ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ମୁନିଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି, ସୂତଜୀ କହିଲେ— ତମସା ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଚୈତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଋଷିମାନେ ଥିଲେ। ସେଠାରେ ପ୍ରିୟଭୃତ୍ୟ, ପରୀକ୍ଷି, ପ୍ରସ୍ଥଳ ଓ ଦୃଢେଷୁଧି ନାମକ ମହାପୁରୁଷମାନେ ବି ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ପଞ୍ଚମ ଚକ୍ରରେ, ଅର୍ଥାତ୍ ସ୍ୱାରୋଚିଷ ମନ୍ବନ୍ତରରେ, ଅମିତାଭା, ଭୂତରୟ, ବୈକୁଣ୍ଠ ଓ ସୁମେଧାସ୍ ଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚାରି ଦଳ ଥିଲା, ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଥିଲେ। ସେଠାରେ ସୁମତି, ବିରାବ, ଧାମା, ନାଦ ଓ ଶ୍ରବାସ୍ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ସ୍ୱାରୋଚିଷ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ଏହିମାନେ ଅମିତାଭା ଦେବତା ଭାବେ ପରିଚିତ। ଏଠି ଅଧୃତି, ବିଧୃତି, ଦମ ଓ ନିୟମ ନାମକ ଅନ୍ୟ ଦଳ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଏଠି ଆଭୂତୟ ଦଳ ଭାବେ ଜଣାଯାନ୍ତି। ନାଥ, ବିଦ୍ୱାନ, ଅଜେୟ, କୃଶ, ଗୌର ଓ ଧ୍ରୁବ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ମେଧା, ମେଧା, ତିଥି ଓ ସତ୍ୟମେଧା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ଦୀପ୍ତିମେଧା, ଯଶୋମେଧା ଓ ସ୍ଥିରମେଧା ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ସୁମେଧାସ୍ ମଧ୍ୟରେ ମେଧଜା ଓ ମେଧହନ୍ତା ନାମକ ଦେବତାମାନେ ଥିଲେ। ପଉଲସ୍ତ୍ୟ, ଦବବାହୁ ଓ କାଶ୍ୟପ ନାମକ ସୁଧାମା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ବସିଷ୍ଠ ବଂଶଜ ଉର୍ଧ୍ୱବାହୁ, ପର୍ଜନ୍ୟ ଓ ପୌଲହସ୍ତ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ମହାବୀର୍ୟ, ସୁସଂଭାବ୍ୟ, ସତ୍ୟକ, ହରହା ଓ ଶୁଚି ଏହି ସମସ୍ତେ ରୈବତ ମନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ, ଏହି ପଞ୍ଚମ ମନ୍ବନ୍ତରରେ। ଏହି ଚାରି ଜଣ ମନୁ ପ୍ରିୟବ୍ରତ ବଂଶଜ ଭାବେ ପରିଚିତ। ଆଦିକାଳର, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ବହୁ ସଂଖ୍ୟକ ଦେବଗଣ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ଏହି ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ 'ମାତୃ' ନାମରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦଳ ଦେବତାମାନେ ଅଷ୍ଟକ ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାନ୍ତି। ଶ୍ରୋତା, ଚିନ୍ତକ ଓ ସମ୍ମତିଦାତା— ଏହିମାନେ ପ୍ରଥମେ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ସୁମନସ୍, ପ୍ରଚେତସ୍, ବନେନା ଓ ସୁପ୍ରଚେତସ୍; ବିଜୟ, ସୁଜୟ, ମନସ୍ୟୁ ଓ ଉଦା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ଏହିମାନେ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ 'ଭବ୍ୟ' ଭାବେ ପରିଚିତ; ଏବେ 'ପୃଥୁକ' ନାମକ ଦେବଗଣଙ୍କ ବିବରଣୀ ଶୁଣ। ସତ୍କୃତ, ସତ୍ୟଦୃଷ୍ଟି, ଜିଘିଷୁ ଓ ବିଜୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦଳରେ ଥିଲେ। ଏବେ ଲେଶା ନାମକ ଦେବମାନେ ଅଛନ୍ତି— ଧ୍ରୁବ, ଧ୍ରୁବକ୍ଷିତି, ଅତ୍ୟୁତ ଓ ବଳଶାଳୀ ବୀର୍ୟବାନ। ମନୋଜବ ଓ ମହାବୀର୍ୟ— ଏହିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତାଲେ ଇନ୍ଦ୍ର ଥିଲେ। ସୁଧାମା, କାଶ୍ୟପ, ବସିଷ୍ଠ ଓ ବିରାଜ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ମଧୁରାତ୍ରେୟ— ଏହି ସପ୍ତ ଦେବତା ଚକ୍ଷୁଷ ମନ୍ବନ୍ତର ଅନ୍ତରାଳରେ ଥିଲେ। ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୁତ, ଅତିରାତ୍ର, ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ଶଚୀ— ଏହି ନବଜନ ଚକ୍ଷୁଷଙ୍କ ପୁତ୍ର ଏବଂ ଏହି ବଂଶର ଛଠଠ ଥିଲେ। ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଏବଂ କ୍ରମିକ ଭାବରେ, ଚକ୍ଷୁଷ ଓ ମନୁଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁମାନେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ସଠିକ ଭାବରେ କୁହ। ସେହି ବଂଶରୁ ଭଳିଶକ୍ତିଶାଳୀ ବେନାପୁତ୍ର ପୃଥୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ପ୍ରଜାପତି ଅତ୍ରି ଉତ୍ତାନପାଦଙ୍କୁ ନିଜ ପୁତ୍ର ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ମନୁ, ଯିଏ ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁ ନନ୍ଦନ, ନିଜ କୌଶଳ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତାନପାଦଙ୍କୁ ଅତ୍ରିଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ। ଏବେ ଛଠଠ ବିବରଣୀ କ୍ଷୁଦ୍ର ଭାବେ କହିବି, ହେ ଦ୍ୱିଜ। ଧର୍ମାଙ୍କ କନ୍ୟା, ସୁନୃତା, ଯିଏ ଚମତ୍କାର ନିତମ୍ଭ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ସେ ବି ଏହି କଥାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ।