ୍ନୁଦଯାସ୍ତମଯାଵୁଭୌ
ଯେପରି ଏହି ସଂସାରରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଉଦୟ ଓ ଅସ୍ତ ଦୁହିଁଟି ଅଛି,
ଅଷ୍ଟାତ୍ମକେ ଽଣିମାଦ୍ଯେ ଚ ତସ୍ମାତ୍ତେ ଜଜ୍ଞିରେ ସୁରାଃ
ଏହି ଅଠଟି ଶକ୍ତି, ଯାହା ଅଣିମା ଆଦି ହେଉଛି, ସେଠାରୁ ଦେବତାମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ବ୍ରହ୍ମଶାପେନ ସଂଭୂତା ଜଯାଃ ସ୍ଵାଯଂଭୁଵେ ଜିତାଃ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଶାପରେ ଜୟମାନେ ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ ଓ ସ୍ୱାୟଂଭୁବ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଜିତିଗଲେ।
ତାମସେ ହରଯୋ ଦେଵା ଜାତାଶ୍ଚା ରିଷ୍ଟଵେ ତୁ ଵୈ
ତାମସ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ହରମାନେ ଦେବତା ହେଲେ ଓ ଦୁଃଖ ଆଣିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଧାତାର୍ଯମା ଚ ମିତ୍ରଶ୍ଚ ଵରୁଣୋଂଽଶୋ ଭଗସ୍ତଥା
ଧାତା, ଅର୍ଯ୍ୟମା, ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ଅଂଶ ଓ ଭଗା ମଧ୍ୟ,
ତତସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ତତୋ ଵିଷ୍ଣୁରଜଘନ୍ଯୋ ଜଘନ୍ଯଜଃ
ତାପରେ ତ୍ୱଷ୍ଟା, ତାପରେ ବିଷ୍ଣୁ, ସେ ଅନ୍ତିମ ଓ ସବୁଠାରୁ ଶେଷରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ସୁରଭ୍ଯାଂ କଶ୍ଯପାଦ୍ରୁଦ୍ରା ଏକାଦଶ ଵିଜଜ୍ଞିରେ
ସୁରଭି ଓ କାଶ୍ୟପଙ୍କଠାରୁ ଏଗାରୋଟି ରୁଦ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଅଙ୍ଗାରକଂ ତଥା ସର୍ପଂ ନିରୃତିଂ ସଦସତ୍ପତିମ୍
ଅଙ୍ଗାରକ, ସର୍ପ, ନିରୃତି ଓ ସତ୍-ଅସତ୍ର ସ୍ୱାମୀ,