अनुकूलं भवेदेवं यदि स्यात्समयो मतः
जर योग्य वेळ असेल तर असे होऊ दे.
रूपं विवस्वतस्त्वासीत्तिर्यगूर्द्ध्वमधस्तथा
विवस्वताचे रूप सर्व बाजूंना, वरखाली पसरले होते.
तस्मात्ते समचक्रं तु वर्तते रूपमद्भुतम्
म्हणून तुझ्यापासून एक अद्भुत गोलाकार रूप निर्माण झाले.
ततो ऽभ्युपागमत्त्वष्टा मार्त्तण्डस्य विवस्वतः
नंतर त्वष्टा मार्तण्ड विवस्वताजवळ गेला.
तं निर्मूलित तेजस्कं तेजसापहृतेन तु
त्याने त्याला तेज हरपलेला, तेजशून्य पाहिले.
ददर्श योगमास्थाय स्वां भार्यां वडवां तथा
योगध्यान धारण करून त्याने स्वतःची पत्नी वडवा हिला पाहिले.
अश्वरूपेण मार्त्तण्डस्तां मुखे समभावयत्
मार्तण्डाने घोड्याच्या रूपात तिच्या तोंडात एकरूपता साधली.
सा तं निःसारयामास नोभ्यां शुक्रं विवस्वतः
तीने विवस्वताचे वीर्य दोन्ही नाकपुड्यांतून बाहेर टाकले.
नासत्यश्चैव दस्रश्च स्मृतौ द्वादशमूर्तितः
नासत्य आणि दस्र या त्या द्वादश रूपांत गणले जातात.
तां तु रूपेण कान्तेन दर्शयामास भास्करः
भास्कराने तिला सुंदर रूपात प्रकट केले.
यमस्तु तेन शापेन भृशं पीडितमानसः
त्या शापामुळे यम अत्यंत दुःखी झाला.
सो ऽलभत्कर्मणां तेन शुभेन परमां द्युतिम्
त्या पुण्यकर्मामुळे त्याने परम तेज प्राप्त केले.
मनुः प्रजापतिस्त्वेष सावर्णिः स महायशाः
हा मनू, सावर्णि नावाचा, प्रजापती आणि कीर्तिवंत आहे.
मेरुपृष्ठे तपो घोरमद्यापि चरते प्रभुः
आजही तो प्रभू मेरूच्या शिखरावर कठोर तप करतो.
त्वष्टा तु तेन रूपेण विष्णोश्चक्रमकल्पयत्
त्वष्ट्याने त्या रूपातून विष्णूचे चक्र तयार केले.
यवीयसी तयोर्या तु यमुनाच यशस्विनी
त्यांपैकी लहान, प्रसिद्ध यमुना जन्माला आली.
यस्तु ज्येष्ठो महातेजाः सर्गो यस्येति सांप्रतम्
मोठा आणि तेजस्वी जो आहे, त्याची सृष्टी सध्या आहे.
इदं तु जन्म देवानां शृणुयाद्वा पठेच्च वा
देवतांचा हा जन्म जो ऐकतो किंवा वाचतो,
आपदं प्राप्य मुच्येत प्राप्नुयाच्च महद्यशः
तो संकटातून मुक्त होतो आणि मोठे यश मिळवतो.
इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते तृतीय उपोद्धातपादे वैवस्वतोत्पत्तिर्नामैकोनषष्टितमोध्यायः
अशा प्रकारे वायूने सांगितलेल्या श्रीब्रह्मांड महापुराणाच्या तिसऱ्या उपोद्घात भागातील 'वैवस्वताचा उत्पत्ती' नावाचा एकुण साठावा अध्याय संपला.
वैवस्वताय महते पृथिवीराज्यमादिशत्
त्याने मोठ्या वैवस्वताला पृथ्वीचे राज्य दिले.
इक्ष्वाकुश्च नृगश्चैव धृष्टः शर्यातिरेवच
इक्ष्वाकू, नृग, धृष्ट आणि शर्याति,
करूषश्च पृषध्रश्च नवैते मानवाः स्मृताः
करूष आणि पृषध्र, हे नऊजण मनूचे पुत्र म्हणून ओळखले जातात.
यष्टुं प्रजक्रमे कामं हयमेधेन भूपतिः
राजाने आपल्या इच्छेने अश्वमेध यज्ञ सुरू केला.
मित्रावरुणयोरंशे अनलाहुतिमेव यत्
मित्र आणि वरुण यांच्या अंशातून अनलाहुती जन्माला आला.
दिव्यासंहनना चैव इला जज्ञ इति श्रुतम्
दैवी रूप असलेली इला देखील जन्मली, असे ऐकले जाते.
अनुगच्छस्व भद्रं ते तमिला प्रत्युवाच ह
'जा, तुझे भले होवो,' तमिला तिला म्हणाली.
मित्रावरुणयोरंशे जातास्मि वदतां वर
'मी मित्र आणि वरुण यांच्या अंशातून जन्मले आहे, हे श्रेष्ठ वक्त्या,' असे तिने सांगितले.
एवमुक्त्वा पुनर्देवी तयोरन्तिकमागमत्
असे सांगून ती देवी पुन्हा त्या दोघांच्या जवळ गेली.
अंशे ऽस्मिन्युवयोर्जाता देवौ किं करवाणि वाम्
'मी तुमच्या अंशातून जन्मले, हे देवांनो, मी तुमच्यासाठी काय करू?'