ଏଠାରେ, ସମ୍ବର୍ତ୍ତକ ନାମକ ଅଗ୍ନି ସେଇ ପାଣିକୁ ଦହି ଦେଉଛି । ସେହି ସମୟରେ, ବାରୋଟି ପର୍ବତ ଲୁଣ ଦିଆ ସମୁଦ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କରିଯାଇଛି । ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଯେଉଁ ଶ୍ୱେତ ରଙ୍ଗରେ କଳା ଶଶକ ଆକୃତି ଦେଖାଯାଏ, ସେଉଁଟି ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ଉଦୟ ସମୟରେ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନର ଭଳି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ଏଠାରେ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ଆୟୁଷ୍ୟ ଓ ମାନ ଧର୍ମ, କାମ ଓ ଅର୍ଥ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଣ୍ଣୟ ହୁଏ । ଏଭଳି ଭାବେ, ଏଇ ପୃଥିବୀ ସମଗ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବଜନ୍ତୁଙ୍କୁ ଧାରଣ କରି ରହିଛି । ଏବେ, ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ମୁଁ ଏହା ସତ୍ୟଭାବେ କହୁଛି, ଶୁଣ । ସେଠାର ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ପରିଧି ଦୁଇଗୁଣା ଥାଏ । ସେଠାର ଦିଗଗୁଡ଼ିକ ଧାର୍ମିକ ଓ ଲୋକମାନେ ଦୀର୍ଘକାଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୃତ୍ୟୁ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ନାହିଁ । ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସପ୍ତ ରତ୍ନମୟ ପର୍ବତ ଅଛି । ପ୍ଲକ୍ଷ ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱୀପଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଞ୍ଚଟି ମଧ୍ୟ ସପ୍ତ ପର୍ବତ ଅଛି । ଏବେ ମୁଁ ପ୍ଲକ୍ଷ ଦ୍ୱୀପର ସପ୍ତ ବିଶାଳ ଦ୍ୱୀପ ନାମ କହିବି । ସେଠାରେ ଏକ ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, ଯାହାକୁ ଗୋମେଦା ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ସେଠାରେ ଏମନ୍ତି ଔଷଧୀ ଅଛି, ଯାହାକୁ ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ ଅମୃତ ପାଇଁ ଚୟନ କରିଥିଲେ । ସେଇ ପର୍ବତରେ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ନାରଦ ଓ ପାର୍ବତ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ଏଠି, ଚନ୍ଦମୃତ୍ୟୁ ଓ ଦୁନ୍ଦୁଭିକୁ ଦେବତାମାନେ ବଧ କରିଥିଲେ । ପଞ୍ଚମ ପର୍ବତର ନାମ ସୋମକ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତାମାନେ ଅମୃତ ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଷଷ୍ଠ ପର୍ବତ ସୁମନା ଓ ସପ୍ତମ ପର୍ବତ ବୃଷଭ ନାମରେ ପରିଚିତ । ସପ୍ତମ ପର୍ବତ ଭାଇଭ୍ରାଜ, ଯାହା ଏକ ବଡ଼ କ୍ରିଷ୍ଟାଲ ମାନିକ ପର୍ବତ ଭାବରେ ଦୀପ୍ତି ଦେଉଛି । ଏବେ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ଅଞ୍ଚଳ ଗୁଡ଼ିକର ନାମ କ୍ରମାନୁସାରେ କହିବି । ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅଞ୍ଚଳ ଶିଶିର, ନାରଦଙ୍କ ଅଞ୍ଚଳ ସୁଖୋଦୟ, ବୃଷଭଙ୍କ ଅଞ୍ଚଳ କ୍ଷେମକ, ଭାଇଭ୍ରାଜଙ୍କ ଅଞ୍ଚଳ ଧ୍ରୁବ ନାମରେ ପରିଚିତ । ସେମାନେ ସେଠାରେ ଆନନ୍ଦରେ ବିହାର କରନ୍ତି ଓ ଏକାଠି ଦେଖାଯାନ୍ତି । ଏବେ ମୁଁ ସପ୍ତ ଗଙ୍ଗା ନାମ କହିବି, ଯେଉଁମାନେ ତପସ୍ଵିନୀ ଓ ଅମର ଏବଂ ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ । ସେମାନେ ଜଳରେ ପ୍ରଚୁର, ତୀବ୍ର ବେଗରେ ବହେ, ଏଠି ଇନ୍ଦ୍ର ବର୍ଷା କରନ୍ତି । ସେମାନେ ଶୁଭ, ଶାନ୍ତ, ଭୟହୀନ, ଆନନ୍ଦମୟ, ଶୀତଳ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ । ସେଠାର ଲୋକମାନେ ଚତୁର୍ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଆଶ୍ରମ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ରଖନ୍ତି । ସେଠାରେ କଲିହିନ୍ଦଳା ନାହିଁ, ଉତ୍ତରାର୍ଦ୍ଧ ଓ ଅପରାର୍ଦ୍ଧ ନାହିଁ, ସମୟ ସଦା ତ୍ରେତା ଯୁଗ ସମାନ ଅଛି । ସମୟର ବିଭାଗ ଭୂମିର ବିଭାଗ ଅନୁସାରେ ଚାଲିଥାଏ । ସେଠାର ଲୋକମାନେ ଶୋଭନ, ଭଲ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିବା, ରୋଗହୀନ ଓ ସୁଦୃଢ଼ । ଏହି ଗୁଣଗତ ବିଶେଷତା ପ୍ଲକ୍ଷ ଦ୍ୱୀପ ଓ ଶାକ ଦ୍ୱୀପର ସମୀପର ଦ୍ୱୀପଗୁଡ଼ିକୁ ଉପଯୁକ୍ତ । ସେଠାର ସମସ୍ତ ଗଛ ଦିବ୍ୟ ଔଷଧ ଓ ଫଳ ଦେଉଛି, ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଭିଦ ଔଷଧୀୟ । ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠାରେ ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଜାମ୍ବୁ ଗଛ ଗଣନା କରାଯାଏ ଓ ପୂଜା କରାଯାଏ । ଶାଲ୍ମଳଦ୍ୱୀପ ଆକୃତି ଓ ପ୍ରସ୍ଥରେ ପ୍ଲକ୍ଷଦ୍ୱୀପ ସମାନ । ଏବେ ମୁଁ କ୍ରମାନୁସାରେ ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ ଶାଲ୍ମଳଦ୍ୱୀପ ବିଷୟରେ କହିବି । ଏହି ଦ୍ୱୀପକୁ ଘେରିଥିବା ସମୁଦ୍ର ଚିନି କଦଳୀ ରସ ସ୍ୱାଦର ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ । ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସପ୍ତ ମଣିମୟ ପର୍ବତ ଅଛି ।