ସମସ୍ତେ ଏକାଗ୍ର ଭକ୍ତିଶୀଳା ଜନନୀ, ଯୋଗର ମାତୃ ଥିଲେ। ଡକ୍ଷଙ୍କର ଝିଅମାନେ—ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଧୃତି, ତୁଷ୍ଟି, ପୁଷ୍ଟି, ମେଧା ଏବଂ କ୍ରିୟା—ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଧର୍ମ ଭଗବାନ ସ୍ୱୟଂ ପତ୍ନୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଏହିଠାରେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଏଗାରୋଟି ଝିଅ, ଯେଉଁମାନେ ଅଧିକ କନିଷ୍ଠ ଏବଂ ଶୁଭ୍ର ନୟନୀ, ସେମାନେ ଥିଲେ—ସନ୍ନତି, ଅନସୂୟା, ଊର୍ଜା, ସ୍ୱାହା ଏବଂ ସ୍ୱଧା। ଏହି ଝିଅମାନେ ରୁଦ୍ର, ଭୃଗୁ, ମରୀଚି, ଅଙ୍ଗିରା, ପୁଲହ, କ୍ରତୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଯାଇଥିଲେ। ଡକ୍ଷ, ସତୀଙ୍କୁ ଭବକୁ, ଖ୍ୟାତିଙ୍କୁ ଭୃଗୁକୁ, ପ୍ରୀତିକୁ ପୁଲସ୍ତ୍ୟକୁ ଏବଂ କ୍ଷମାକୁ ପୁଲହକୁ ଦେଇଥିଲେ। ଶକ୍ତିକୁ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଏବଂ ସ୍ୱାହାକୁ ଅଗ୍ନିକୁ ଦେଇଥିଲେ। ଏହି ସମସ୍ତ ଉତ୍ତମ ସନ୍ତାନମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ ସ୍ଥିର ହୋଇଥିଲେ। ଶ୍ରଦ୍ଧାଙ୍କୁ କାମ ନାମକ ପୁଅ ହେଲେ, ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ମାନ ନାମକ ପୁଅ ତିନି। ପୁଷ୍ଟିଠାରୁ ଲାଭ ଏବଂ ମେଧାଠାରୁ ଜ୍ଞାନ ଓ ଶିକ୍ଷା ଜନ୍ମିଥିଲା। ବୁଦ୍ଧିଠାରୁ ବିବେକ, ଜାଗୃତି ଓ ସଚେତନତା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା। ଶାନ୍ତିଠାରୁ କୁଶଳ ଏବଂ ସିଦ୍ଧିଠାରୁ ସୁଖ ଜନ୍ମିଥିଲା। କାମଠାରୁ ଆନନ୍ଦ ଏବଂ ସିଦ୍ଧିଦେବୀଠାରୁ ମଧୁର ଫଳ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା। ଅଧର୍ମଠାରୁ ହିଂସା, ମିଥ୍ୟା ଓ ଧୂର୍ତ୍ତତା ଜନ୍ମିଥିଲା। ତାହାଠାରୁ ମାୟା ଓ ବେଦନା, ଏହି ଦୁଇ ଜୁଡି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ବେଦନାଠାରୁ ଦୁଃଖ ଜନ୍ମିଲା, ଯାହା ରୌରବରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ। ଏହି ସମସ୍ତ ଦୁଃଖର ପରିଚାୟ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ଅଧର୍ମର ଚିହ୍ନ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏପରି ଭାବେ ଏହି ଅନ୍ଧକାରମୟ ସୃଷ୍ଟି ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ହେଲା। ଧର୍ମ, ତାଙ୍କର ପତିବ୍ରତା ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଭାବି, ସ୍ୱୟଂ ନିଜ ଶରୀରରୁ ସନ୍ତାନ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ସେ ହଜାର ହଜାର ଚର୍ମବସ୍ତ୍ରଧାରୀ ସନ୍ତାନ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ସେ ରଙ୍ଗୀନ, ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ, କପର୍ଦୀ, ନୀଳ ଓ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଜନ୍ମାଇଲେ। ବିଶାଳ ଆକୃତି, ବିକୃତ ଦେହ ଓ ସୁନ୍ଦର ରୂପୀ, ଏହି ପ୍ରକାର ଅନେକ ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ସେ ଶତ ହଜାର ବାହୁଧାରୀ, ସ୍ୱର୍ଗ, ପୃଥିବୀ ଓ ଆକାଶରେ ବିହାର କରୁଥିବା, ଏପରି ଅନେକ ଜନ୍ମାଇଲେ। ସେ ଖାଦ୍ୟଭୋଜୀ, ମାଂସଭୋଜୀ, ଘୃତପାନୀ ଓ ସୋମପାନୀ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ଶରୀର ସୁକୁମାର ଯୋଦ୍ଧା, ଧନୁର୍ଧରୀ, ତଳୱାର ଓ ଢାଲ ଧାରୀ, ପାଠ, ପାଠନ, ଅଭ୍ୟାସ ଓ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିବା ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀ, ତପସ୍ବୀ, ଦୃଷ୍ଟିମାନ୍ତ ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ତିଆରି କଲେ। ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଅଦୃଶ୍ୟ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ବୀ ମହାଯୋଗୀ ଥିଲେ। ଏଭଳି ରୁଦ୍ର ସେହି ଦେବତାମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇନଥିଲେ, ସେମାନେ ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ଅସ୍ଥିର ବା ଅତ୍ୟଧିକ ପ୍ରାଣୀ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯେଉଁମାନେ ମୃତ୍ୟୁରୁ ମୁକ୍ତ, ସେମାନେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତିନାହିଁ। ତେଣୁ, ମୁଁ ପ୍ରାଣୀ ସୃଷ୍ଟି କରିବି; ତୁମେ ମଧ୍ୟ କର, ଭଗବନ୍। ମୋ ଆତ୍ମାରୁ ହଜାର ହଜାର ରୁଦ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି। ଏହି ରୁଦ୍ରମାନେ ପୃଥିବୀ ଓ ଆକାଶରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ସେମାନେ ଯଜ୍ଞ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବେ। ସେମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କ ସହ ଉପାସ୍ୟ ହୋଇ, ଯୁଗାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏଠାରେ ରହିବେ। ଏପରି ସମୟରେ ପ୍ରଜାପତି, ଭୀମଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ସେ ଦୃଶ୍ୟ ହେଉଥିଲେ। ଏପରି ଭାବେ ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ କଥା ବୁଝିବା ପରେ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ଘଟିଗଲା।