आरभ्यन्ते क्रियायास्तु पिशाचास्तत्र दैवतम्
सर्व कर्मकांडांच्या सुरुवातीला पिशाच हेच तिथे देव मानले जातात.
धूपैर्हारिद्रकृसरैस्तिलभक्षगुडौदनैः
धूप, हळदीचे तांदूळ, तीळाचे लाडू आणि गुळाचा भात या नैवेद्याने त्यांची पूजा केली जाते.
एवसुक्तास्तु बलयस्त्वेषां वै पर्वसंधिषु
अशा प्रकारे, त्यांच्या सैन्यांचा ठाव पर्वतांच्या संधीस्थळी ठेवला आहे.
सर्वभूतपिशाचानां गिरीणां शूलपाणिनाम्
ते सर्व जीव, पिशाच्च, पर्वतवासी आणि शूलधारी आहेत.
द्वीपिनश्च सुतास्तस्याः श्वापदाश्चामिषाशिनः
तिच्या मुलांमध्ये काही बेटांवर राहणारे, काही वन्य प्राणी आणि काही मांसाहारी होते.
तस्या दुहितरः पञ्च तासां नामानि मे शृणु
तिला पाच मुली होत्या; त्यांची नावे मी सांगतो, ऐका.
अनुवृत्ता च विज्ञेया तासां वै शृणुत प्रजाः
त्यांच्या संततीला अनुवृत्ता असे ओळखले जाते; त्यांच्या वंशाबद्दल ऐका.
इत्येवमादिर्हि गणो मैनो विस्तीर्ण उच्यते
याप्रमाणे, मैन नावाचा मोठा गट कसा सुरू झाला हे सांगितले आहे.
उग्राश्च शिशुमाराश्चामीनाश्चैतान्व्यजायत
तिने उग्र प्राणी, मगर आणि विविध मासे जन्माला घातले.
तथा शङ्खविकाराणि जनयामास नैकशः
तसेच, तिने अनेक प्रकारचे शंखांचे जीव निर्माण केले.
ऐणेयानां विकाराणि शंबूकानां तथैव च
तिने कासवांचे आणि शिंपल्यांचेही अनेक प्रकार घडवले.
तथा शङ्खविकाराणि परिवृत्ता व्यजायत
अशा प्रकारे, शंखांच्या बदललेल्या रूपांचेही उत्पन्न झाले.
इत्येष हि ऋषावंशः पञ्चशाखः प्रकीर्त्तितः
अशा रीतीने, ऋषा या पाच शाखांचा वंश सांगितला आहे.
संस्वेदजविकाराणि यथा येभ्यो भवन्ति ह
संसर्गाने जन्मणाऱ्या जीवांचे प्रकार जसे त्यांच्यापासून निर्माण होतात तसे आहेत.
मनुष्यस्वेदमलजा उशना नाम जन्तवः
माणसांच्या घाम व मैल्यापासून उशना नावाचे जीव जन्मतात.
शङ्खोपलविकाराणि कीलकावरकाणि च
शंख, दगड आणि किड्यांचेही विविध प्रकार आहेत.
यथा घर्मदितप्पाभ्यश्चाभ्द्यो वृष्टिभ्य एव
जसे उष्णता, सूर्यप्रकाश, पाणी आणि पावसापासूनही निर्माण होते,
मक्षिकाः पिच्छला देशास्तथा तित्तिरिपुत्तिकाः
माशी, चिकट जीव, तितर आणि त्यांच्या पिलांचा जन्म होतो.
जलजाः स्वेदजाश्चैव जायन्ते जन्तस्त्विमे
हे जलचर आणि घामाने जन्मणारे जीव असे निर्माण होतात.
सिंहला रोमलाश्चैव पिच्छिलाः परिकीर्त्तिताः
सिंहला, रोमला आणि चिकट जीव असे प्राणी सांगितले आहेत.
शिंबिभ्यो माषमुद्गानां जायन्ते कृमयस्तथा
शिंबी या वनस्पतींपासून मसूर आणि मूग यांच्या दाण्यांमध्ये किडे उत्पन्न होतात.
मुद्गेभ्यः पनसेभ्यश्च तण्डुलेभ्यस्तथैव च
मूग, फणस आणि तांदुळ यांच्यापासूनही विविध जीव जन्म घेतात.
अन्येभ्यो ऽपि च जायन्ते न हि तेभ्यश्चिरं सदा
इतर अनेक वस्तूंमधूनही जीव जन्माला येतात, पण ते फार काळ टिकत नाहीत.
बहून्यहानि निक्षिप्ते संभवन्ति च गोमये
गायीचे शेण अनेक दिवस पडून राहिले की त्यातून असंख्य जीव निर्माण होतात.
संस्वेदजाश्च जायन्ते वृश्चिकाः शुष्कगोमयात्
शुष्क शेणातूनही घामातून उत्पन्न होणारे विंचू जन्म घेतात.
मत्स्याद्यिश्च विविधा अन्नकूटे विशेषतः
खाद्याच्या राशीत विशेषतः विविध प्रकारचे मासे आणि इतर जीव दिसतात.
तथन्यानि च सक्ष्माणि जलौकादीनि जातयः
तसेच, इतर लहान जीव, जसे जळव वगैरे, देखील जन्म घेतात.
माक्षिकाणां विकाराणि जायन्ते जातयो ऽपरे
माशींच्या वेगवेगळ्या रूपांत आणि त्यांच्या इतर संततीतही वेगळेपण आढळते.
मशकानां विकाराणि भ्रमराणां तथैव च
मच्छर आणि भुंगे यांच्या देखील विविध रूपांत निर्मिती होते.
मणिच्छेदाः स्मृता व्यालाः पोतजाः परिकीर्त्तिताः
मणि तुटल्यावर जन्मणारे सर्प आणि होडीतून जन्मणारे सर्प असे सांगितले आहेत.