ବିରଜସଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ ରଜା, ଏବଂ ରଜସଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ ଶତଜିଦ। ଏହି ବଂଶରେ ଯେଉଁମାନେ ବିଶ୍ୱଜ୍ୟୋତିସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଏହି ଜନସଂଖ୍ୟାକୁ ବଢାଇଲେ। ସେମାନଙ୍କ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଅନେକ ଉତ୍ତରଧିକାରୀମାନେ ପୂର୍ବକାଳରେ ଭାରତ ଭୂମିକୁ ଉପଭୋଗ କରିଥିଲେ। ଏହି ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ସମୟ, ଏହି ସମସ୍ତ ଉତ୍ତରଧିକାରୀମାନେ ସେଉଁଠି ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଏଭଳି ଜୀବ ଜନ୍ମର ଉତ୍ପତ୍ତି ହେଇଛି, ଯେଉଁମାନେ ଏହି ବିଶ୍ୱକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତିର ବିବରଣୀ ଏଠାରେ ଦିଆଯାଇଛି, ଯାହା ଯୁଗଗୁଡିକ ସହିତ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ। ତାପରେ, ଏକ ବୃହତ୍ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଲା—ଏହି ପୃଥିବୀର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିସ୍ତାର କେତେ? କେତେଟି ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, ଏବଂ ସେମାନେ ମଧ୍ୟରେ କେଉଁ ନଦୀଗୁଡିକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ? ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ଦୟାକରି ସଠିକ ଭାବରେ ଖୋଲାସା କରନ୍ତୁ। ତେଣୁ, ସୂତ ମୁନି କହିଲେ—"ମୁଁ ଏବେ ତୁମକୁ ପୃଥିବୀର ବିସ୍ତାର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି।" ସେ କହିଲେ, ସାତଟି ଦ୍ୱୀପର ଭିତରେ ଏକ ହଜାର ଦ୍ୱୀପ ବିଭାଗ ଅଛି। ମୁଁ ସାତଟି ଦ୍ୱୀପ, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଗ୍ରହଗୁଡିକ ସହିତ ବିବରଣା କରିବି। ଯେଉଁ ସତ୍ୟଗୁଡିକ ଅପରିମାପ୍ୟ, ସେଗୁଡିକ ତର୍କ ଦ୍ୱାରା ବୁଝିପାରିବା ନୁହେଁ। ମୁଁ ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ନଉଟି ଅଞ୍ଚଳକୁ ସଠିକ ଭାବରେ ବିବରଣା କରିବି। ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ବିସ୍ତାର ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନା। ଏହା ସିଧ୍ଧ ଓ ଚାରଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭରିଯାଇଛି, ପାହାଡ଼ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ଏହା ପାହାଡ଼ରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ନଦୀଗୁଡିକ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଘିରି ରହିଛି। ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦ୍ୱୀପ ନଉଟି ଲୋକରେ ଘିରି ରହିଛି, ଯାହା ଜୀବମାନେ ବାସ କରନ୍ତି। ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପ ଦିଗଦିଗରେ ସମାନ ବିସ୍ତାର ରହିଛି। ଏହା ଦକ୍ଷିଣ ଓ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ମସୁଦ୍ରା ଦ୍ୱାରା ବିସ୍ତାରିତ। ସମସ୍ତ ଋତୁରେ ନିଷଧ ପାହାଡ଼ ବହୁତ ସୁଖଦ। ଏହାର ଶିଖର ଏକତିଶ ହଜାର ଯୋଜନା ବିସ୍ତାରିତ। ଏହାର ପାର୍ଶ୍ୱଗୁଡିକ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର, ପ୍ରଜାପତିର ଗୁଣରେ ଶୋଭିତ। ତାର ପୂର୍ବ ଦିଗ ଧଳା ରଙ୍ଗର, ଏଠାରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବାସ କରନ୍ତି। ଏହିପରି, ମେରୁ ପାହାଡ଼ରୁ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଲକ୍ଷଣ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଏହି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ କାରଣରୁ। ପଶ୍ଚିମ ଦିଗ ମହୁମାଖିର ପଖା ପରି ଢାକି ରହିଛି। ଏହାର ଆକୃତି ଏବଂ ମାପ ଚକ୍ରାକାର, ଏହାର ରଙ୍ଗ ମୟୂର ପଙ୍ଖର ପରି, ସୁନା ରଙ୍ଗର ଏବଂ ଶିଖର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ଏହାର ଅଭ୍ୟନ୍ତର ତାଳ ନଉ ହଜାର ଯୋଜନା ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଏହି ବିସ୍ତାର ରହିଛି। ମେରୁ ପାହାଡ଼ର ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ବେଦିର ଅର୍ଧ ଅଛି, ଏହାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିଗ ଦୁଇ ହଜାର ଯୋଜନା ଚଉଡ଼ା ଏବଂ ଉଚ୍ଚତାରେ। ଦୁଇ ପାହାଡ଼ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନା ବିସ୍ତାରିତ। ଏହି ପାହାଡ଼ମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ଶ୍ୱେତ, ହେମକୂଟ, ହିମବତ ଏବଂ ଶୃଙ୍ଗବତ। ଏହିପାହାଡ଼ ମଧ୍ୟରେ ଅଞ୍ଚଳମାନେ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ସତ୍ରଙ୍ଗ ରୂପରେ ପରିଚିତ। ଏହି ଅଞ୍ଚଳମାନେ ନଦୀ ଶାଖା ଦ୍ୱାରା ବିଭକ୍ତ ଏବଂ ପରସ୍ପର ଅପହୱାର ଅଛନ୍ତି। ହିମବତ ଅଞ୍ଚଳ ଭାରତ ଭୂମି ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ହେମକୂଟରୁ ନିଷଧ ଏବଂ ଏଠାରୁ ହରିବର୍ଷ ଭାବେ ପରିଚିତ। ଇଲାବୃତରୁ ପିଷା ଏବଂ ନୀଳରୁ ସମ୍ୟକ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ହିରଣ୍ମୟ ଏବଂ ଶୃଙ୍ଗବତ ପାହାଡ଼ ପାର୍ଶ୍ୱରେ କୁରୁ ଭାବେ ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ ପରିଚିତ।