हित्वा शरीरं पाप्मानममृतत्वाय ते गाताः
ज्यांनी शरीर आणि पाप सोडले, ते अमरत्वाकडे गेले.
शान्ताः प्रणिहितात्मानो दयावन्तो जितेन्द्रियाः
जे शांत, एकाग्र, दयाळू आणि इंद्रियांवर विजय मिळवणारे आहेत,
अकामयुक्तैर्ये वीरास्तपोभिर्दग्धकिल्बिषाः
ज्यांच्या मनात इच्छा नाहीत आणि तपाने ज्यांचे पाप जळाले आहे असे वीर,
यत्र गत्वा न शोचन्ति ह्यमरा ब्रह्मणा सह
जिथे पोहोचल्यावर अमर लोक ब्रह्मासह दुःखी होत नाहीत.
एतद्वेदितुमिच्छामस्तन्नो निगद सत्तम
हे जाणून घ्यायचे आहे, म्हणून कृपया आम्हाला सांग, श्रेष्ठा.
शृणुध्वं मे परार्द्धस्य परिसंख्यां परस्यच
माझे ऐका, मी परार्ध आणि परब्रह्माची मोजणी सांगतो.
विज्ञेयमासहस्रं तु सहस्राणि दशायुतम्
हजार वेळा हजार म्हणजे दहा हजार हजार असे समजावे.
तथा शतसहस्राणां दशप्रयुतमुच्यते
तसेच, शंभर हजारांचे दहा पट म्हणजे प्रयुत म्हणतात.
अर्बुदं दशकोट्यस्तु ह्यब्जं कोटिशतं विदुः
दहा कोटी म्हणजे अर्बुद आणि शंभर कोटी म्हणजे अब्ज असे ओळखले जाते.
दशकोटिसहस्राणि निखर्वमिति तं विदुः
दहा हजार वेळा दहा कोटी म्हणजे निकर्व असे म्हणतात.
सहस्रं तु सहस्राणां कोटीनां पद्ममुच्यते
हजार वेळा हजार दहा कोटींचे म्हणजे पद्म म्हणतात.
गुणितानि समुद्रं वै प्राहुः संख्याविदो जनाः
संख्या जाणणारे लोक म्हणतात, हे सर्व गुणाकार केल्यावर त्याला समुद्र म्हणतात.
कोटीसहस्रप्रयुतं मध्यमित्यभिसंज्ञितम्
कोटी हजारांच्या दुप्पट प्रमाणाला 'मध्यम' असं म्हणतात.
परार्द्धं द्विगुणं चापि परमाहुर्मनीषिणः
त्याच्या दुप्पट प्रमाणाला 'परार्ध' असं ज्ञानी लोक म्हणतात.
विज्ञेयमयुतं तस्मान्नियुतं प्रयुतं ततः
त्यापासून 'अयुत', मग 'नियुत', आणि नंतर 'प्रयुत' हे ओळखावेत.
खर्वं चैव निखर्वं च शङ्कुः पद्मन्तथैव च
'खर्व', 'निखर्व', 'शंकु' आणि 'पद्म' हेही तसेच आहेत.
एवमष्टादशैतानि स्थानानि गणनाविधौ
अशा प्रकारे गणनेच्या पद्धतीत ही अठरा स्थानं सांगितली आहेत.
कल्पसंख्याप्रवृत्तस्य परार्द्धो ब्रह्ममः स्मृतः
कल्पांची संख्या मोजणाऱ्यांसाठी 'परार्ध' हे ब्रह्माचे प्रमाण मानले जाते.
पर एव परार्द्धश्च संख्यातः संख्याया मया
'परा' आणि 'परार्ध' ही मी गणनेत सांगितली आहेत.
परा शक्तिः परो धर्मः पराविद्या परा धृतिः
सर्वश्रेष्ठ शक्ती, सर्वश्रेष्ठ धर्म, सर्वश्रेष्ठ विद्या आणि सर्वश्रेष्ठ धैर्य असं आहे.
तस्मात्परतरं भूतं ब्रह्मणो यन्न विद्यते
म्हणून ब्रह्माच्या श्रेष्ठतेपेक्षा पुढे काहीच नाही.
संख्यातस्तु परो ब्रह्मा तस्यार्द्धस्य परार्द्धता
गणनेत ब्रह्मा श्रेष्ठ आहे; त्याच्या अर्ध्या भागाला 'परार्ध' म्हणतात.
संख्येयं संख्यया दृष्टमपरार्द्धाद्विभाष्यते
ही संख्या गणनेने समजते आणि परार्धाच्या पलीकडे सांगितली जाते.
आनन्त्यं सिकता द्येषु हृष्टं चान्यं त्वलक्षणम्
अनंतता म्हणजे आकाशातील वाळूच्या कणांसारखी; दुसरी एक अमर्याद आहे.
एवं ज्ञानप्रतिष्ठत्वात्सर्वं ब्रह्मानुपश्यति
ज्ञानात स्थिर झाल्यावर सर्व काही ब्रह्म म्हणून दिसते.
बाष्पपर्याकुलाक्षास्तु प्रहर्षाद्गद्गदस्वराः
आनंदाने डोळ्यांतून अश्रू येतात, आणि आवाज आनंदाने थरथरतो.
ब्रह्मलोकस्तु भगवन्यावन्मात्रान्तरे प्रभो
भगवंत, ब्रह्मलोक एका क्षणाच्या अंतरात आहे, प्रभो.
क्रोशस्य च परीमाणं श्रोतुमीच्छाम तत्त्वतः
क्रोशाचं खरं माप मला ऐकायचं आहे.
उवाच मधुरं वाक्यं यथादृष्टं यथाक्रमम्
त्यांनी गोड शब्दात, जसं पाहिलं तसं आणि योग्य क्रमाने सांगितलं.
अव्यक्ताद्व्यक्तभागो वै महान्स्थूलो विभाष्यते
अव्यक्तातून व्यक्त भाग निर्माण होतो, तो मोठा आणि स्थूल मानला जातो.