ମୂର୍ଖତା ଓ ଭ୍ରମରେ ପଡି ଲୋକମାନେ ପୁନିଥରେ ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ସମସ୍ତ ଦଶାକୁ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରହ୍ମା ଠିକ୍ ଭାବରେ ବୁଝିପାରିଲେ। ସେଉଁଠି ବ୍ରହ୍ମା ଯଜ୍ଞ, ଅଧ୍ୟୟନ, ଦାନ ଓ ଦାନ ଗ୍ରହଣର କାର୍ଯ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କଲେ। ଏହାସହିତ ପଶୁପାଳନ, ବ୍ୟବସାୟ ଓ କୃଷି କାର୍ଯ୍ୟ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଦେଲେ। ପୁନିଥରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ବୈଶ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ସାଧାରଣ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କଲେ। ସେମାନଙ୍କୁ ଏଠାରେ ଏକାଏକାରେ କାମ ଦ୍ୱାରା ଜୀବିକା ଦେଲେ। ଯଜ୍ଞାଦି କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଜାପତି ସନ୍ତାନମାନଙ୍କର ଅଂଶ ବୋଲି ସ୍ମୃତିରେ ରହିଛି। ବୈଶ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ମାରୁତର ସ୍ଥାନ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହୋଇଛି, ଯେଉଁମାନେ ନିଜ କାମରେ ଜୀବନ ଉପାର୍ଜନ କରନ୍ତି। ଏହିଭଳି ସଦ୍ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଏବଂ ନୀତି ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ଚତୁର୍ଣ୍ଣ ବର୍ଣ୍ଣମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ ଏଭଳି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ଏପରେ, ବର୍ଣ୍ଣବ୍ୟବସ୍ଥା ସ୍ଥାପିତ ହେବା ପରେ, ସେ ଆଶ୍ରମବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କଲେ। ପ୍ରଭୁ ପ୍ରାଚୀନ ଭଳି ଚାରିଟି ଆଶ୍ରମ ସ୍ଥାପନ କଲେ। ଯେଉଁମାନେ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପୂରଣ କରି ଆଶ୍ରମରେ ରହନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହାର ଫଳ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି। ବ୍ରହ୍ମା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧର୍ମ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କଲେ। ପୂର୍ବରୁ ଗୃହସ୍ଥ ଆଶ୍ରମ ଚାରିଟି ବର୍ଣ୍ଣ ମିଶିଥିବା ଭାବରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା। ଏବେ ମୁଁ କ୍ରମଶଃ ଏହାର ବ୍ରତ ଓ ନିୟମ ସହିତ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି। ଏହିଭଳି ଗୃହସ୍ଥର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସଂଗ୍ରହ ଅଟୁଟ ଅଛି। ବିଦ୍ୟା ଅନ୍ୱେଷଣ କରୁଥିବା ଛାତ୍ରଙ୍କର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ହେଉଛି ଗୁରୁସେବା ଓ ଭିକ୍ଷାଟଣା। ଅରଣ୍ୟବାସୀମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରତିଦିନ ଦୁଇ ବେଳା ସ୍ନାନ, ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର ଦେଖାଯାଇଛି। ସତର୍କତା, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ, ପ୍ରାଣୀମାନେ ପାଇଁ କରୁଣା ଓ କ୍ଷମା ଏହାର ଅଂଶ। ଏହି ଦଶଧର୍ମ ସ୍ୱୟଂଭୂଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘୋଷିତ। ସେ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ ବି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରିଥିଲେ। ଏହିମାନେ ଗୁରୁସହିତ ବାସ କରୁଥିବା ଛାତ୍ରମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ ଭାବରେ ସ୍ମୃତ। ଗୃହସ୍ଥମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରଜାପତ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଓ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ ଲୟ ରହିଛି। ଅନ୍ୟ ଆଶ୍ରମମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ ବ୍ରହ୍ମସ୍ଥିତିରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ପିତୃୟାନର ଚାରିଟି ପଥ କଥାହୋଇଛି। ଏହି ପିତୃୟାନ ପଥ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦ୍ୱାର ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଯେତେବେଳେ ନିଜ-ନିଜ ବର୍ଣ୍ଣର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନିଷ୍ଠାରେ ଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉନାହାନ୍ତି, ବ୍ରହ୍ମା ନିଜ ଦେହରୁ ସେମାନେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କଲେ, ସେମାନେ ନିଜ ପରି ସମାନ ଥିଲେ। ଏପରେ ସେ ମନସ୍ପୁତ୍ରମାନେ ପୁନି ଉତ୍ପନ୍ନ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହିମାନେ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ, ମୋକ୍ଷ ଓ ଉପାୟ ସାଧନ କରୁଥିଲେ। ଯେଉଁମାନେ ଯୁଗ ଓ ଧର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ପ୍ରାଣୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ବ୍ରହ୍ମା ଧ୍ୟାନ କରି ନିଜ ମନରୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଜା ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ପୂର୍ବ ଏକ କଳ୍ପରେ, ଏଠାରେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରଜା ଦେବମାନେ ଓ ତାଙ୍କର ଅନୁସୃତିରେ ଥିଲେ। ମନ୍ବନ୍ତର ପରମ୍ପରାରେ ସେମାନେ ପ୍ରଥମେ ସବୁଠାରୁ ଅପରିପକ୍ୱ ଥିଲେ। ସେ ସମୟରେ ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ସଦ୍କର୍ମ ଓ ଅସଦ୍କର୍ମ ଯୋଗିଥିଲା, ଯାହା କମିଥିଲା ନାହିଁ। ଦେବ, ଅସୁର, ପିତୃ, ଏବଂ ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ—ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରାଣୀମାନେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ପାଇଁ ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରହ୍ମା ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ଏହି ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉଥିବା କ୍ଷୁଦ୍ର କ୍ଷୁଦ୍ର ଫଳ ଓ ତାହାର କାରଣ ସହିତ, ସେଠାରୁ ଦେବ, ଅସୁର, ପିତୃ ଓ ମନୁଷ୍ୟ—ଏହି ଚାରି ପ୍ରକାରର ଗୋଷ୍ଠୀ ଉପଜିଲା। ପୁନି, ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏକତ୍ୱରେ ଥିବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଏକ ଅଂଶ ଯାହା ଅନ୍ଧକାର ଥିଲା, ସେଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।