ଋଷଭଙ୍କର ଶୂରବୀର ପୁଅ ଭରତଙ୍କ ଜନ୍ମ ହେଲା, ସେ ଶତପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବଡ଼ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ। ଋଷଭ ତାଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗର ହିମାହ୍ୱ ନାମକ ଅଞ୍ଚଳ ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ। ଭରତଙ୍କ ପୁଅ ସୁମତି, ଅତି ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଧାର୍ମିକ ଥିଲେ। ରାଜା ଭରତ ତାଙ୍କ ରାଜସ୍ରୀ ସୁମତିଙ୍କୁ ଦେଇ ଅବସର ନେଇ ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ତେଜସାଙ୍କ ପୁଅ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ନାମରେ ଚିହ୍ନାଯାନ୍ତି। ତାଙ୍କ ବଂଶରେ ପ୍ରତୀହାର ଜନ୍ମିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ନାମରୁ ଏହି ବଂଶ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା। ପ୍ରତୀହାରଙ୍କ ପୁଅ ଉନ୍ନେତା ଏବଂ ଉନ୍ନେତାଙ୍କ ପୁଅ ଭୂମା ଥିଲେ। ପ୍ରସ୍ତାବଙ୍କ ପୁଅ ବିଭୁ ଓ ବିଭୁଙ୍କ ପୁଅ ପୃଥୁ ଥିଲେ। ଗୟାଙ୍କ ପୁଅ ନର ଏବଂ ତାଙ୍କ ପୁଅ ବିରାଟ ଥିଲେ। ମହତଙ୍କ ପୁଅ ମହାନ୍, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଭୌବନ ଥିଲେ। ବିରଜାଙ୍କ ପୁଅ ରଜା ଏବଂ ରଜାଙ୍କ ପୁଅ ଶତଜିଦ ଥିଲେ। ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବିଶ୍ୱଜ୍ୟୋତିସ୍ ଆଦି ଅନେକଜଣ ଏହି ଲୋକଙ୍କୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ବଂଶରେ ଜନ୍ମିଥିବା ଅନେକେ ଏହି ଭାରତ ଭୂମିର ଉପଭୋଗ କରିଥିଲେ। ଏହି ସମସ୍ତ ପୂର୍ବତନ ରାଜାମାନେ, ତାଙ୍କ ସମୟ ସହିତ, ତାଙ୍କର ବଂଶଜ। ଏହା ହେଉଛି ସେଇ ସୃଷ୍ଟି ଯାହା ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା। ତାଙ୍କ ଏହି ସୃଷ୍ଟି ଯୁଗ ସହିତ ବିକାଶ ପାଇଥିଲା ବୋଲି ଘୋଷିତ। ଏହିପରେ ଜନ୍ମେଜୟ ମୁନି ସୂତଙ୍କୁ ପୃଥିବୀର ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିସ୍ତୃତି ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ— କେତେ ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, କେଉଁ ନଦୀଗୁଡ଼ିକୁ ସେଠାରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ? ସବୁକିଛି ଯଥାଯଥ ଭାବରେ ବିସ୍ତୃତ କହିବେ କି? ତେବେ ସୂତ ମୁନି କହିଲେ, “ମୁଁ ପୃଥିବୀର ବିସ୍ତୃତି କଥା ଖୋଲି କହିବି। ସାତଟି ଦ୍ୱୀପ ଭିତରେ ହଜାର ଭାଗ ଅଛି। ମୁଁ ସେଇ ସାତ ଦ୍ୱୀପ, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ସହ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି। ଯେଉଁ ତଥ୍ୟ ଅଚିନ୍ତ୍ୟ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ତର୍କଦ୍ୱାରା ଧରିପାରିବେ ନାହିଁ। ମୁଁ ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ନଅଟି ଖଣ୍ଡ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି। ଏହା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନ ଆକୃତିର। ଏଠାରେ ସିଦ୍ଧ, ଚାରଣ ଓ ଶିଳାମାଳା ରହିଛନ୍ତି। ପର୍ବତମାଳା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଏହି ଦ୍ୱୀପ ସବୁଦିଗରୁ ପାହାଡ଼ ଉଦ୍ଭବ ନଦୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଛି। ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଏହି ଦ୍ୱୀପ ନଅଟି ଲୋକରେ ବିସ୍ତୃତ, ଯେଉଁମାନେ ଜୀବମାନଙ୍କର ନିବାସସ୍ଥଳ। ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ସମାନ ଆକୃତିର। ଏହି ଦ୍ୱୀପକୁ ପୂର୍ବ ଓ ପଶ୍ଚିମ ଦୁଇପଟେ ମସୁଦ୍ର ନଦୀ ଘେରିଛି। ସମସ୍ତ ଋତୁରେ ନିଷଧ ପର୍ବତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶିତଳ ଓ ସୁଖଦାୟକ। ଏହାର ଶିଖର ତିରିଶି ଦୁଇ ହଜାର ଯୋଜନ ଦୂରୀରେ ପ୍ରସାରିତ। ଏହାର ପାର୍ଶ୍ୱ ନାନାବର୍ଣ୍ଣର, ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଗୁଣରେ ସମ୍ପନ୍ନ। ପୂର୍ବ ଦିଗ ସଫେଦ, ଏଠାରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବାସ କରନ୍ତି। ମେରୁ ପର୍ବତରୁ ଏହାର କ୍ଷତ୍ରୀୟ ଗୁଣ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ପଶ୍ଚିମ ଦିଗ ମଧୁମକ୍ଷୀ ଡାନା ପରି ଢାକା। ଏହି ପର୍ବତ ସ୍ୱଭାବତଃ ଗୋଳାକାର, ଏହାର ବର୍ଣ୍ଣ ମୟୂରପିଛ ଭଳି ଓ ସୁନା ରଙ୍ଗର, ଶିଖର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ଏହାର ଭିତର ଚକ୍ରର ଆୟାମ ନଅହଜାର ଯୋଜନ। ଏପରି ଭାବେ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଏହା ନଅହଜାର ଯୋଜନ ଯାଏ ପ୍ରସାରିତ।