प्रह्लादो निर्जितो ऽभूच्च तावत्कालं सहासुरैः
त्या काळात प्रह्लाद आणि असुर पराभूत झाले होते.
दैत्यसंस्थमिदं सर्वमासीद्दशयुगं किल
हे सर्व दहा युगे दैत्यांच्या अधीन होते.
त्रैलोक्यमिदमव्यग्रं महेन्द्रो ह्यभ्ययाद्बलेः
नंतर महेंद्राने बळीपासून त्रैलोक्य निर्विघ्न परत मिळवले.
पर्यायेणैव संप्राप्तं त्रैलोक्यं पाकशासनम्
क्रमाने त्रैलोक्याचे राज्य पकाशासनाकडे आले.
यज्ञे देवानथ गते काव्यं ते ह्यसुरां ब्रुवन्
यज्ञातून देव निघून गेल्यावर, असुरांनी काव्याला म्हटले:
स्थातुं न शक्रुमो ह्यद्य प्रविशाम रसातलम्
आज आपल्याला उभं राहता येत नाही, चला आपण रसातळात जाऊया.
माभैष्ट धारयिष्यामि तेजसा स्वेन वः सुराः
देवतांनो, घाबरू नका; माझ्या स्वतःच्या तेजाने मी तुमचं रक्षण करीन.
कृत्स्नानि ह्यपि तिष्ठन्तु पापस्तेषां सुरेषु वै
त्यांच्यातले सर्व पापं जरी राहिली, तरी ती देवतांमध्येच राहू द्या.
ततो देवासुरान्दृष्ट्वा धृतान्काव्येन धीमता
मग, बुद्धिमान काव्य यांनी देव आणि असुर यांना सुरक्षित पाहिलं.
एष काव्य इदं सर्वं व्यावर्त्तयति नो बलात्
हा काव्य आमच्यापासून हे सर्व जबरदस्तीने दूर करतो.
प्रसह्य हत्वा शिष्टांस्तु पातालं प्रापयामहे
शिल्लक असलेल्यांना जिंकून आणि मारून, आपण त्यांना पाताळात पाठवू.
जघ्नुस्तैर्वध्यमानास्ते काव्यमेवाभिदुद्रुवुः
त्यांच्याकडून मारले जात असताना, ते थेट काव्यकडे पळाले.
समारक्षत संत्रस्तान्देवेभ्यस्तान्दितेः सुतान्
त्यांनी घाबरलेल्या दितीच्या मुलांना देवतांपासून वाचवलं.
तानुवाच ततो ध्यात्वा पूर्ववृत्तमनुस्मरन्
मग, पूर्वीचं घडलेलं आठवून आणि ध्यान करून, त्यांनी त्यांना सांगितलं.
बलिर्बद्धो हतो जंभो निहतश्च विरोचनः
बळी बांधला गेला आहे, जम्भ मारला गेला आहे, आणि विरोचनही ठार झाला आहे.
तैस्तैरुपायैर्भूयिष्ठा निहता ये प्रधानतः
अनेक उपायांनी, मुख्य असलेले बहुतेक नेते मारले गेले आहेत.
नीतिं वो हि विधास्यामि कालः कश्चित्प्रतीक्ष्यताम्
मी तुमच्यासाठी उपाय काढीन; थोडा वेळ थांबा.
अग्निमाप्याययेद्धोता मेत्रैरेष दहिष्यति
होत्री अग्नी वाढवेल; मंत्रांनी तो जाळेल.
युष्माननुग्रहीष्यामि पुनः पश्चादिहागतः
मी इथे पुन्हा आलो की, तुम्हांला पुन्हा कृपा करीन.
न वै देवा वाधिष्यन्ति यावदागमनं मम
माझ्या परत येईपर्यंत देवता तुम्हांला हरवू शकणार नाहीत.
योत्स्यामहे पुनर्देवांस्ततः प्राप्स्यथ वै जयम्
मग आपण पुन्हा देवतांशी लढू, आणि तुम्हांला नक्की विजय मिळेल.
न्यस्तशस्त्रा वयं सर्वे लोकान्यूयं क्रमन्तु वै
आम्ही सर्वांनी शस्त्र खाली ठेवली आहेत; तुम्ही हवे तसे लोकांत जाऊ शकता.
प्रह्लादस्य वचः श्रुत्वा सत्यानुव्यात्दृतं तु तत्
प्रह्लादाचं बोलणं ऐकून, त्यांनी ते खरं आणि ठाम आहे हे मान्य केलं.
न्यस्तशस्त्रेषु दैत्येषु स्वान्वै जग्मुर्यथागतान्
दैत्यांनी शस्त्र खाली ठेवली, तेव्हा ते आपापल्या जागी तसेच परत गेले.
निरुत्सुकास्तपोयुक्ताः कालः कार्यार्थसाधकः
जे लोक मन शांत ठेवून, तपश्चर्येला वाहून घेतात, त्यांच्यासाठी काळ आपले काम पूर्ण करतो.
स संदिश्यसुरान्काव्यो महोदेवं प्रपद्य च
काव्याने देवांना सूचना दिल्यावर, तो महादेवाकडे गेला.
मन्त्रानिच्छामि हे देव ये न संति बृहस्पतौ
"हे देव, मला असे मंत्र हवे आहेत जे बृहस्पतीकडे नाहीत."
एवमुक्तो ऽब्रवीद्देवो मन्त्रानिच्छसि वै द्विज
त्यावर देव म्हणाले, "द्विजा, तुला खरोखरच ते मंत्र हवे आहेत."
पूर्मं वर्षसहस्रं वै कुण्डधूममवाक्शिराः
"एक हजार वर्षे, अग्निकुंडाच्या धुरात, डोकं खाली करून राहा—"
तथोक्तो देवदेवेन स शुक्रस्तु महातपाः
देवताधीशाने असे सांगितल्यावर, महातपस्वी शुक्राने उत्तर दिले.