ସମସ୍ତ ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ପ୍ରାଣୀମାନେ, ଏହି ସହ ନଦୀ-ପହାଡ଼ମାନେ ମଧ୍ୟ, ସମୟର ଚକ୍ରରେ ଏକ ସମୟ ଏମିତି ହୁଏ ଯେ, ସୂର୍ଯ୍ୟର ତୀବ୍ର କିରଣରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଅସାହୟ ହୋଇ ପଡ଼ନ୍ତି। ସମୟର ଶେଷରେ ସେମାନଙ୍କର ଦେହ ଜଳିଯାଏ, ଏହି ଜଳନ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ପାପ ଶୁଧ୍ଧ ହୋଇଯାଏ। ଏପରେ, ସେମାନେ ପୁନଃ ଏହି ପୃଥିବୀରେ ସମାନ ଆକୃତିର ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ନୂତନ ସୃଷ୍ଟିରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମନସ୍ପୁତ ପୁତ୍ରମାନେ ଏଠାରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି। ସେଇ ସମୟରେ, ସପ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟର ତାପରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଲୋକ ଦହିଯାଏ। ସମୁଦ୍ର ଓ ମେଘଜ ଜଳ, ଏହି ସହ ବୃହତ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ଜଳ, ଏବଂ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଜଳ ଆସେଓଯାଏ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଏହି ତାପରେ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ଜଳ ତାହାର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦ୍ୱାରା ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ, ଏହି ପ୍ରଭା ଏବଂ ବ୍ୟାପ୍ତି ପାଇଁ 'ଭା' ଶବ୍ଦ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ। ଏହା ପୃଥିବୀର ମଧ୍ୟରେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବ୍ୟାପିଯାଏ। 'ଶର' ମୂଳ ଶବ୍ଦକୁ ବିଭିନ୍ନ ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଏ। ହଜାର ଯୁଗ ଶେଷରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଦିନ ଶେଷ ହେବାବେଳେ, ପୃଥିବୀର ଉପର ଆଗ୍ନି ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଉଥିବା ସମୟରେ, ସେହି ଜଳରେ ସମସ୍ତ ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ବିଲିନ ହୋଇଯାଏ। ଏହି ଭାବେ, ବ୍ରହ୍ମା, ସେଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁରୁଷ, ଏହି ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି। ଏକମାତ୍ର ସମୁଦ୍ରରେ, ଯେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ବିଲିନ ହୋଇଯାଏ, ସେଠାରେ ନାରାୟଣ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏକ ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରାଯାଏ। ସମସ୍ତ ଜଳରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ହେଉଥିବାରୁ, ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ 'ନାରାୟଣ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ସେ ହେଉଛନ୍ତି ସହସ୍ରବାହୁ, ପ୍ରଥମ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ତିନି ବେଦର ମୂର୍ତ୍ତିମାନ ପୁରୁଷ। ସେ ହେଉଛନ୍ତି ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ, ମହାତ୍ମା, ମନସ୍ତିତିରୁ ପରେ ଉଦ୍ଭବ ହୋଇଥିବା ପୁରୁଷ। କଳ୍ପର ଶେଷରେ, ଯେତେବେଳେ ଅନ୍ଧକାର ବଢ଼ିଯାଏ, ସେଉଁଠି କାଳ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶକ୍ତି ହୋଇ ସମସ୍ତକୁ ପୁନର୍ବାର ଗ୍ରସଣ କରେ। ସେ ତିନିଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇ, ତିନି ଲୋକରେ ଚଳିଯାନ୍ତି। ପୁଣି ସେଇ ଏକମାତ୍ର ସମୁଦ୍ରରେ ସମସ୍ତ ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ବିଲିନ ହୋଇଯାଏ। ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମା, ଯିଏକି ନାରାୟଣ ଭାବରେ ପରିଚିତ, ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି। ମହସ୍ ଲୋକର ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ, ଅର୍ଥାତ୍ କାଳକୁ, ଶୟନାଶୀଳ ଦେଖନ୍ତି। ସେଇ ମହାନ ଲୋକମାନେ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଖାଉଥିବାବେଳେ, ମହତ୍ତ୍ୱ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱ ଚଳିତ ହେଉଥିଲା। ମହତ୍ର ଧୃତି ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ମହାଋଷିମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ପୂର୍ବ କଳ୍ପରେ ସତ୍ତ୍ୱ ଆଦି ଯେଉଁ ସପ୍ତ ମହାଋଷି ଥିଲେ, ସେମାନେ ପୁଣି ଏହି ସମୟରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସେମାନେ ତାହା ପ୍ରକାଶ ପାଇଲେ, ଯେଉଁଥିରେ କାଳ ଶୟନାଶୀଳ ଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମା କଳ୍ପନା ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ଏହିଠାରୁ ଏହାକୁ 'କଳ୍ପ' କୁହାଯାଏ। ପ୍ରକଟ ଓ ଅପ୍ରକଟ, ହେ ମହାଦେବ, ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ତାଙ୍କର ଅଧିନରେ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ପୂର୍ବ ଅବସ୍ଥା ଥିଲା। ଏବେ ମୁଁ ଏହି କଳ୍ପକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି, ଆପଣ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣନ୍ତୁ। ରାତି ଶେଷରେ, ବ୍ରହ୍ମା ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ଏହି ଅନ୍ଧକାର ସମୁଦ୍ରରେ ବିଲିନ ହୋଇଯାଏ। ଏହା ସମୟରେ, ଯେତେବେଳେ ଭାଗ ହୋଇ ମୂଳ ତତ୍ତ୍ୱ କିମ୍ବା କେବଳ ଶୁଦ୍ଧ ସତ୍ତା ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଯାଏ, ସେଉଁଠି, ଇଚ୍ଛା ଓ ଶକ୍ତିରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମା ସ୍ୱଚ୍ଛନ୍ଦ ଚିନ୍ତାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି। ସେ ଜାଣିଥିଲେ ଯେ, ପୃଥିବୀ ସେହି ଜଳର ମଧ୍ୟରେ ଅଛି। ପୂର୍ବ କଳ୍ପରୁ ଯେପରି ମନେ ପକାଯାଏ, ସେ ଦେବତା ପୁନି ସେଇ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ସେଇ ପ୍ରଜାପତି, ଜଳରେ ବିଲିନ ଥିବା ପୃଥିବୀକୁ ଆବଶ୍ୟକ କରିଥିଲେ। ସମୁଦ୍ରରେ ଥିବା ସମୁଦ୍ରଜନ୍ୟ, ନଦୀରେ ଥିବା ନଦୀଜନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ପୁନଃ ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ।