पश्यतोंऽतर्दधे तत्र रामस्य मुमहात्मनः
तेव्हा राम, तो महात्मा, पाहत असतानाच तो तिथे अदृश्य झाला.
उपोद्धातपादे भर्गवचरिते सप्तत्रिंशत्तमो ऽध्यायः
उपोद्घात विभागातील भार्गवचरित्राचा सदतीसावा अध्याय.
समुद्रिक्तमथात्मानं मेने कृष्णानुभावतः
कृष्णाच्या प्रभावामुळे त्याने स्वतःला फार मोठा समजलं.
समायातो भार्गवो ऽसीपुरीं महिष्मतीं प्रति
मग भार्गव असिपुरीकडे, महिष्मतीकडे गेला.
पुनाति दर्शनादेव प्राणिनः पापिनो ह्यपि
त्याच्या केवळ दर्शनानेही पापी जीव शुद्ध होतात.
त्रिपुरस्य विनाशाय कृतो यत्नो महीपते
त्रिपुराचा नाश करण्यासाठी राजाने मोठा प्रयत्न केला.
सदृष्ट्वा नर्मदां भूप भर्गवः कुलनन्दनः
राजा, भृगुवंशाचा आनंद असलेल्या भृगुपुत्राने नर्मदा नदी पाहिली.
नमो ऽस्तु नर्मदे तुभ्यं हरदेहसमुद्भवे
नर्मदे, हराच्या देहातून जन्मलेल्या तुझ्या चरणी माझा नमस्कार असो.
इत्येवं स नमस्कृत्य नर्मदां पापनाशिनीम्
अशा प्रकारे पापांचा नाश करणाऱ्या नर्मदेला वंदन करून,
दूत राजात्वया वाच्यो यदहं वच्मि ते ऽनघ
दूत, मी तुला जे सांगतो ते तू राजाला सांग, हे निष्पापा.
यद्बलं तु समाश्रित्य जमदग्निमुनिं नृपः
राजाने जमदग्नि ऋषीच्या बळावर आधार ठेवून,
शीघ्रं निर्गच्छ मन्दात्मन्युद्धं रामाय देहि तत्
तो आळशीपण सोडून लवकर बाहेर यावा आणि रामाशी युद्ध करावे.
इत्येवमुक्त्वा राजानं श्रुत्वा तस्य वचस्तथा
असे म्हणून, राजाने त्याचे शब्द ऐकले.
तेनैवमुक्तो दूतस्तु गतो हैहयभूपतिम्
दूताने असे ऐकून, तो थेट हैहय राजाकडे गेला.
स राजात्रेयभक्तस्तु महाबलपराक्रमः
तो राजा अत्रिवंशीय भक्त होता आणि त्याच्यात मोठे बळ व पराक्रम होता.
मया भुजबलेनैव दत्तदत्तेन मेदिनी
माझ्या स्वतःच्या भुजाबळावर आणि दत्तदत्तासह मी पृथ्वी जिंकली आहे.
तद्बलं मयि वर्त्तेत युद्धं दास्ये तवाधुना
ते बळ अजून माझ्यात असेल तर मी आता तुझ्याशी युद्ध करीन.
सेनाध्यक्षं समाहूय प्रोवाच वदतां वरः
त्याने सेनापतीला बोलावून, सर्वात उत्तम बोलणारा म्हणाला,
योत्स्ये रामेण भृगुणा विलंबो मा भवत्विति
मी भृगुवंशीय रामाशी लढणार आहे, विलंब करू नका.
सैन्यं सज्जं विधायाशु चतुरङ्ग न्यवेदयत्
त्याने चारही अंगांनी सैन्य लवकर सज्ज केले आणि कळवले.
सूतोपनीतं स्वरथमारुरोह विशांपते
रथवानाने आणलेला स्वतःचा रथ राजा चढला.
अनेकाक्षौहिणीयुक्ताः परिवार्योपतस्थिरे
अनेक अक्षौहिणी सैन्यांनी वेढून ते तयार उभे राहिले.
असंख्याता महाराज सैन्ये सागरसन्निभे
राजा, त्या सैन्यातील योद्धे अगणित होते आणि समुद्रासारखे भासले.
महावीरा महाकाया नानायुद्धविशारदाः
ते सर्व महान वीर, विशाल शरीराचे आणि विविध युद्धकलेत पारंगत होते.
नानालङ्कारसंयुक्ता मत्ता दानविभूषिताः
विविध दागिने घातलेल्या, मदाने भरलेल्या, आणि दानवांनी सजवलेल्या स्त्रिया होत्या.
नानाज्ञातिसमुत्पन्ना हयाः पवनरंहसः
अनेक जातींच्या, वाऱ्यासारख्या वेगवान घोड्यांचे जन्म विविध कुळांत झाले होते.
स्यन्दनानि सुदीर्घाणि जवनाश्वयुतानि च
खूप लांब रथ, वेगवान घोड्यांनी ओढलेले, तेथे होते.
पदातयस्तु राजन्ते खड्गचर्मधरा नृप
पायदळ सैनिक तलवार आणि ढाली घेऊन तेजस्वी दिसत होते, राजन.
यदा प्रचलितं सैन्यं कार्त्तवीर्यार्जुनस्य वै
जेव्हा कार्तवीर्यार्जुनाच्या सैन्याची हालचाल सुरू झाली,
नानावादित्रनिर्घोषैर्हयानां ह्रेषितैस्तथा
त्यावेळी विविध वाद्यांचे आवाज आणि घोड्यांचे हिणकार ऐकू येत होते.