ସମୟ ଏକ ଦିନ, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଶାଶ୍ୱତ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଆସିଲେ। ସିଦ୍ଧ, ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦଳ ମଧ୍ୟ, ଏହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରୁଷ ହରିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ, "ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ତିନି ଲୋକର ଅବିନାଶୀ ମଙ୍ଗଳ ଲାଭ ହୋଇଛି।" ଏପରେ, ଦେବତାମାନେ, ସିଦ୍ଧ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଋଷିମାନେ ଏଭଳି କଥା କହିବା ପରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ହେ ଦେବମାନେ, ଆପଣମାନେ ଶୁଣନ୍ତୁ, ମୁଁ କାରଣ କଥା କହିବି। ଏହି କାରଣ ଦ୍ୱାରା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସହିତ, ମୁଁ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଲୋକଗୁଡିକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲି।" "ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପୂର୍ବେ, ଯେତେବେଳେ ତିନି ଲୋକ ଅନ୍ଧକାରରେ ବିଲୀନ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ମୋର ଦ୍ୱାରା ଅପ୍ରକାଶିତ ଥିଲା, ମୁଁ ହଜାର ମୁଣ୍ଡ, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ, ହଜାର ପାଦ ଧାରଣ କରିଥିଲି। ଏହି ସମୟରେ, ଦୂରରୁ ମୁଁ ଅତି ତେଜସ୍ୱୀ ଜଣେ ପୁରୁଷକୁ ଦେଖିଲି—ଚାରି ମୁଣ୍ଡ ଥିବା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଗୀ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ର ଉଜ୍ଵଳତାରେ ଚମକୁଥିବା।" "ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟରେ, ସେହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରୁଷ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ। ମୁଁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲି: 'ଆପଣ କିଏ? କେଉଁଠୁ ଆସିଛନ୍ତି? ଏଠାରେ କାହିଁକି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛନ୍ତି? ପ୍ରଭୁ, କୃପା କରି କହନ୍ତୁ।'" "ଏପରେ, ବ୍ରହ୍ମା ମୋତେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ଦୁଇଜଣେ ଏକାଉଁ ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ଜୟ କରିବା ଆଶାରେ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଦୁଇଜଣେ ଏକ ଅଗ୍ନିର ଶିଖାକୁ ଦେଖି, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ।" "ସେହି ଅଗ୍ନିଶିଖା ଅନୁପମ ଚମତ୍କାର ଥିଲା, ସେ ନିରନ୍ତର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିଲା। ଏହି ଅଗ୍ନିର ଚକ୍ର ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ବିଦୃତ କରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲା। ଏହି ଅଗ୍ନି ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅପ୍ରକାଶିତ ଲିଙ୍ଗ ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଯାହା ଏକ ମାପର ଉଜ୍ଵଳତାରେ ଚମକୁଥିଲା।" "ସେ ଲିଙ୍ଗ ବର୍ଣ୍ଣନାର ଉପରେ, ବୁଝିବାର ଉପରେ, କେବେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା, କେବେ ନାହିଁ। ଏହା ଅପାର ଉଜ୍ଵଳତାରେ ନିରନ୍ତର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିଲା। ସେ ଭୟଙ୍କର ଆକାରରେ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ଭାଗ କରୁଥିଲା।" "ତାହାର ଶେଷ ଜାଣିବାକୁ, ଦୁଇଜଣେ ଏକ ଚୁକ୍ତି କରି, ଗୋଟିଏ ଉପରକୁ ଓ ଅନ୍ୟଟି ତଳକୁ ଗଲେ। ତଥାପି, ମୁଁ ତାହାର ଶେଷ ଦେଖିପାରିଲି ନାହିଁ, ଏବଂ ଭୟଭିତ ହେଇଗଲି। ପଛେ, ମୁଁ ପୁନଃ ଏହି ବିଶାଳ ସମୁଦ୍ରକୁ ଫେରିଲି।" "ତାଙ୍କର ମାୟାରେ, ଦୁଇଜଣେ ଭ୍ରମିତ ହେଇ, ଅନ୍ତର୍ଗତ ଜ୍ଞାନ ହରାଇ ରହିଗଲେ। ସେହି ଅପ୍ରକାଶିତ, ଅବିନାଶୀ ପ୍ରଭୁ ସମସ୍ତ ଲୋକର ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ନାଶ।" "ତାହାପରେ, ଆମେ ସେହି ମହା, ଅପ୍ରକାଶିତ ପ୍ରଭୁକୁ ନମସ୍କାର କଲୁ। ହେ ଶାଶ୍ୱତ, ଯୋଗର ସାଧନର ଅଧିପତି, ସମସ୍ତ ଲୋକର ଆଧାର, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।" "ଆପଣ ପ୍ରଥମ, ବାମଦେବ, ରୁଦ୍ର, ସ୍କନ୍ଦ, ଶିବ, ପ୍ରଭୁ। ଆପଣ ସ୍ୱାହା ମନ୍ତ୍ର, ହୋମ କ୍ରିୟା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ବିଧିର ଅଙ୍ଗ। ବେଦ, ଲୋକ, ଦେବତା—ସମସ୍ତ ଆପଣ ନିଜେ।" "ପୃଥିବୀରେ ସୁଗନ୍ଧ, ଜଳରେ ରସ, ଅଗ୍ନିରେ ଆକାର—ଏହି ସବୁ ଆପଣ, ମହାପ୍ରଭୁ। ବାୟୁରେ ସ୍ପର୍ଶ, ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଆକାର—ଏହି ସବୁ ଆପଣ, ଦେବତାର ଅଧିପତି।" "ବୁଦ୍ଧିରେ ଜ୍ଞାନ, ପ୍ରକୃତିର ମୂଳ ବୀଜ—ଏହି ସବୁ ଆପଣ, ଦେବତାର ଅଧିପତି।" "ତିନି ଲୋକକୁ ଆପଣ ଧାରଣ କରନ୍ତି; ସେମାନେ ଆପଣ ନିଜେ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କ ଦକ୍ଷିଣ ମୁଖରେ, ଆପଣ ଲୋକଗୁଡିକୁ ପୁନଃ ଅନ୍ତର୍ଧାନ କରନ୍ତି। ଉତ୍ତର ମୁଖରେ, ଆପଣ ସୋମ, ଦେବମାନେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।" "ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ରୁଦ୍ର, ମାରୁତ, ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଶ୍ୱିନୀମାନେ—ସମସ୍ତ ଆପଣଙ୍କ ଅଂଶ।" ଏଭଳି, ଦେବତାମାନେ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ ଏହି ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଶିବ ଲିଙ୍ଗର ମହିମାକୁ ବୁଝି, ଦୟା, ଅଭିନନ୍ଦନ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପୂଜା କଲେ।