ସମସ୍ତଙ୍କ ସହିତ, ସେମାନଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଉପକରଣଗୁଡ଼ିକ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଅଧିକାର ସମାପ୍ତ ହୋଇଯାଇଛି, ସେମାନେ ନିଜ-ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ସ୍ଥିର ରହନ୍ତି। ସ୍ୱାଭାବିକ ଉପକରଣ ସହିତ ସେମାନେ ନିଜ ଆତ୍ମାରେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ରହନ୍ତି। ବ୍ୟକ୍ତିମାନ୍ୟର ବହୁତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ସେହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୁଏ। ମୁକ୍ତ ଓ ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରକୃତିକୁ ଏକତାରେ ବୁଝିବା ଉଚିତ। ଶାନ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କର ଅଗ୍ନି ଭଳି, ଅସତ୍ତା ପୁଣି ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ। ଏହା ସହିତ, ମହର୍ଲୋକ ଉପଲବ୍ଧ ହୁଏ। ଗନ୍ଧର୍ବ, ପିଶାଚ, ମନୁଷ୍ୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ସେମାନେ ସେଇ ସମୟରେ ପୃଥିବୀର ନିବାସୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥାନ୍ତି। ତାପରେ, ସେମାନେ ସାତଟି କିରଣ ହୋଇ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣେ ଏକ ଏକ ସୂର୍ଯ୍ୟ ହେବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଚରାଚର, ସମସ୍ତ ନଦୀ ଓ ପର୍ବତ, ସମସ୍ତେ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ଦଗ୍ଧ ହୋଇ ଅସହାୟ ହୋଇଯାନ୍ତି। ସେଠାରେ ସେମାନଙ୍କର ଶରୀର ଦଗ୍ଧ ହୋଇଯିବା ସମୟରେ, ଯୁଗର ଶେଷରେ ସେମାନଙ୍କର ପାପ ଶୁଧ୍ଧ ହୋଇଯାଏ। ପରେ, ସେମାନେ ପୁଣି ସମାନ ଆକୃତିର ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି। ନୂତନ ସୃଷ୍ଟିରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମନସ ପୁତ୍ରମାନେ ଏଠାରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି। ଏବଂ ସେଇ ସମୟରେ, ସାତଟି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଜଗତ ଦଗ୍ଧ ହେଉଛି। ସମୁଦ୍ର ଜଳ, ମେଘ ଜଳ ଓ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ଜଳ, ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଜଳ ଆସିଯାଏ ଓ ଯାଏ, ସେଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଏହିଠାରେ ଦେଖାଯାଏ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ନିଜ ତେଜ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୁଏ, ଏବଂ 'ଭା' ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟାପ୍ତି ଓ ତେଜସ୍ୱିତା ପ୍ରକାଶ ପାଏ। ଏହି ତେଜ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀରେ ସବୁଦିଗରେ ବ୍ୟାପି ଯାଏ। 'ଶର' ଧାତୁ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ। ହଜାର ଯୁଗ ଶେଷରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦିନ ଶେଷ ହେବା ସମୟରେ, ସେଇ ଜଳରେ, ପୃଥିବୀର ପୃଷ୍ଠରୁ ଅଗ୍ନି ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯିବା ସମୟରେ, ବ୍ରହ୍ମା, ସେଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁରୁଷ, ଏହି ଜଗତକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି। ଏହି ସମୟରେ, ସେଇ ଏକମାତ୍ର ସମୁଦ୍ରରେ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ନଶ୍ୱର ହୋଇଯାଏ। ଏଠାରେ ନାରାୟଣ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏକ ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରାଯାଏ—ସେଠାରେ ସମସ୍ତ କିଛି ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉଥିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ 'ନାରାୟଣ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ସେ ହଜାର ବାହୁ, ପ୍ରଥମ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ତିନି ବେଦ ରୂପୀ ପୁରୁଷ। ସୁବର୍ଣ୍ଣଗର୍ଭ, ମହାତ୍ମା ପୁରୁଷ, ମନସ ଉପରେ ଅତିତ ହୋଇ ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ। କଳ୍ପ ଶେଷରେ, ଅନ୍ଧକାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲେ, କାଳ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ହୋଇ ପୁଣି ସବୁକିଛି ନିଗଳନ କରେ। ସେ ତିନିଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇ ତିନି ଲୋକରେ ବ୍ୟାପି ଯାଏ। ପୁଣି ଏହି ଏକମାତ୍ର ସମୁଦ୍ରରେ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ନଶ୍ୱର ହୋଇଯାଏ। ବ୍ରହ୍ମା, ଯିଏ ନାରାୟଣ ଭାବରେ ପରିଚିତ, ସେ ନିଜେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି। ମହର୍ଲୋକର ଋଷିମାନେ ସେ କାଳକୁ ଶୟନ ଅବସ୍ଥାରେ ଦେଖନ୍ତି। ଏହିପରେ, ସେଇ ମହାନମାନେ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଲେ, ମହତ୍ତ୍ୱ ସହିତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତତ୍ତ୍ୱ କ୍ରିୟାଶୀଳ ହେଲା। ସ୍ଥିରତା ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା, ମହତ୍ରୁ ମହାର୍ଷିମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ପୂର୍ବ କଳ୍ପରେ ଯେଉଁ ସାତ ଜଣ ମହାର୍ଷି ଥିଲେ, ସେମାନେ ସତ୍ତ୍ୱ ଆଦି ଭାବରେ ଚିହ୍ନିତ। ସେ ସମୟରେ, ସେଇ ମହାର୍ଷିମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ଶୟନାଶୀନ କାଳକୁ ଦେଖିଲେ। ବ୍ରହ୍ମା କଳ୍ପନା ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ଏହି କାରଣରୁ ଏହାକୁ 'କଳ୍ପ' ବୋଲାଯାଏ। ପ୍ରକଟ ଓ ଅପ୍ରକଟ, ହେ ମହାଦେବ, ସମସ୍ତ ଜଗତ ତାଙ୍କର ଅଧୀନ।