ଇତ୍ଯେତେ ନିଵସଂତୀହ ଦ୍ଵୌ ଦ୍ଵୌ ମାସୌ ଦିଵାକରେ
ଏହିମାନେ ଏଠାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟରେ ଦୁଇ ଦୁଇ ମାସ କରି ରହନ୍ତି।
ଗ୍ରାମଣ୍ଯଶ୍ଚ ତଥା ଯକ୍ଷା ଯାତୁଧାନାଶ୍ଚ ମୁଖ୍ଯଶଃ
ଏଭଳି ଗ୍ରାମଣ୍ୟ, ଯକ୍ଷ ଓ ମୁଖ୍ୟ ଯାତୁଧାନମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ଭୂତାନାଂ ଚଶୁଭଂ କର୍ମ ଵ୍ଯପୋହନ୍ତି ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତାଃ
ଏମାନେ ଜୀବମାନଙ୍କର ଅଶୁଭ କର୍ମକୁ ଦୂର କରନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଦୁରିତଂ ସୁପ୍ରଚାରାଣାଂ ଵ୍ଯପୋହନ୍ତି କ୍ଵଚି ତ୍କ୍ଵଚିତ୍
ଭଲ ଚରିତ୍ର ଥିବାମାନଙ୍କର ଦୁଃଖ କେବେ କେବେ ଏମାନେ ଦୂର କରନ୍ତି।
ଵର୍ଷନ୍ତଶ୍ଚ ତପନ୍ତଶ୍ଚ ହ୍ଲାଦଯନ୍ତଶ୍ଚ ଵୈ ପ୍ରଜାଃ
ଏମାନେ ବର୍ଷା, ତାପ ଓ ପ୍ରଜାମାନେ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ସ୍ଥାନାଭିମାନିନାମେତତ୍ସ୍ଥାନଂ ମନ୍ଵନ୍ତରେଷୁ ଵୈ
ମନ୍ବନ୍ତରମାନେ ଭିତରେ ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ଅବସ୍ଥାନରେ ଗର୍ବିତ, ଏହା ସେମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ।
ଚତୁର୍ଦଶସୁ ସର୍ଵେଷୁ ଗଣା ମନ୍ଵନ୍ତରେଷ୍ଵିହ
ଚଉଦ ମନ୍ବନ୍ତର ସମସ୍ତରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଗଣମାନେ ଏଠି ଅଛନ୍ତି।
ଗଚ୍ଛତ୍ଯସାଵୃତୁଵଶାତ୍ପରିଵୃତ୍ତରଶ୍ମିର୍ଦେଵାନ୍ ପିତୄ#ଂଶ୍ଚ ମନୁଜାଂଶ୍ଚ ହି ତର୍ପଯନ୍ଵୈ
ଏହି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଋତୁ ଅନୁଯାୟୀ ଚଳିଥାଏ, ତାଙ୍କର ରଶ୍ମି ଘୂରି ଘୂରି ଦେବତା, ପିତୃ ଓ ମଣିଷମାନେ ପାଇଁ ପୋଷଣ କରେ।
ଶୁକ୍ଲେ ତୁ ପୂର୍ଣଂ ଦିଵସକ୍ରମେଣ ତଂ କୃଷ୍ଣପକ୍ଷେ ଵିବୁଧାଃ ପିବନ୍ତି
ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରେ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିନରେ, ଦେବତାମାନେ ଏହାକୁ ପିଉନ୍ତି; କୃଷ୍ଣପକ୍ଷରେ—
ସୁଧାମୃତଂ ତତ୍ପିତରଃ ପିବନ୍ତି ଦେଵାଶ୍ଚ ସୌମ୍ଯାଶ୍ଚ ତଥୈଵ କାଵ୍ଯାଃ
ପିତୃମାନେ ସେଇ ଅମୃତକୁ ପିଉନ୍ତି, ଦେବତା, ସାଧୁମାନେ ଓ କାବ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ତେଣୁଁ ପିଉନ୍ତି।
ଵୃଷ୍ଟ୍ଯାଭିଵୃଦ୍ଧାଭିରଥୌଷଧୀଭିର୍ମର୍ତ୍ଯାଃ କ୍ଷୁଧଂ ତ୍ଵନ୍ନପାନୈର୍ଜଯନ୍ତି
ବର୍ଷା ଓ ଔଷଧି ଦ୍ୱାରା ମଣିଷମାନେ ବୃଦ୍ଧି ପାଆନ୍ତି, ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟ ଦ୍ୱାରା ଭୋକକୁ ଜୟ କରନ୍ତି।
ଅନ୍ନେନ ଶଶ୍ଵଚ୍ଚ ଦଧାତି ମର୍ତ୍ଯାନ୍ସୁର୍ଯସ୍ତପଂସ୍ତାନ୍ସୁବିଭର୍ତ୍ତି ଗୋଭିଃ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦା ମଣିଷମାନେ ପାଇଁ ଅନ୍ନ ଦେଇଥାଏ, ତାପ ଓ ଗାଈ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ପୋଷିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଵିସର୍ଗକାଲେ ଵିସୃଜଂଶ୍ଚ ତାଃ ପୁନର୍ବିଭର୍ତ୍ତି ଶଶ୍ଵତ୍ସଵିତା ଚରାଚରମ୍
ବିସର୍ଗ ସମୟରେ ସବିତା ସେଗୁଡିକୁ ପୁଣିଥରେ ଛାଡ଼ି, ସଦା ସର୍ବ ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳକୁ ପୋଷଣ କରନ୍ତି।
ତତଃ ପ୍ରମୁଞ୍ଚତ୍ଯପି ତାସ୍ତ୍ଵସୌ ହରିଃ ସମୂହ୍ଯମାନୋ ହରିଭିସ୍ତୁରଙ୍ଗମୈଃ
ତାପରେ ସେଗୁଡିକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି; ସେ ହରି, ତୀବ୍ର ଘୋଡ଼ାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଏକଠା ହେଉଛନ୍ତି।
ଭଦ୍ରୈସ୍ତୈରକ୍ରମୈରଶ୍ଵୈଃ ସ୍ପନ୍ଦନେ ଵୈଦିକକ୍ଷଯଃ
ସେଇ ଶୁଭ୍ର ଓ ନିର୍ମଳ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଦ୍ୱାରା ବେଦମୟ ଗତି ହୁଏ।
ସପ୍ତଦ୍ଵୀପସମୁଦ୍ରାନ୍ତାଂ ସପ୍ତଭିଃ ସପ୍ତଭିର୍ହଯୈଃ
ସାତଟି ଘୋଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ସେ ସାତଟି ଦ୍ୱୀପ ଓ ସମୁଦ୍ରକୁ ଚାଲିଯାନ୍ତି।
କାମରୂପୈଃ ସକୃଦ୍ଯୁକ୍ତୈର୍ଵାମତସ୍ତୈର୍ମନୋଜଵୈଃ
ଏହି ମନୋଜବ ଘୋଡାଗୁଡିକ ଯେଉଁମାନେ ଇଚ୍ଛାମତେ ଆକାର ଧରିପାରନ୍ତି, ସେମାନେ ବାମପାଶରେ ଏକାଥରେ ଯୋଗ ହୋଇଛନ୍ତି।
ତ୍ର୍ଯଶୀତିମଣ୍ଡଲଶତଂ ଭ୍ରମନ୍ତ୍ଯବ୍ଦେନ ତେ ହଯାଃ
ସେ ଘୋଡାଗୁଡିକ ଏକ ବର୍ଷରେ ଏଠିଏଠି ତିରିଆଁଶ ମଣ୍ଡଳ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ କରନ୍ତି।
କଲ୍ପାଦୌ ସଂପ୍ର ଯୁକ୍ତାସ୍ତେ ଵହନ୍ତ୍ଯାଭୂତସଂପ୍ଲଵାତ୍
କଳ୍ପର ଆରମ୍ଭରେ ଏଭଳି ଯୋଗ ହୋଇ, ସେମାନେ ମହାପ୍ରଳୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କୁ ବହନ କରନ୍ତି।
ଵଚୋଭିରଗ୍ର୍ଯୈର୍ଗ୍ରଥିତୈଃ ସ୍ତୂଯମାନୋ ମହର୍ଷିଭିଃ
ମହାର୍ଷିମାନେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଏବଂ ସୁନିଖିଳ ଶବ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି।
ପତଙ୍ଗୈଃ ପତଗୈରଶ୍ଵୈର୍ଭ୍ରମମାଣୋ ଦିଵସ୍ପତିଃ
ଦିନର ନାଥ, ପଙ୍ଗପଙ୍ଗ ହସ୍ତୀ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଘୋଡାମାନେ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ଷିପ୍ତ କରାଯାଇ ଚଳିଥିବେ।
ଵାମଦକ୍ଷିଣତୋ ଯୁକ୍ତା ଦଶ ତେନ ଚରନ୍ତ୍ଯସୌ
ତାଙ୍କୁ ଦଶଟି ଘୋଡା ଯୋଗ ହୋଇଛନ୍ତି, ପାଞ୍ଚଟି ବାମପାଶରେ ଏବଂ ପାଞ୍ଚଟି ଡାହାଣପାଶରେ, ଏଭଳି ତିନିଁ ଚଳନ କରନ୍ତି।
ହ୍ରାସଵୃଦ୍ଧୀ ତଥୈଵାସ୍ଯ ରଶ୍ମୀନାଂ ସୂର୍ଯଵତ୍ସ୍ମୃତେ
ତାଙ୍କର କିରଣଗୁଡିକ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ପରି, ଏହିପରି ହ୍ରାସ ଓ ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ ବୋଲି କହାଯାଏ।
ଅପାଂ ଗର୍ଣାତ୍ସମୁତ୍ପନ୍ନୋ ରଥଃ ସାଶ୍ଵଃ ସସାରଥିଃ
ତାଙ୍କର ରଥ, ଘୋଡା ଓ ସାରଥି ସହିତ, ଜଳରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି।
ଦଶଭିସ୍ତୁ କୃଶୈର୍ଦିଵ୍ଯୈରସଂଗୈସ୍ତୈର୍ମନୋଜଵୈଃ
ଦଶଟି କ୍ଷୀଣ, ଦିବ୍ୟ, ଅକ୍ଳାନ୍ତ, ମନୋଜବ ଘୋଡା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଯୋଗ କରାଯାଇଛି।
ସଂଗୃହୀତରଥେ ତସ୍ମିଞ୍ଶ୍ଵେତଶ୍ଚକ୍ଷୁଃଶ୍ରଵାଶ୍ଚ ଵୈ
ଏହି ଏକତ୍ରିତ ରଥରେ ଶ୍ୱେତ ଓ ଚକ୍ଷୁଃଶ୍ରବା ଅଛନ୍ତି।
ଯଜୁଶ୍ଚଣ୍ଡମନାଶ୍ଚୈଵ ଵୃଷୋ ଵାଜୀ ନରୋ ହଯଃ
ଯଜୁ, ଚଣ୍ଡ, ମନସ, ବୃଷ, ବାଜୀ, ନର ଓ ହୟ।
ଇତ୍ଯେତେ ନାମଭିଃ ସର୍ଵେ ଦଶ ଚନ୍ଦ୍ରମସୋ ହଯାଃ
ଏଭଳି, ଏହି ଦଶଟି ନାମରେ ଚନ୍ଦ୍ରମାଙ୍କ ଦଶଟି ଘୋଡା ଅଛନ୍ତି।
ଦେଵୈଃ ପରିଵୃତଃ ସୋମଃ ପିତୃଭିଶ୍ଚୈଵ ଗଚ୍ଛତି
ଦେବମାନେ ଓ ପିତୃମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି ଥିବା ସୋମ ଆଗେଇଯାଉଛନ୍ତି।
ଆପୂର୍ଯତେ ପରସ୍ଯାନ୍ତେ ସତତଂ ଦିଵସକ୍ରମାତ୍
ପ୍ରତି ଅର୍ଦ୍ଧମାସର ଶେଷରେ, ଦିନର ଅନୁକ୍ରମରେ ସେ ସଦା ଭରିଯାଉଛନ୍ତି।