ସିନୀବାଳୀ, କୁହୂ, ରାକା ଏବଂ ଅନୁମତି—ଏହି ଚାରି ଦେବୀଙ୍କୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଏ। ଏହାପରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଅଛନ୍ତି ନଭଃ, ନଭସ୍ୟ, ଅବିଷ, ଊର୍ଜା, ସହ ଓ ସହସ୍ୟ। ପୁନି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ପଞ୍ଚ ପୁଅ ଅଟର୍ବ, ଅର୍ଥାତ୍ ପଞ୍ଚ ବର୍ଷକୁ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଜଣାଯାଏ। ଏହି କ୍ରମରେ, ଅମାବାସ୍ୟାକୁ ଋତୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାର ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ, ଯାହା ଏହି କ୍ରିୟାର ଆରମ୍ଭ ସ୍ଥଳୀ। ଯେଉଁଜଣେ ଠିକ୍ ସମୟକୁ ଜାଣନ୍ତି, ସେ ପିତୃ କିମ୍ବା ଦୈବ କାର୍ଯ୍ୟରେ କେବେ ଭ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ। ଆଲୋକରୁ ସଂସାରକୁ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ, ଯାହାକୁ ଲୋକାଲୋକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏହି ଲୋକାଲୋକରେ, ଅସତ୍ତାର ସମୁଦ୍ରରୁ ଚାରି ମହାପୁରୁଷ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛନ୍ତି—ସେମାନେ ହେଲେ ହିରଣ୍ୟରୋମା, ପର୍ଜନ୍ୟ, କେତୁମାନ୍ ଓ ରାଜସ। ଏହି ଚାରି ଜଣେ ଲୋକପାଳ, ଚାରି ଦିଗରେ ଲୋକାଲୋକରେ ନିୟୁକ୍ତ ଅଛନ୍ତି। ପିତୃମାର୍ଗ, ବା ପିତୃମାନେ ଯେଉଁପଥରେ ଚାଲନ୍ତି, ସେଟି ଭିନ୍ନ ଅଟେ, ଏହା ଭୈଷ୍ୱାନର ମାର୍ଗର ବାହାରେ ଅଛି। ସେମାନେ ଯେଉଁମାନେ ସଂସାରର ଚକ୍ରକୁ ଚାଲୁ ରଖନ୍ତି, ସେହି ପିତୃମାର୍ଗରେ ସ୍ଥିତ। ଏହି ମାର୍ଗ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଲୋକମାନେ ନିଜ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଯାଆନ୍ତି। ସେମାନେ ତପ, ନିୟମ ଓ ଅଧ୍ୟୟନ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି। ପୂର୍ବଜମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢିକୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥାନ୍ତି। ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି ଅଷ୍ଟାଶୀ ହଜାର ଗୃହସ୍ଥ ଋଷି, ଯେଉଁମାନେ କ୍ରିୟାକାଣ୍ଡର ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି ଶ୍ମଶାନରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ପ୍ରବୃତ୍ତି, ନିବୃତ୍ତି, କ୍ରିୟା ଓ ସଂଗମ—ଏହି ବିଭିନ୍ନ କାରଣରେ ସେମାନେ ସିଦ୍ଧିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି ଶ୍ମଶାନକୁ ଗଲେ। ଏମାନେ କେହି ନାଗସ୍ତ୍ରୀଟର ଉତ୍ତରେ, କେହି ସପ୍ତ ଋଷିଙ୍କ ଦଳର ଦକ୍ଷିଣେ ବସିଛନ୍ତି। ସେଠାରେ ସିଦ୍ଧପୁରୁଷମାନେ ନିବାସ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପବିତ୍ର ଓ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଅଟନ୍ତି। ଏଠି ଅଷ୍ଟାଶୀ ହଜାର ଋଷି ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ବୀର୍ୟକୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱଗତ କରନ୍ତି। ସେମାନେ ସଂସାର ଏବଂ ସଂଗମରୁ ବିରତ ରହି, ଅଭିଲାଷା ଛାଡ଼ି ଏବଂ ଶବ୍ଦ ଓ ଅନ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଦୋଷକୁ ଦେଖି, ସଂଗମ କରନ୍ତି। ସେମାନେ ସୃଷ୍ଟିର ପ୍ରଳୟ ସମୟରେ ଅମରତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି। ଅନ୍ୟମାନେ ପୁଣ୍ୟ-ପାପ ଦ୍ୱାରା, ଗର୍ଭହତ୍ୟା କିମ୍ବା ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ ମାନେ ଚିହ୍ନିତ ହୁଅନ୍ତି। ଋଷିମାନେ ଉପରେ ଧ୍ରୁବକୁ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ, ସେଉଁଠାରେ ଧର୍ମ ଓ ଧ୍ରୁବ ପ୍ରଭୃତି ଯେଉଁମାନେ ଲୋକକୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବସିଛନ୍ତି। ଏବେ ମୁଁ ସମସ୍ତ ଭବିଷ୍ୟତ ଘଟଣାକୁ କ୍ରମଅନୁସାରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି। ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଗ୍ରହମାନେ କିପରି ଗତି କରନ୍ତି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ କ୍ରମେ କିମ୍ବା ଅକ୍ରମେ କେମିତି ଚାଲିଥାଏ, ଏହାକୁ ଆମେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହାଁଉଛୁ—ଏହି କଥା ଆମକୁ କହ, ହେ ମହାନୁଭାବ। ଯେଉଁଠିକି ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଉଛି, ତଥାପି ଲୋକମାନେ ଭ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି—ସେଉଁଠି ଉତ୍ତାନପାଦଙ୍କ ପୁଅ ଧ୍ରୁବ ଆକାଶରେ ଅଚଳ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ। ତାଙ୍କୁ ଘିରି ତାରାମାନେ ଚକ୍ରର ମতো ଘୂରିବାରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି। ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର, ତାରା ଓ ଗ୍ରହମାନେ, ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକାସାଥି ଗତି କରନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ଯୁଗ୍ମ, ବିୟୋଗ, ଗତି ଓ ଚାଳ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ସମୟର ଚକ୍ର—ଏସବୁ ଧ୍ରୁବଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ବିଷୁବ ଏବଂ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ରଙ୍ଗମାନେ ମଧ୍ୟ ଧ୍ରୁବଠାରୁ ଆସେ। ସମସ୍ତ ଶୁଭାଶୁଭ ଫଳ ଧ୍ରୁବଠାରୁ ପ୍ରସୃତି ହୁଏ। ସେହି ଧ୍ରୁବ ହେଉଛନ୍ତି ତେଜସ୍ୱୀ, ଦୀପ୍ତିମାନ୍—ସୂର୍ଯ୍ୟ, ସମୟର ଅଗ୍ନି। ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କ ରେଖାମାଳା ସହିତ, ବାୟୁ ସହ ଏହି ସମସ୍ତକୁ ବ୍ୟାପି ଅଛନ୍ତି।