ଏଵଂ ସର୍ଵେଷୁ ଵିଜ୍ଞେଯା ଅତୀତାନାଗତେଷ୍ଵିହ
ଏହିପରି ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକୁ, ଏଠାରେ ଗତ ଓ ଆଗାମୀ ସମୟରେ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା ବା ଘଟିବ, ତୁମେ ଜାଣିବାକୁ ଉଚିତ।
ପୃଥୋସ୍ତୁ ପୁତ୍ରୌ ଵିକ୍ରାନ୍ତୌ ଜଜ୍ଞାତେ ଽନ୍ତର୍ଦ୍ଧିପାଷନୌ
ପୃଥୁଙ୍କର ଦୁଇଜଣ ବିର ଓ ଅଲୌକିକ ଶକ୍ତି ସମ୍ପନ୍ନ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ହଵିର୍ଧାନାତ୍ଷଡାଗ୍ନେଯୀ ଧିଷଣାଜନଯତ୍ସୁତାନ୍
ହବିର୍ଧାନ ଓ ଅଗ୍ନିର କନ୍ୟା ଧିଷଣାଙ୍କଠାରୁ ପୁଅମାନେ ଜନ୍ମିଲେ।
ପ୍ରାଚୀନବର୍ହିର୍ଭଗଵାନ୍ମହାନାସୀତ୍ପ୍ରଜାପତିଃ
ପ୍ରାଚୀନବର୍ହି ନାମକ ମହାନ ଏବଂ ପୂଜ୍ୟ, ପ୍ରଜାପତି ହେଲେ।
ପ୍ରାଚୀନାଗ୍ରାଃ କୁଶାସ୍ତସ୍ଯ ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରାଚୀନବର୍ହ୍ଯସୌ
ତାଙ୍କର କୁଶ ଘାସ ପୂର୍ବଦିଗକୁ ଥିଲା, ଏହିକାରଣରୁ ସେ ପ୍ରାଚୀନବର୍ହି ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ।
ମହତସ୍ତପସଃ ପାରେ ସଵର୍ଣାଯାଂ ପ୍ରଜାପତିଃ
ମହାତ୍ମା ତପସ୍ୟାର ଶେଷରେ, ସବର୍ଣ୍ଣାଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରଜାପତି ଜନ୍ମିଲେ।
ସର୍ଵାନ୍ପ୍ରଚେତସୋ ନାମ ଧନୁର୍ଵେଦସ୍ଯ ପାରଗାନ୍
ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପୁଅ, ପ୍ରଚେତସ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ, ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ ହେଲେ।
ଦଶଵର୍ଷ ସହସ୍ରାଣି ସମୁଦ୍ରସଲିଲେଶଯାଃ
ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଯାଏଁ, ସେମାନେ ସମୁଦ୍ର ଜଳରେ ବସିଥିଲେ।
ଅରକ୍ଷ୍ଯମାଣାମାଵବ୍ରୁର୍ବଭୂଵାଥ ପ୍ରଜାକ୍ଷଯଃ
କେହି ରକ୍ଷା କରୁନଥିବାରୁ, ଗଛମାନେ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଭାବେ ବଢ଼ିଗଲେ ଏବଂ ପ୍ରଜାମାନେ କମିଗଲେ।
ନାଶକନ୍ମାରୁତୋ ଵାତୁଂ ଵୃତ୍ତଂ ଖମଭଵଦ୍ଦ୍ରୁମୈଃ
ବାୟୁ ବହିପାରୁନଥିଲା, ଗଛମାନେ ଆକାଶକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରିଥିଲେ।
ତଦୁପଶ୍ରୁତ୍ଯ ତପସା ସର୍ଵେ ଯୁକ୍ତାଃ ପ୍ରଚେତସଃ
ଏହି ଘଟଣା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ପ୍ରଚେତସ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ହେଲେ।
ଉନ୍ମୂଲାନଥ ଵୃକ୍ଷାଂସ୍ତାନ୍କୃତ୍ଵା ଵାଯୁରଶୋଷଯତ୍
ତାପରେ, ସେମାନେ ସେଇ ଗଛମାନେକୁ ଉପଢ଼େଇଦେଲେ, ବାୟୁ ତାକୁ ଶୁଖାଇଦେଲା।
ଦ୍ରୁମକ୍ଷଯମଥୋ ବୁଦ୍ଧ୍ଵା କିଞ୍ଚିଚ୍ଛିଷ୍ଟେଷୁ ଶାଖିଷୁ
ଗଛମାନେ ଧ୍ୱଂସ ହୋଇଯିବାକୁ ଦେଖି, କେବଳ କିଛି ଶାଖା ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଗଲା।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରଯୋଜନଂ ସତ୍ଯଂ ଲୋକସଂତାନକାରଣାତ୍
ଲୋକର ଅବିରତ ଚଳାଚଳ ପାଇଁ ଏହାର ସତ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ।
ଵୃକ୍ଷାଃ କ୍ଷିତ୍ଯାଂ ଜନିଷ୍ଯନ୍ତି ଶାମ୍ଯତାମଗ୍ନିମାରୁତୌ
ପୃଥିବୀରେ ପୁଣି ଗଛମାନେ ଜନ୍ମିବେ; ଅଗ୍ନି ଓ ବାୟୁ ଶାନ୍ତ ହେଉ।
ଭଵିଷ୍ଯଜ୍ଜନତା ହ୍ଯେଷା ଧୃତା ଗର୍ଭେଣ ଵୈ ମଯା
ଏହି ଆଗାମୀ ପ୍ରଜାମାନେ ମୋ ଗର୍ଭରେ ଧାରଣ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଭାର୍ଯା ଭଵତୁ ଵୋ ହ୍ଯେଷା ସୋମଗର୍ଭା ଵିଵର୍ଦ୍ଧିତା
ଏହି ଜଣେ ମହିଳା, ଯିଏ ସୋମଙ୍କୁ ଗର୍ଭରେ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଭଲଭାବେ ପାଳିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେ ତୁମର ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ ହେଉନ୍ତୁ।
ଅସ୍ଯାମୁତ୍ପତ୍ସ୍ଯତେ ଵିଦ୍ଵାନ୍ଦକ୍ଷୋ ନାମ ପ୍ରଜାପତିଃ
ତାଙ୍କଠାରୁ ଏକ ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଦକ୍ଷ ପ୍ରଜାପତି, ଯାହାଙ୍କ ନାମ ଦକ୍ଷ, ଜନ୍ମ ନେବେ।
ଅଗ୍ନିନାଗ୍ନିସମୋ ଭୂଯଃ ପ୍ରଜାଃ ସଂଵର୍ଦ୍ଧଯିଷ୍ଯତି
ସେ ଅଗ୍ନି ସମାନ ତେଜସ୍ବୀ ହେଇ, ସୃଷ୍ଟିକୁ ଆଉ ଅଧିକ ବଢ଼ାଇବେ।
ସଂତ୍ଦୃତ୍ଯ କୋପଂ ଵୃକ୍ଷେଭ୍ଯଃ ପତ୍ନୀଂ ଧର୍ମେଣ ମାରିଷାମ୍
ଗଛମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର କ୍ରୋଧକୁ ଦମନ କରି, ଧର୍ମପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମାରିଷାଙ୍କୁ ପତ୍ନୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବେ।
ଦଶଭ୍ଯସ୍ତୁ ପ୍ରଚେତୋଭ୍ଯୋ ମାରିଷାଯାଂ ପ୍ରଜାପତିଃ
ଦଶଜଣ ପ୍ରଚେତା ଓ ମାରିଷାଙ୍କୁ ନେଇ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଜନ୍ମ ହେବ।
ଅସୃଜନ୍ମନସା ତ୍ଵାଦୌ ପ୍ରଜା ଦକ୍ଷୋ ଽଥ ମୈଥୁନାତ୍
ଆରମ୍ଭରେ ଦକ୍ଷ ମନରେ ଚିନ୍ତା କରି ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟି କଲେ, ପରେ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ମିଳନ ଦ୍ୱାରା।
ଵିସୃଜ୍ଯ ମନସା ଦକ୍ଷଃ ପଶ୍ଚାଦସୃଜତ ସ୍ତ୍ରିଯଃ
ଦକ୍ଷ ପ୍ରଥମେ ମନରେ ଚିନ୍ତା କରି ସୃଷ୍ଟି କଲେ, ପରେ ସେ ନାରୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।
କାଲସ୍ଯ ନଯନେ ଯୁକ୍ତାଃ ସପ୍ତଵିଂଶତିମିନ୍ଦଵେ
ସେ ସପ୍ତବିଂଶତି ଜଣୀ, ଯେଉଁମାନେ କାଳର ଗତିରେ ଯୋଗ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଲେ।
ଦ୍ଵେ ଚୈଵ ବହୁପୁତ୍ରାଯ ଦ୍ଵେ ଚୈଵାଙ୍ଗିରସେ ତଥା
ଏବଂ ଦୁଇଜଣୀ ବହୁପୁତ୍ରଙ୍କୁ, ଦୁଇଜଣୀ ଆଉ ଅଙ୍ଗିରସଙ୍କୁ ଦେଲେ।
ଅନ୍ତରଂ ଚାକ୍ଷୁଷସ୍ଯାଥ ମନୋଃ ଷଷ୍ଠଂ ତୁ ଗୀଯତେ
ଚାକ୍ଷୁଷ ଏବଂ ମନୁଙ୍କ ଯୁଗ ମଧ୍ୟର ଅନ୍ତରଟି ଛଅଟିଏ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଵସୁଦେଵାଃ ଖଗା ଗାଵୋ ନାଗା ଦିତିଜଦାନଵାଃ
ବସୁଦେବ, ପକ୍ଷୀ, ଗାଈ, ସାପ, ଦାନବ ଏବଂ ଦିତିଙ୍କ ପୁଅମାନେ—
ସଂକଲ୍ପାଦ୍ଦର୍ଶନାତ୍ସ୍ପର୍ଶାତ୍ପୂର୍ଵାସାଂ ସୃଷ୍ଟିରୁଚ୍ଯତେ
ପୂର୍ବ ସୃଷ୍ଟି ଇଚ୍ଛା, ଦୃଷ୍ଟି ଏବଂ ସ୍ପର୍ଶ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିଲା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ସଂଭଵଃ କଥିତଃ ପୂର୍ଵଂ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଚ ମହାତ୍ମନଃ
ମହାତ୍ମା ଦକ୍ଷଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି ପୂର୍ବରୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
କଥଂ ପ୍ରାଚେ ତସ୍ତ୍ଵଂ ଚ ପୁନର୍ଲେଭେ ମହାତପାଃ
ହେ ମହାତପସ୍ବୀ, ଆପଣ କିପରି ପୁଣି ପୂର୍ବବତ୍ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ?