संभावयित्वा तां पूजां विहितां मुनिना तदा
मुनिने जी योग्य पूजा केली, ती सन्मानाने त्याने स्वीकारली,
तमासीनं नृपवरं कुशासनगतो मुनिः
कुशाच्या आसनावर बसलेल्या त्या मुनिने, समोर बसलेल्या श्रेष्ठ राजाला संबोधले,
सह संकथयंस्तेन राज्ञा मुनिवरोत्तमः
त्या राजासोबत गप्पा मारत असताना, तो श्रेष्ठ ऋषी त्याच्यासोबतच राहिला.
ततः स राजा सुप्रीतो जमदग्नि मभाषत
मग तो राजा अत्यंत आनंदाने जमदग्नीला म्हणाला,
समग्रवाहनबलो ह्यहं तस्मान्महामुने
माझ्याकडे सर्व प्रकारची वाहने आणि सैन्य आहे, हे महर्षे.
अथवा त्वं तपःशक्त्या कर्तुमातिथ्यमद्य मे
किंवा, तुझ्या तपश्चर्येच्या सामर्थ्याने, आज तूच माझे पाहुणचार करू शकतोस.
अन्यथा चेत्खलैः सैन्यैरत्यर्थं मुनिसत्तम
नाहीतर, हे श्रेष्ठ ऋषी, माझ्या फारच दुष्ट सैनिकांसह—
इत्येवमुक्तः स मुनिस्तं प्राहस्थीयतां क्षणम्
असं ऐकून, तो ऋषी हसला आणि म्हणाला, 'थोडा वेळ थांब.'
इत्युक्त्वाहूय तां दोग्ध्रीमुवाचायं ममातिथिः
असं म्हणून त्याने ती दुधारी गाय बोलावली आणि म्हणाला, 'ही माझी पाहुणी आहे.'
दुदोह नृपतेराशु यद्योग्यं मुनिगौरवात्
त्या ऋषीच्या आदरासाठी तिने राजाला लगेच योग्य ते सर्व काही दिलं.
विभूतिभेदैरविचिन्त्यरुपमनन्यसाध्यं सुरभिप्रभावात्
सुरभीच्या सामर्थ्याने, इतर कुणालाही न मिळणारी, कल्पनेपलीकडची अद्भुत संपत्ती तिथे प्रकट झाली.
पूर्णेन्दुशुभ्राभ्रविषक्तशृङ्गैः प्रासादसंघैः परिवीतमन्तः
आतून, पूर्ण चंद्रासारख्या शुभ्र आणि मेघांसारख्या शिंगांनी, राजवाड्यांच्या समूहांनी वेढलेलं होतं.
पृथग्विमिश्रैर्भवनैरनेकैः सद्भासितं नेत्रमनोभिरामैः
अनेक वेगवेगळ्या व मिसळलेल्या घरांनी, डोळ्यांना व मनाला आनंद देणाऱ्या शोभेने सजलेलं होतं.
तुलाकपाटर्गलकुड्यदेहलीनिशान्तशालाजिरशोभितैर्भृशम्
तिथे काट्याकाठी, दरवाजे, भिंती, ओसऱ्या, रात्रीच्या हॉल, आणि धान्याच्या गोदामांनी जागा उजळून निघाली होती.
स्तंभेषु कुड्येषु च दिव्यरत्नविचित्रचित्रैः परिशोभमानैः
स्तंभ आणि भिंती विविध दिव्य रत्नांनी सुंदरपणे सजवलेल्या होत्या.
स भक्ष्यभोज्यादिभि रन्नपानैरुपेतभाण्डोपगतैकदेशैः
एका ठिकाणी, तिथे अन्न, पाणी व इतर खाण्याच्या वस्तू असलेल्या भांड्यांनी जागा भरली होती.
तस्याश्रमं सन्नगरोपमानं बभौ वधूभिश्चमनोहराभिः
तो आश्रम सुंदर स्त्रियांमुळे आणि शहरासारख्या तेजाने झळकत होता.
उपोद्धातपादेर्ऽजुनोपाख्याने षड्विंशतितमो ऽध्यायः
उपोधात पादातील अर्जुनाच्या कथेत हा सव्वीसावा अध्याय.
विनिर्ममे तेषु गृहेषु पश्चात्तद्योग्यनारीनरवृन्दजातम्
त्या घरांमध्ये त्याने त्या प्रसंगानुसार योग्य पुरुष आणि स्त्रियांचे समूह निर्माण केले.
सहावभावाभिरुदारचेष्टाश्रीकान्तिसौन्दर्यगुणान्विताभिः
त्या सर्व स्त्रिया उत्तम वर्तन, तेज, सौंदर्य आणि गुणांनी युक्त होत्या.
प्रत्यग्रयौवनभरासवल्गुगीर्भिः स प्रेममन्थरकटाक्षनिरीक्षणाभिः
ताज्या तारुण्याच्या भाराने उमटणाऱ्या त्यांच्या बोलण्यात चैतन्य होते, आणि प्रेमाच्या हलक्या, मंद कटाक्षांनी त्या पाहत होत्या.
देवाङ्गनातुलितसौभगसौकुमार्यरूपाभिलाषमधुराकृतिरञ्जिताभिः
त्या देवांगनांनाही लाजवतील अशा सौंदर्याने, कोमलतेने आणि मोहकतेने सजलेल्या होत्या, आणि रूपाची ओढ त्यांच्या अंगात गोडी आणत होती.
श्रोणीभराक्रमणखेदपरिश्रितास्मृगारक्तपावकरसारुणिताङ्घ्रिभूभिः
त्यांच्या कंबरेच्या भाराने चालताना त्या हरवून थकलेल्या होत्या, आणि त्यांच्या पायांना मृगांच्या थकव्याप्रमाणे लाल रंगाचे चूर्ण लागले होते.
स्रग्दामचुम्बितसकुन्तलकेशपाशकाञ्चीकलापपरिशिञ्जितनूपुराभिः
त्यांच्या केसांच्या वेण्यांमध्ये हार आणि माळांनी स्पर्श केलेला होता, आणि त्यांच्या कमरेला कांचनपट्टे वाजत होते, पैंजणांनी नाद भरला होता.
भावेषु पार्थिवनिजप्रियधैर्यबन्धसर्वापहारचतुरेषु कृतान्तराभिः
त्यांच्या भावभावनांनी आपल्या प्रिय राजांचे धैर्य सहजपणे हरवून टाकण्याचे कौशल्य होते, आणि त्या प्रेमाच्या कलेत चतुर होत्या.
वीणाप्रवीणतरपाणितलाङ्गुलीभिर्गंभीरचक्रचटुवादरतोत्सुकाभिः
त्यांच्या हातांच्या आणि बोटांच्या चालींमध्ये वीणेचे वादन अत्यंत कुशलतेने होत होते, आणि त्या गूढ, मोहक आणि कलात्मक संगीतासाठी उत्सुक होत्या.
कामप्रयोगनिपुणाभिरहीनसंपदौदार्यरूपगुणशीलसमन्विताभिः
त्या प्रेमकलेत निपुण होत्या, उदारता, सौंदर्य, गुण आणि उत्तम स्वभाव यांचा संग त्यांच्या अंगी होता, आणि कोणतीही कमतरता नव्हती.
पुंभिश्च तद्गुणगणोचितरूपशोभैरुद्भासितैर्गृहचरैः परितः परीतम्
त्यांच्याभोवती सर्व बाजूंनी अशा सेवकांनी वेढले होते, ज्यांचे रूप आणि तेज त्यांच्या गुणांना साजेसे होते.
पौरैरशेषार्थगुणैः समन्तादध्यास्यमानं परिपूर्णकामैः
आणि सर्व बाजूंनी असे नागरिक होते, ज्यांच्याकडे सर्व इच्छित गुण आणि संपत्ती होती, आणि त्यांची सर्व स्वप्ने पूर्ण झालेली होती.
रथाश्वमातङ्गखरोष्ट्रगोजायोग्यैरनेकैरपि मन्दिरैश्च
रथ, घोडे, हत्ती, उंट, बैल आणि शेळ्यांसाठी अनेक प्रशस्त वाडे होते.