गतं वर्षशतं तत्र ध्यानयुक्तस्य नित्यदा
तेथे तो नेहमी ध्यानात मग्न असताना शंभर वर्षे गेली.
मध्यमं पुष्करं तत्र ददर्शाश्वर्यमुत्तमम्
मधल्या पुष्करात त्याने उत्तम ऐश्वर्य पाहिले.
व्याधस्य मृगयां प्राप्तो धर्मतप्तो ऽतिपीडितः
एक शिकारी, धर्माने जळत, फार त्रस्त होऊन शिकार करण्यास तेथे आला.
रामस्य पश्यतस्तत्र सरसस्तटमागतः
राम तिथे पाहत असताना तो सरोवराच्या काठी आला.
उभो तौ पिबतस्तत्र जलं शङ्कितमानसौ
तेथे दोघांनी सावधपणे पाणी प्यायले.
स दृष्ट्वा तत्र संविष्टं रामं भार्गवनन्दनम्
भृगुवंशाचा आनंद राम तिथे बसलेला पाहून,
स चिन्तयामास तदा शङ्कितो भृगुनन्दनात्
तेव्हा त्याला भृगुपुत्राबद्दल शंका आली आणि तो विचार करू लागला.
कथमेतस्य हन्म्येतौ पश्यतो मृगयामृगौ
राम पाहत असताना मी या दोन्ही शिकारी हरणांना कसे मारू?
तस्थौ तत्रैव रामस्य भयात्संत्रस्तमानसः
रामाच्या भीतीने त्याचे मन घाबरलेले होते आणि तो तिथेच उभा राहिला.
तर्कयामास मेधावी किमत्र भयकारणम्
तो बुद्धिमान मनुष्य मनात विचार करू लागला, 'इथे भीतीचं कारण काय असावं?'
केनैतौ कारणेनाहो शङ्कितौ चकितेक्षणौ
खरंच, या दोघांना कोणत्या कारणामुळे इतकी शंका आणि घाबरटपणे इकडे तिकडे पाहावं लागतंय?
चेनैतौ जलपाने ऽपि पश्यतश्चकितेक्षणौ
पाणी पितानाही हे दोघं सतत सावध नजरेने आजूबाजूला पाहत आहेत.
लक्षयेते खिन्नसर्वाङ्गौ कम्पयुक्तौ यतस्त्विमौ
इथे उभे असताना या दोघांचे सर्व अंग थकलेले आणि थरथरत असल्याचे स्पष्ट दिसते.
शिष्येण संयुतो रामो यावत्तौ चापि संस्थितौ
राम आपल्या शिष्याबरोबर तिथेच राहिला आणि ते दोघंही तिथेच थांबले.
रामं दृष्ट्वा महात्मानं कथां तौ चक्रतुर्मुदा
महात्मा रामाला पाहून त्या दोघांनी आनंदाने गप्पा सुरू केल्या.
अस्य वीरस्य सांनिध्ये भयं नैवावयोर्भवेत्
या वीराच्या उपस्थितीत आपल्याला कुठलीही भीती राहणार नाही.
दृष्टमात्रो हि मुनिना भस्मीभूतो भविष्यति
कारण, या ऋषीने केवळ पाहिलं तरी कोणीही राख व्हायला पुरेसं आहे.
मृगश्चोवाच हर्षेण समाविष्टः प्रियां स्वकाम्
मृगाने आनंदाने आपल्या प्रियेला म्हणाले.
जाने ऽहमपि रामस्य प्रभावं सुमहात्मनः
मलाही या महान आत्म्याच्या, रामाच्या सामर्थ्याची जाणीव आहे.
सचाने न महाभागस्त्रातो व्याघ्रभयातुरः
पण जर त्या भाग्यवानाने आपली रक्षा केली नसती, तर आपण वाघाच्या भीतीने व्याकुळ झालो असतो.
पितरं कार्त्तवीर्येण दृष्ट्वा चैव तिरस्कृतम्
कार्त्तवीर्याने आपल्या वडिलांचा अपमान केलेला पाहून—
तत्पूर्तिकामो ह्यगमद्ब्रह्मलोकं पुरा ह्ययम्
त्यांना परत मिळवण्यासाठी तो एकदा ब्रह्मलोकात गेला.
तस्य त्वाज्ञां समादाय गतो ऽसौ शिवसन्निधिम्
त्यांनी आज्ञा घेतली आणि मग तो शंकराच्या सान्निध्यात गेला.
स कृपालुर्महादेवः सभाज्य भृगुनन्दनम्
त्या दयाळू महादेवाने भृगुनंदनाचे सन्मानपूर्वक स्वागत केले—
स्वीयं पाशुपतं चास्त्रमन्यास्त्रग्राममेव च
आणि त्याला स्वतःचे पाशुपत अस्त्र व इतर अनेक अस्त्रे दिली.
सो ऽयमत्रागतो भद्रे मेत्रसाधनतत्परः
आता तो इथे आला आहे, हे साजण, आपल्या संकल्पपूर्तीसाठी कटिबद्ध आहे.
शतवर्षाणि चाप्यस्य गतानि सुमहात्मनः
या महान आत्म्याने शंभर वर्षे पूर्ण केली आहेत.
आत्रास्ति कारणं भक्तिः साव वै त्रिविधा मता
इथे कारण म्हणजे भक्ती, ती तीन प्रकारची मानली जाते.
शिवस्य नारदस्यापि शुकस्य च महात्मनः
शिव, नारद आणि त्या महान आत्म्याचा शुक यांची,
बलेर्विभीषणस्यापि प्रह्लादस्य महात्मनः
बली, विभीषण आणि त्या महान आत्म्याचा प्रह्लाद यांची,